Những bông Hồng Văn Học #2 “Cái bớt người xưa”

"Bớt đỏ là thương hiệu của BT ngày xưa", đó lời nhận xét của ca sỹ ngân hàng về BT, được xem một thời là hoa khôi của Văn Học. Cô nàng cho biết cái bớt vẫn còn nhưng với thời gian đã đổi màu thêm lớp phấn tô lên che mờ cái bớt, thương hiệu của một thời, làm biết bao nhiêu tên con trai Đàlạt mê mệt. Mấy chục năm sau, tên Paul, ở xóm Địa Dư, cứ hỏi mình hoài trên Facebook. Hỏi mình có biết Cái Bớt Người Xưa. Chán Mớ Đời  

Mấy lần trước về thăm Đà Lạt, mấy người em mình có nhắc đến đối tượng một thời nhưng không dám đi tìm gặp lại vì sợ gặp cảnh thời gian đã làm úa héo hình ảnh của đối tượng một thời. Như sợ gặp cảnh câu chuyện của những tên bắt chước Lưu Nguyễn, Từ Thức về làng xưa, quê cũ để tìm lại khung trời dĩ vãng, để rồi ngậm ngùi, lại ra đi như Hoàng Quý, tự hỏi cô láng giềng xưa, có còn nhớ đến những ngày đứng bên hàng Phượng Vỹ.

 

Nhất là mình đã gặp lại đối tượng một thời của Huỳnh Kim Sang tại Hà Nội, khiến mình muốn té giếng luôn. Thôi cứ như cánh buồm trên dòng sông không trở lại để khỏi bị thất vọng, để rồi tiếc nuối cả một đời, đã đập phá một cái đẹp của một thời ngây thơ vô số tội.

 

Kỳ này về thì liên lạc được với tên ca sĩ Ngân Hàng, hắn nói sẽ tổ chức cho gặp lại các bạn học xưa ở Văn Học. Hắn nói sẽ mời cái bớt người xưa đến rồi cười khoái trá. Mình được bố trí tư tưởng trước, thêm mình có xem hình trên trang Mái Ấm Văn Học nên đầu óc được chuẩn bị để gặp lại cái bớt người xưa. Mình thấy tên HCC, hai năm trước gặp lại đôi mắt người xưa của hắn, lái xe chở cả dòng họ đối tượng một thời lẫn tên chồng của đôi mắt người xưa, sang Cali chơi nên nghĩ chắc không có gì ngại khi gặp lại nhau.

 

Nói là một chuyện còn đụng trận thì khác, vẫn hồi hộp. Ca sỹ ngân hàng hẹn ở quán cà phê để gặp thầy An trước khi ăn tối, sợ tối đông người thì thầy không có thời gian nói chuyện với mình. Từ ngày mình tìm về mái ấm Văn Học thì thầy hay viết bài, tường như để trả lời những thắc mắc của mình về văn hoá Việt. Do đó thầy muốn gặp mình để xem tố chất Việt trong người mình còn hay không. May quá, gặp lại thầy kêu may vẫn còn tố chất Việt đấy.

Đang ngồi ở quán cà phê với ca sỹ Ngân Hàng và Thầy An thì cô nàng đi vào, tuy ngỡ ngàng nhưng mình cũng đứng dậy chào cái bớt người xưa. Tên ca sĩ Ngân Hàng lại bố trí cho cô nàng ngồi bên cạnh nên hỏi thăm nhau nhưng cái tính nhát gái của mình vẫn còn nên cũng câm như hến, như 41 năm về trước. 

Cô nàng cho xem hình ảnh ngày xưa, gia đình rồi hỏi con gái có giống cô nàng hay không thì mình khó trả lời vì con gái đeo cặp kính to hơn cái mặt, nay ở Bắc Cali. Cô nàng gọi cho Tomorrow Sound để mình nói chuyện, té ra họ đều thân với nhau hết. Hai năm trước Tomorrow sound có ghé nhà mình ăn cơm khi sang Mỹ, mình đoán cô nàng đã được tin của mình vẫn sống sót từ 2 năm qua. Tomorrow Sound có cho mình biết tin tức gia đạo về cô nàng khi ghé nhà mình ở Cali.

Có dạo vợ của Phước nhà in Lâm viên gửi hình đối tượng một thời cho mình xem khi hai người đi ăn mì quảng ở Đàlạt.

 Gặp lại Cái Bớt Một Thời sau 41 năm.

Tối ăn cơm với đám học sinh Văn Học 73-74 thì cô nàng có đến khi trời Đà Lạt, như trút giận cơn mưa tầm tả xuống cầu Ô-thước, mới biết cô nàng hay gặp đám học chung với mình khi xưa nên quen nhau hết. Cô nàng chỉ tên thầu khoán bảo là ngày xưa ông là nằm vùng làm tên này chới với nhưng hỏi ra hắn cũng hay báo cáo các đồng chí rất chuẩn. Hồi đó còn ngu dại nên không để ý vì nghe kể những người học chung khi xưa, làm đặc công, nằm vùng cho nổ rạp Ngọc Lan một thời, nằm vùng,... Tối đó ngồi xa nên mình chỉ có nói chuyện với thầy An và cô Thuỷ nhiều hơn.

 

Tên Ca sỹ Ngân Hàng đưa mình và cô nàng về quê chồng ở ấp Đa Thiện, nhà to như cái đình nên mình cũng mừng vì nghe tên Đ kể là sau 75, thấy cô nàng gánh đất, rất khổ cực.

Gặp lại người thầy xưa, dạy việt văn năm 11B

 

Mấy lần gặp sau với bạn học cũ cũng có mặt cô nàng như đi quán karaoke Thu Vàng của tên N, đài truyền hình. Cô nàng hát bảng đầu tiên là Après Toi, nên không biết có ngụ ý gì. Cô nàng kể là sau hè 74 thì thấy mình biến mất, không thấy mặt nữa, có tìm kiếm mình. Mình hỏi sao không ghé nhà mình như xưa để tìm. Thật ra dạo ấy ông cụ mình tổ chức kháng chiến, bị bắt khiến Đàlạt rúng động nên không ai dám bén mảng đến nhà mình. Gia đình mình bị cách ly với Đàlạt, ai cũng sợ CM 30 tố cáo giao du với gia đình phản động. Chỉ có bác Bửu Ngự, hàng xóm, có ghé nhà an ủi bà cụ mình khi ông cụ bị lên án 18 năm cải tạo, chịu khó lo cho đám em mình.

Dạo đó, Việt Nam Cộng Hoà vừa mất Phước Long nên sợ đôn quân, cấm thanh niên xuất ngoại nên mình có giấy tờ xong, độ một tuần lễ sau là lên máy bay đi Tây, không có thời gian để chào ai hết.

 

Mình có kể cho cả đám nghe một kỷ niệm khó quên. Có lần tan trường, thấy cô nàng ở cổng trường, nhắn mình ghé nhà cô nàng. Sau ăn trưa, mình đến nhà chở cô nàng đi đâu thì bố cô nàng từ trong nhà chạy theo, la hét chi đó khiến mình quýnh lên không biết xử trí ra sao thì cô nàng, nhảy lên yên xe, bảo chạy mau. Nhà cô nàng thì ở trên dốc Hàm Nghi, nên xe chở hai, chạy lên dốc khá chậm còn ông bố thì chạy theo. Kinh. Cô nàng bảo ông bố khi xưa rất khó, may ông ta không có súng lúc đó. Từ dạo đó hết dám đến nhà cô nàng. Lâu lâu cô nàng sang nhà mình, cho chắc ăn.

 

Chị Cả có hỏi gặp lại cái bớt đỏ ngày xưa thì ra sao. Mình nhớ tên ca sỹ Ngân Hàng có hát bài Không Tên số 2 trên Mái Ấm Văn Học khi mới thành lập thì mình có nói "con đường em đi đó chỉ có đúng không có sai". Nay gặp lại cô nàng sống hạnh phúc bên chồng, ở nhà to cao như cái đình, đang dự định đi Úc chơi vào tháng 9 này nên mình cũng mừng.

 

Thật ra ngày xưa chỉ thích thích nhau chớ chưa biết yêu đương là gì, nay gặp lại như một người bạn đặc biệt như đối tượng một thời, giới thiệu mình với mấy cô bạn khi đi ăn sáng ở Bích Câu Kỳ Ngộ với đám bạn học chung ngày xưa. Cái bớt ngày xưa cũng đã cho mình nhiều mơ mộng của thời mới lớn, những kỷ niệm khá vui, đi chơi với nhau,...

Tình cảm trai gái thời đó trong sáng lắm, chỉ nhìn nhau trên sân trường hay đi chung một đoạn đường khi tan trường thôi, đã cảm thấy hạnh phúc lắm rồi nếu mà có lỡ chạm tay, hay chạm người nhau khi ngồi xe sẽ thổn thức cả tuần. Tình yêu tinh khôi thời đó luôn luôn được giữ bí mật, gặp nhau ở sân trường, chỉ ngại bị đối tượng bắt gặp, liếc trộm nhau một cái rồi quay đi. Tình yêu học trò ngày xưa ngây ngô thơ dại đến như cánh én, nhẹ nhàng như cơn mưa phùn bay qua thành phố mù sương. Nhờ thế hôm nay, chúng ta mới còn những hoài niệm của tuổi ngây ngô, những kỷ niệm của một thời để yêu và một thời để nhớ.

Hy vọng sẽ còn gặp lại cái bớt một thời và các bạn học cũ khác tại Đà Lạt hay Cali. Cảm ơn ca sỹ Ngân Hàng đã bố trí cho mình gặp lại các bạn cũ nhất là cái bớt ngày xưa. Hẹn tái ngộ lần sau tại Cali hay Đà Lạt. (Còn tiếp)

Nguyễn Hoàng Sơn 

Những bông hồng Văn Học Đàlạt xưa #1

 Có lần Chử Nhất Anh i-meo hỏi còn nhớ những bông hồng của trường Văn Học xưa hay không. Ngày nay, người ta gọi là hót-gơ (Hot girl) khiến mình miên man, kéo mình theo cánh buồm tuổi thơ trở lại dòng sông tuổi trẻ, thời mới lớn lên, yêu thầm trộm nhớ những mối tình đơn phương, tỏa nắng không bình phương trong không gian, dung dịch yêu thương, nhỏ bé của Đàlạt độ nào.

Như mình đã kể, khi qua trường việt thì bị cú sốc tâm lý. Mình nghe mấy tên học trường việt, viết chữ hán, đọc thơ của các thi sĩ Việt Nam, nghe phê không thể tả được. Mình học trường tây, họ dạy thi ca, nào là Jean Racine, Alfred de Musset,... trường phái lãng mạn như Lamartine vớ vẩn, chả hiểu gì cả. Không lẻ đi tán gái việt, lại xổ một tràn thơ của Lamartine như:

Ainsi, toujours poussés vers de nouveaux rivages,
Dans la nuit éternelle emportés sans retour,
Ne pourrons-nous jamais sur l'océan des âges
Jeter l'ancre un seul jour ?

Hay Apollinaire với bài cầu Mirrabeau

Sous le pont Mirabeau coule la Seine
           Et nos amours

Mình còn chưa cảm nhận được huống chi mấy cô học chương trình việt. Sau này qua Tây, lớn hơn một chút, đọc lại mấy bài này thì mới hiểu ý thơ của tác giả. Ngày xưa, ông tây giảng thì mình cứ đực ra vì dưới cầu Mirabeau, sông Seine chảy, có gì đâu đặc biệt. Ngày xưa, mình học dốt lắm, loại ngu lâu dốt bền. Chán Mớ Đời 

Được cái là sau này qua tây đi chơi với đầm mình hay xổ thơ của Corneille mà mình học được một bài Andromaque như: “Mon cœur est romain, hélas je suis sabin.” Khiến đầm khoái chí vớ vẩn, tưởng mình có một bụng văn thơ của tây. Nhớ vài câu để tán đầm. Chán Mớ Đời 

Mấy ông học trường tây khi xưa, thậm chí đi du học bên Tây như mấy ông Hoàng Anh Tuấn, Nguyên Sa,...vẫn làm thơ, diễn đạt tâm tình của họ qua tiếng mẹ đẻ. Không thấy ông nào xổ tiếng Tây thành thơ cả. Chúng ta có thể cảm nhận được thi ca ngoại quốc nhưng chỉ thổn thức khi đọc hay nghe bằng tiếng mẹ đẻ.

Tình cờ thấy hoa Dã Quỳ trong vườn mình, mọc dại như Đàlạt xưa

Mình được hai tên Huỳnh Kim Sang và Ngô văn Thuỷ bồi dưỡng thi ca ái tình tiếng Việt nên rất hổ hởi, phấn khởi. Cuộc đời mình như bước sang một trang sử mới với những Huy Cận, Xuân Diệu, Nguyễn Bính,.... Mình tạm gác đá banh, tập võ qua một bên, để thời giờ học tập thi ca, tán gái từ hai tên này. Ra chơi chúng chỉ cô này tên gì, cô kia tên chi. Chiều chúng rủ mình đi chơi, ngắm nữ sinh mấy trường ra về. Chỉ có trường Bùi Thị Xuân là không dám. Mấy cô này đông nên có thể chận xe con trai. Kinh

Từ từ, mình được Huỳnh Kim Sang giúp phát hiện ra mấy cô đẹp trong trường. Mình nhớ có 3 cô, đều học dưới một lớp, lớp đệ tam. Phan Thị Bích Thuỷ, Hàng Thị Ngọc Hiền và Trần Thị Ánh Nguyệt. Cùng lớp mình thì có Vy Thị Thu Thuỷ và một chị khác tên Hiền thì phải. Chị này học ban C, 11 C, nhưng học chung sinh ngữ với mình nên tan trường, chị hay đi chung với mình, tới cầu Cẩm Đô. Cứ tan lớp thì thấy chị rà rà ở cửa rồi hỏi mình chi đó rồi đi chung xuống đường. 

Sau này, không thấy nữa, chắc qua trường Việt Anh hay về quê lấy chồng hoặc vô bưng. Chị ở xứ nào đến ở trọ học, nhà trọ đâu trên đường Hàm Nghi, cạnh nhà Trịnh Ngọc Dũng, từ Phan Rang lên học. Ban C thì có Mai Anh, Anh Đào.

Ngày nay, người ta dạy con nít lên năm phải học tập căm thù, dù không biết căm thù ai, dẫn chúng đi thăm viếng các tượng căm thù. Còn mình khi xưa, Huỳnh Kim Sang bảo mình phải học yêu dù chả biết yêu ai. Cứ yêu cái đã còn đối tượng sẽ từ từ phát hiện sau.

Mình kiếm được 3 đối tượng lớp 10, điều nghiên từ xa. Ra chơi mà thấy có tên nào đứng xớ rớ, hỏi chuyện 3 cô này là tim mình nhói đau, tâm hồn rướm máu. Sau ngày thằng Sang đi lính thì mình từ từ loại bỏ 2 đối tượng, chỉ còn lại một để định hướng con tim dại khờ của mình.

Tình cờ có cơ hội nói chuyện với Cái Bớt Một Thời, mình đã có kể rồi, từ từ tình yêu toả nắng rồi giấc mơ đi tây thành hiện thực nên tính đóng vai phim “Đôi Mắt Người Xưa” được quay tại Đàlạt. Mình có xem hồi nhỏ nhưng không nhớ rõ. Hình như có Thành Được đóng với Thanh Nga thì phải, kiểu chuyện ông nào đi du học bên tây, trở về gặp lại đôi mắt người yêu cũ chi đó. Xem thời trước khi bà Dì mình đi lấy chồng.

Mình vừa đi Tây thì Việt Cộng vô, Cái Bớt Một Thời đi lấy chồng. 40 năm sau mới gặp lại Cái Bớt Người Xưa. Vẫn đẹp, lanh lợi như ngày nào. Có lẻ không theo Việt Cộng nên không te tua như đối tượng của Huỳnh Kim Sang. (còn tiếp)

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Chuyện cuối tuần 041721

 Thường, mình theo chủ nghĩa “bòn” nên ăn mấy trái bơ bầm dập, không được tốt, còn trái to thì để dành bán. Năm nay, không hiểu sao, mình lại lựa trái to để ăn còn trái bé, hay đủ loại để bán. Mình có để dành vài cây loại bơ ngon để ăn. Bơ Hass có mấy trăm loại, vườn mình có đến mấy loại này. Vợ mình thích ăn nhất loại da đen và bóng thêm loại quả dài như trái lê nên mình để dành vài cây này để hái cho vợ ăn.

Mình mới trồng thêm 50 cây loại khác để ăn. Trong vườn mình có một cây được ghép bở loại Bacon, ăn ngon cực nên mình mới trồng thêm loại này. Từ từ thiên hạ đòi đủ loại khác nên cần trồng thêm những loại khác thay vì Hass. Thật ra, người ta chuộng bơ loại Hass vì vỏ dày và dễ bảo quản, chớ có nhiều loại bơ khác ăn ngon hơn Hass nhe Bacon, Duarte,...

Thứ 6, mình hái được 500 cân anh bơ, trong khi dân Mễ đi hái mỗi ngày gấp 3 mình. Chạy về Bolsa giao 5 bình mật ong cho một chị ở Houston, nhờ mua dùm. Lâu lâu có người nhắn tin, nhờ mua dùm mật ong nguyên chất. Có cô cháu cũng lấy để bán cho bạn bè nên mình lấy sẵn một ít để ở nhà, tránh chạy đi đến nhà ông mỹ nuôi ong, tốn tiền xăng và thời gian. 

Mình đoán chị ta người gốc Đàlạt, cứ nhắn tin kêu Ôn Sơn, mua dùm mật ong. Chiều về, ghé nhà hai vợ chồng hàng xóm ăn cơm gia đình cùng một cặp vợ chồng bạn khác. Sau mấy tháng bị cấm cung, nay ai nấy đều được chích ngừa nên mới dám thò đầu ra để gặp nhau. Nghe nói ban nhạc ca sĩ viện dưỡng lão cũng được cho đi hát lại trong các viện chờ chết. Mừng cho họ, cả năm trời không được đi hát, luyện tập ở nhà, chắc người phối ngẫu của họ điên lên hết.

Mình may mắn mụ vợ không có vụ hát hò ở nhà. Chỉ có tập arobic ở nhà trước truyền hình vì LA Fitness không có lớp. Thấy trên truyền hình, đám trẻ nhảy cà tưng cà tưng còn mụ vợ mình thì cũng quơ tay như đang tập Thái Cực Quyền. 

Nay thì lại có màn kỳ thị dân da vàng nên ai nấy cũng lo, kêu không dám ra đường khi trời tối. Chán Mớ Đời mình lên vườn thì chả có màn này vì chỉ có mình và rắn.

Ngồi ăn, bổng nhiên câu chuyện lái về vụ mấy người lên vườn mình. Mình thấy có mấy gia đình bạn Mỹ quen, đem con họ lên vườn mình chơi, đi bộ trong vườn rồi hái vài trái bơ tượng trưng đem về. Họ lên đi dã ngoại ngoài thiên nhiên, xem cảnh vì từ vườn mình, trên đồi nhìn xa xa rất đẹp.

Bơ năm nay hái trễ nên to gần bằng trái soài. Có đem tặng vợ chồng hàng xóm, thấy trái to nên họ khá vui, đem ra khoe cặp kia khiến mình thất kinh vì không đem cho họ. Chán Mớ Đời  Năm nay không mướn thợ hái nên có lẻ mình sẽ hái đến tháng 6 mới xong. Dạo này chỉ hái trái thấp còn tháng sau thì phải leo thang để hái trái trên cao.

Khi người Việt quen, hỏi muốn lên vườn mình chơi, đi dã ngoại thì mình đồng ý. Nghĩ chắc cũng như người Mỹ khác. Ai ngờ người Việt mình thì tư duy khác với người Mỹ. Họ lên vườn để chỉ hái bơ từng thùng đem về, khiến thằng con mình cũng choáng luôn. Mình bận làm việc nên cứ để họ tự do đi, ai ngờ họ hái nhiều trái như thể càng quét, đem về. Thằng con tính độ cả ngàn đồng ngoại chợ Nông Dân. Nó kêu không cho ai lên hái nữa, vì công của nó phụ giúp vườn. Mình nhất trí. 

Ngồi nói chuyện về người Việt thì thất kinh khi nghe kể; có người trong gia đình đi ăn cưới, ký ngân phiếu không tiền bảo chứng. Cô dâu chú rể đã tốn tiền nhà hàng cho họ, nay còn phải đóng phạt vì ngân phiếu không tiền bảo chứng. Đưa lại ngân phiếu cho bà con thì họ lơ luôn. Có người kể là đến nhà ai ăn tiệc, chưa chi, họ đã nháy mắt nhau, lấy đĩa bỏ riêng để đem về, hay để dành cho ai quen đến trễ , khiến những người đến sau, không có đồ ăn. Chán Mớ Đời 

Cuối tuần rồi mình nghe lời đồng chí gái, không lên vườn để đi dã ngoại với cô nàng, thấy vui vui vì mấy tháng qua, lo làm lại hệ thống tưới của vườn nên không có thì giờ dành cho vợ. Có đi ăn tiệm vớ vẩn với vợ con vào cuối tuần. Mới hiểu khi mình làm việc, tham kiếm tiền thì bỏ quên vụ bồi dưỡng tình cảm, sự liên hệ với gia đình, người quen. Sự lãng quên này sẽ đưa đến sự đổ vỡ hạnh phúc. Vợ kêu đi thì mình nhất trí ngay.

Hạnh phúc cũng như trồng cây ăn trái. Phải chăm sóc, tỉa bỏ các nhánh cây chết, các tật xấu để có không gian, ánh sáng mặt trời cho nhánh mới ra. Phân bón, tưới nước đầy đủ thì cây hạnh phúc mới tươi tốt mãi. Từ ngày làm vườn đến nay, bổng nhiên mình giác ngộ khá nhiều thứ. May quá, giác ngộ cách mạng sớm nếu không thì cũng mệt. Mình thấy nhiều cặp quen rã đám dù đã đi chung đường đời đến 20-30 năm.

Mình hỏi đồng chí gái đi chơi với chồng vui không, mụ không trả lời hỏi rứa còn ôn thi răn. Mình nhất trí.

Sáng nay, mình với đồng chí gái đi dã ngoại với nhóm nào đó ở Dana Point, chỉ đi có 4.5 dậm ngoài bãi biển, nhưng lúc về, leo lên cái dốc 364 feet, khá châm. Thật ra, tham gia các nhóm đi dã ngoại rất hay, họ tổ chức đi những nơi mình không biết. Họ sinh sống ở đây từ bé nên biết nhiều nơi để thăm viếng, nếu không thì mình chẳng bao giờ nghe đến. Cứ loay hoay ở khu Bôn-sa.

Phong cảnh nhìn từ trên xuống. Phải đi bộ xuống dưới biển rồi leo lên lại. Mấy nhà này mình đoán độ 3 triệu đô tối thiểu Kinh

Mình thấy họ ngồi trên cái ghế, đúng hơn cái túi, có quạt phía sau rồi máy nổ, giúp họ lơ lững trên trời nhưng phải có một chiếc thuyền ngoài khơi để lở họ bị rớt thì chạy lại vớt họ hay khi họ chán thì sẽ đáp trên thuyền như kiểu parasailing . Hình như họ gọi môn thể thao này là Paragliding.

Chỗ này là nơi khởi hành, có mõm đá lồi ra khá lạ, dân chơi surfing đầy. Chỗ này ít người vì khu nhà giàu, chỗ đậu xe rộng rãi. Không dành dựa, chờ đợi như ở bãi biển Huntington Beach, lại miễn phí.

Nhà vệ sinh ngoài bãi biển, nơi khu giàu có , rất sạch. Không như bãi biển Huntington Beach.

Khu nhà giàu có khác. Họ gắn mấy ngôi sao bằng đồng trên băng ghế để bọn con nít không trượt skateboard trên đó. Mấy khu nghèo thì họ cắm mấy miếng sắt to đùng.

Sau khi leo lên lại cái dốc, mình tính đi viếng thăm khu thương mại mới xây ở gần đó rồi kiếm cái gì bồi dưỡng cái bao tử nhưng mụ vợ kêu về bôn sa ăn cơm Việt Nam. Vợ mình quen ăn cơm Việt Nam, nhất là món Huế, không thích ăn cơm ngoại quốc, không rành món tây-mỹ nên mỗi lần đi ăn cơm ngoại quốc là gọi vớ vẩn, ăn không được hợp gu lắm. Mụ không thích ăn đồ tây phương, Việt Nam rồi đến tàu và đại hàn. Mình thì không có nạn kỳ thị chủng tộc về thực phẩm. Ăn đủ loại.

Chạy về bôn sa ăn tiệm vừa tây vừa ta. Mình và thằng con kêu steak thịt bò, còn đồng chí gái thì bún chả Hà Nội. Con gái theo bạn xuống San Diego để ăn mừng sinh nhật nó. Ăn xong bò về nhà, ngủ một tí. Có tên bạn gọi hỏi đang ở đâu, đi uống cà phê. Mình nhắn tin hắn khi đang ở bôn sa nhưng hắn lại không mở điện thoại đến khi mình về nhà mới gọi. 

 Mình hỏi thằng con muốn lên vườn hái bơ thì phải dậy sớm vì 7 giờ sáng là lên đường. Nhất trí.

Sáng nay, hai cha con lên vườn từ sáng sớm. Trời hơi gió, hái được 10 thùng, kêu đám Farmers Market đến lấy, trả tiền cho thằng con rồi hai cha con đi ăn đồ Mễ rồi về nhà. 

Mai ở nhà nấu cơm cho vợ con một ngày cho vui. Lên vườn hoài cũng đừ. Nếu hái bơ kiểu này chắc kéo dài đến tháng 9 quá. Mình đang liên lạc bên Peru, để khi đi Machu Pichu sẽ ghé thăm mấy nông trại trồng bơ của họ. Xong om

Nguyễn Hoàng Sơn 

Du ký Nhật Bản #1

 Cách đây 2 năm, mình đưa mẹ mình về lại Đàlạt vì mẹ không thích cuộc sống tại Hoa Kỳ, dù có thẻ xanh, thẻ an sinh xã hội, thẻ y tế,... trên đường về, mình có đưa mẹ thăm viếng Nhật Bản 1 tuần, thủ đô Đông Kinh, các thành phố Kyoto, Hiroshima,.. nhìn lại thì có lẻ thời gian ở Nhật Bản với mẹ tuy ngắn ngủi nhưng để lại cho mình nhiều dấu ấn rất tuyệt vời. Mình khuyến khích mấy người em, nếu có thời gian, nên đi chơi với mẹ vì một mai kia, sẽ không còn cơ hội dù lúc đó trở thành triệu Phú, chỉ còn lại nhiều luyến tiếc thậm chí ân-hận.

Hai mẹ con, dắt nhau đi thăm viếng các nơi, xem hoa Anh-đào nở rộ khắp nơi ở Nhật Bản. Ngoài ra mình được mẹ kể lại thời thơ ấu, tại Huế, rồi vào Đàlạt, làm ô-sin để kiếm tiền giúp mệ ngoại nuôi mấy người em ăn học tại Huế. Rồi lấy chồng, có con, khổ vì con, vì chồng, rồi Việt Cộng vào thì khổ với thiên đường mù, nuôi chồng học tập 15 năm và đàn con dại. Nay mới thoải mái khi con cái đều lớn hết, không còn bận lo nữa.

Mẹ và hoa Anh Đào tại Đông Kinh

Nếu không có chuyến đi này thì có lẻ mình không hiểu mẹ nhiều. Mình hy vọng trong tương lại sẽ có dịp đưa mẹ đi chơi nhiều nơi khác, sẽ tạo nhiều kỷ niệm với mẹ. Mình có kể vụ này nhưng dạo ấy không tải hình ảnh của mẹ được. Nay Facebook nhắc đến nên mình tải lại trên bờ lốc với hình ảnh để được nhìn lại nụ cười của mẹ. Như bài hát Gánh Mẹ

Cho con gánh mẹ một lần,
Cả đời mẹ đã tảo tần gánh con.
Cho con gánh mẹ đầu non,
Cả lòng mẹ đã gánh con biển trời...
Ngày xưa mẹ gánh à ơi!
Con xin gánh lại những lời mẹ ru.
Đường đời sương gió mịt mù,
Vì con hạnh phúc chẳng từ gian nan....

Mẹ mình thời con gái xứ Huế, còn mơ mộng, khi vào Đàlạt. Con gái mình cũng tựa tựa bà nội nó. Ăn nói rất hay, có khiếu buôn bán.

Nhật Bản  2019

 

Chuyến đi về Việt Nam kỳ này để lại cho mình nhiều kỷ niệm rất đẹp. Quá cảnh tại Nhật Bản 6 ngày nên mình bốc đồng mua vé hạng thương gia cho hai mẹ con đi. Về tăng tiền thuê nhà trả nợ sau. 

 

Đi hạng thương gia làm mình nhớ lần đầu tiên đi Tây bằng máy bay. Gốc nông dân đi máy bay lần đầu như mấy anh nông dân ý trong phim “Made in Italy” mà mình đã xem ở rạp Ngọc Lan. Cứ nhìn xung quanh, xem Tây đầm họ làm ra sao để bắt chước. 

 

Cứ xem thiên hạ làm sao thì làm theo đó như bài học anh ngữ vỡ lòng “ you đu sao ai đu theo”.

 

Cái ngạc nhiên thứ nhất là có phòng đợi riêng sau khi check in, không phải đợi chờ lâu rồi qua khám an ninh nhanh chóng với chữ to đùng “Priority”, ít phải đợi chờ lâu. Mấy chỗ bình dân thì thiên hạ chiếm dành, giả bộ ngủ dài trên mấy cái ghế.

 

Vào đây ăn mệt nghỉ, không phải đi vòng vòng như mọi lần để xem hàng nào ngon và rẻ. Cứ xuýt xoa, so với giá ngoài thành phố. Ở phi trường quên sân bay thì chả có cái nào rẻ cả còn ở trong phòng đợi của thương gia thì thấy cái gì cũng ngon. Họ cho ăn muỗng nĩa, dao kéo đều bằng inox cả, không như ở ngoài bằng nhựa. 

Mẹ được ăn ngon trong phòng chờ đợi lên máy bay, muốn gì thì lấy, lại thêm uống Champagne.

Ngồi nhìn xung quanh, các hành khách khác ăn rất từ tốn, không như mình được huấn luyện ở nhà 11 anh em, phải tranh thủ ăn cho nhanh cả mấy đứa em ăn hết như bộ đội bác hồ thi đua ăn bo bo. Ăn theo quy trình tập thể dân chủ, nghĩa là ăn chậm thì đói, ăn nhanh thì ít đói. Mình chợt giác ngộ cách mạng hình ảnh con Hương, con bà Duy, hàng xóm ngày xưa và đám bạn. Chúng ăn từ tốn trong khi mình và mấy tên trong xóm đứng coi cọp, ngoài cửa sổ xem chúng ăn bánh Tây rồi bị bà Duy ra, cầm cái chổi xua đuổi cả đám như ăn mày dù chỉ xem lén thôi. 

 

Bà cụ mình tường như cũng thắc mắc như đứa bé lạc vào mê cung, không trả tiền hay phải trả tiền vì thèm mấy thứ bên bàn này, rồi hỏi bên ni có trả tiền hay không con. Khi nghe nói không trả tiền thì kêu “răn mình không làm một chút xâm banh hè”.

 

Nhìn mẹ uống champagne, nhai ào ào mấy món ăn Tây, miệng u chau u chau không ngớt, như tầm nói ngon ngon. 

 

Được lên tàu bay trước thiên hạ, không phải xếp hàng đợi chờ. Lên máy bay lại được chào mừng bởi các tiếp viên rồi họ dẫn tới tận ghế của mình, lấy áo của mình đem đi máng chỗ nào. 

Mẹ xem phim ở hàng ghế thương gia.

 Mỗi lần hỏi mình là cứ kêu “ mít tờ Nguyễn”, sau đó họ đem lại cái khay có cái khăn mát để mình lau mặt rồi đem chai nước đến. Mình thấy bên cạnh có cặp mỹ già, gốc Do Thái nhưng ông chồng có vẻ yếu, để mấy chai nước phía trước, có cái hộc nên cứ you đu sao ai đu theo, bỏ chai nước vào đấy. Hoá ra chúng đã bố trí hết, mình là nông dân nên I tờ về mấy thiết bị này. 

 

Chưa kịp cài dây ăn toàn thì cô tiếp viên đem lại cái áo len cho mình bận vì đang bận áo cánh. Áo rất nhẹ lại rất ấm để tránh bị lạnh hai cánh tay vì máy điều hoà. 

 

Nhìn qua cửa sổ thì không thấy cái nắp đậy lên đậy xuống như hạng “thương huyền” (thường). Hạng “thương gia” thì chúng có cái nút vặn qua để tăng giảm ánh sáng vào, từ từ ra màu xanh để dễ ngủ. 

 

Vừa lau mặt xong thì tiếp viên trưởng đến chào mít tờ Nguyễn, nhân danh hãng hàng không Nhật Bản, cảm ơn đã chọn du hành cùng công ty chúng tôi, xin kính chúc ông và bà cụ một chuyến bay vui vẻ. Mình thì cứ hai arigato á ri gà béo mút mùa lệ thủy. Lịch sự ra phết. 1 năm Nhật ngữ tại trường Việt Anh, giờ chỉ nhớ như rứa.

 

Sau đó, cô tiếp viên đặc trách phục vụ mình, bà cụ và cặp vợ chồng mỹ già đến hỏi muốn ăn loại nào: thực đơn Nhật Bản hay Tây phương. Mình chơi Nhật Bản cho đúng không gian và khửu gian. 

Phần ăn trên máy bay. Họ kêu muốn ăn gì thêm thì cứ báo cho họ biết. Cứ vô tư kêu họ nhưng thật ra ăn một phần là mệt rồi.

Con chim tượng trưng cho công ty hàng không Japan Airline để đôi đũa.

 Họ hỏi uống gì thì mình kêu nước còn bà cụ nghe đến Champagne thì kêu rượu rồi phán uống cho nó sướng đời. Mẹ kể khi xưa sinh con ra mạ đều để dành một chai sâm banh để uống đến khi Việt Cộng vào thì khổ ơi là khổ. Thời quốc gia thì đánh vần Khổ là Ca Hát Ô Khô Hỏi Khổ còn thời cách mạng thì Khờ Ô Hỏi Khổ thời mô cũng khổ nhưng thời quốc gia thì còn ca còn hát được thời cách mạng thì khổ quá thành khờ luôn. Chán Mớ Đời 

 

Sau đó họ lại đem đến cái khăn ấm để lau tay rồi trải khăn bàn để chuẩn bị dọn đồ ăn. Trong thực đơn thì họ có nói là có những món khác thì cứ hỏi lúc nào cũng được như phô mát…thịt nguội, bánh Tây….

 

Họ đem đồ khai vị đến rồi món ăn chính rồi tráng miệng, tráng mồm. Ăn mệt nghỉ. Sướng hơn là lần đầu tiên đi Tây. Vừa uống hết trà xanh là họ châm thêm liền. Không như mấy tiệm ăn Việt hay tàu ở bôn sa, cứ phải dơ tay lên chúng chả thèm lại dù thấy mình gọi. 

Lại ăn tiếp, ăn đến căng cái bụng.

 Mình thấy họ in tên tuổi các hành khách trên tờ biểu đồ các ghế nên tiếp viên biết tên mọi người. 

 

Mình thấy mẹ mình cứ u châu u châu nhiều rứa hỉ. Ăn chặp hồi no quá, mẹ lại kêu con ăn dùm mạ đi con, cả bỏ uổng. Nhà mình không có vụ bỏ cơm mứa từ mấy đời nay, lúc nào cũng tận cùng bằng số không, thậm chí còn liếm qua liếm lại, mình nói ăn không hết thì thôi, đừng có ráng. Chán Mớ Đời 

 

Ăn xong thì họ lại đưa khăn ấm để lau mồm lau tay, tường như 30 phút trước đây tay và mặt mình đã lấm bụi trần gian.

 

Mình vào phòng vệ sinh thì đã thấy họ để bàn chải đánh răng và Lísterine thôi thì đánh răng cho vợ vui. Về lại chỗ thì họ đã xếp mền của mình lại cho gọn. Lại phải tháo ra đắp lại. Sướng thật. 

 

Về Việt Nam có ông vua cà phê tuyên bố khi bị bà vợ đâm đơn ly dị: “có tiền nhiều để làm gì?”. Ông này giàu có nên hỏi vớ vẩn, nông dân như mình thì dễ trả lời. Giống nhà giàu chúng hay đặt những câu hỏi vớ vẩn, như để khẳng định mình là nhà trí thức thuộc trường phái hậu vớ vẩn. 

 

Nhớ trong lúc đợi người ta đem xe Lăn lại, đẩy bà cụ đi. Mẹ mình hỏi chớ đi chi hạng sang tốn tiền con. Rồi hỏi tốn bao nhiêu con. Mình nói đừng có lo, để người thuê nhà lo. Rồi cuối cùng mẹ hỏi hoài đành nói sự thật thì mẹ mình, mặt tái nhợt xanh như đít nhái rồi thò tay vào cái xách tay, lấy chai dầu con ó ra, quẹt quẹt để lấy lại bình tỉnh. Cả đời mẹ mình không bao giờ Mơ đến một ngày tốn một số tiền mà mẹ có thể tiêu xài cả mấy năm trời. 

 

Mình thì cũng thuộc dạng trùm sò nhưng chơi ngon chuyến này nên vô tư. Tiếp viên không bao giờ đem ra hai thứ để phục vụ hai người một lúc. Cứ xong người này rồi hỏi có cần chi thêm không mới đi lấy đồ cho hành khách khác.  

 

Cao điểm vẫn là mấy ngày ở Nhật Bản với mẹ. Mới khám phá mình vô tình không để ý những thèm khát của mẹ rất bình thường như được chụp hình với hoa, với cảnh. Mọi lần đi với gia đình mình thì cứ kêu đứng vào chụp hình chung. Không có cái nào cá nhân cả. 

 

Mẹ cứ u chau u chau trên xe lửa, quan sát ngoại cảnh rồi kêu xứ họ đẹp quá. Nhà ở quê, thành phố nhỏ đều được xây một màu, không sơn đủ loại màu như ở Việt Nam hoặc nhà cao 3-5 tầng hoành tráng bên cạnh căn nhà mái tôn lụp xụp. 

 

Ngạc nhiên thứ 2. Đến nay, ngồi trên phi cơ bay về mỹ, mình cũng không ngờ mẹ đi được 11.1 dậm đường trong một ngày với mình. Mấy ngày kia thì trung bình 7-8 dậm. Hy vọng mình có thể đưa mẹ đi chơi ở Ý Đại Lợi một ngày nào đó. La Mã và Venezia. Mấy chỗ này hơi mệt vì quốc tịch Việt Nam phải xin chiếu khán đủ trò. Xin chiếu khán cho mẹ Đi Nhật Bản không đã Trần ai. 

 

Mẹ nói đi chơi vui, nhìn cảnh đẹp nên quên mệt chỉ có hôm leo núi Inari thì hơi oải. Đi tới phân nữa thì kêu trên nớ chắc cũng như ri đây. Gặp mình thì lại nói trên nớ mới đẹp, rứa là phải leo thêm. Không biết trong bụng mẹ có chửi thằng con không. Gặp một cặp Úc đang ngồi nghỉ, mẹ chỉ mình rồi nói với họ maman. Tường như hãnh diện làm mẹ Sơn Đen. Cũng ba xí ba tú tiếng Tây. Vui như bà đầm a na mít. 

 

Rồi được mẹ kể về ngày xưa, thời con gái được nhiều người theo. Hãnh diện lắm để rồi mỗi năm mỗi sản xuất con đông con đàn, rồi quên hẳn những đòi hỏi riêng tư của mình để buôn bán kiếm tiền nuôi con. Cho mình đi du học còn mình thì học chả giỏi, trời lại ị trúng đầu, đậu đúng tiêu chuẩn đi du học nên được đi Tây mà khi xưa, là giấc mộng trầm kha như đi lên trời. 

 

Hôm đưa mẹ lại studio chụp hình kimono thì mới phát hiện là mẹ quên không hỏi tốn bao nhiêu rứa con. Lại còn đòi chụp thêm kiểu khác. Nụ cười mẹ quá đẹp trong cái áo kimono. Mẹ cứ ngắm hoài từ trên taxi đến khi ngủ. Cứ kêu dễ thương hỉ. Nhìn mẹ vui thấy Đời không gì hạnh phúc hơn như ai đã từng nói: “đổi thiên thu để thấy nụ cười của mẹ”. Chỉ tiếc là mẹ mệt sau 8 dậm đường lết theo thằng con nên để mẹ ngủ nên khi ra studio thì quá trễ để họ làm tóc và make up cho mẹ như người Nhật Bản.

Mẹ làm cô gái Phù tang

 

Có anh bạn ở Sàigòn, nói em còn nợ mẹ em chớ anh không còn mắc nợ vì má anh quên, không đòi nữa. Mẹ anh ta đã trả nhớ về không. Còn nợ mẹ cha cũng là một diễm phúc của đời người. Mình chỉ mong được trả nợ cho mẹ hoài vì là một diễm phúc của đời người.

 

Kỳ này đến Nhật Bản thì thấy khá nhiều thay đổi. Nhật Bản đang ráo riết lo tổ chức thế vận hội 2020 nên tương đối khá hơn trước. Họ có mấy quầy Thông tin, các nhà ga xe lửa đều có những chỗ này nên dễ hỏi thăm. Họ nói được tiếng anh nên cũng mừng. Kinh nghiệm lần sau là dành chỗ xe lửa sớm rồi có thể đổi giờ giấc sau. Kỳ này mình mất khá nhiều thì giờ đợi chờ ở nhà ga. Sợ mẹ đi không được nên phải lo thêm thời gian di chuyển. 

 

Mình tính tháng 9-10 này cho mẹ đi Hàn quốc để xem mùa thu rồi sang năm đi Ý Đại Lợi và Pháp quốc lại. Chắc đi hạng cá kèo cho nó lành. 

Năm ngoái, mình có cho mẹ và cô em đi chơi xứ HÀn trước khi bệnh dịch phát sinh mạnh khắp thế giới.

 

Xong om

 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Nhật Bản #10

 Răn mình không làm 1 tí xâm banh?

Hôm nay lấy xe lửa từ Kyoto đi Tokyo rồi xe lửa ra phi trường về Sàigòn. Xe chạy qua núi Phú Sĩ, thấy tuyết lơi bơi trên núi nhưng không thấy đỉnh vì mây. Xe đến phi trường, chỉ có 20 phút để đổi chuyến từ lầu 1 xuống lầu 5 dưới hầm. Hai mẹ con chạy không kịp thở. Chán Mớ Đời

Hú vía, vừa đến nơi thì xe sắp sửa chạy. Trễ 1 phút. Kinh. Lần đầu tiên xe lửa nhật bị trễ, cha con họ xin lỗi mệt thở. Xe lửa ra phi trường thì họ nói 3 thứ tiếng và ghi trên bảng 3 thứ tiếng Nhật ngữ, Anh Ngữ và tiếng tàu. Họ cho biết là xe đến trễ 1 phút nên mình đoán là tuyến đường chạy đều được tự động hoá, không có trò chạy bắt kịp.

Đến phi trường Narita thì lấy hành lý gửi 6 ngày, 2 cái vali trả 12 đô, 1 đô một ngày, rẻ chán. Lần sau mà đi lại thì mình sẽ về từ phi trường Osaka vì mất xem như cả 4-5 tiếng, đi xe lửa. Họ có hệ thống giao va li tại khách sạn khắp nới trên Nhật Bản. Mình chỉ trả tiền rồi muốn ngày giờ có mặt tại khách sạn nơi Mình sẽ ngụ lại, khỏi mất công, kéo vali. Lần trước về với mấy mẹ con, mình đi taxi mất $120 nay chắc 200 đô.

Mình mua cái pass xe lửa cho một tuần, muốn đi tỉnh nào cũng được, hạng nhất cho bà cụ vui. Bảng chỉ dẫn chuyến xe lửa, một bên bằng anh ngữ và một bên bằng nhật ngữ

Đến quầy Check-in thì cô nàng ở quầy, bổng biến mất rồi đem cái ghế nhỏ lại để bà cụ ngồi. Kinh thật, họ chu đáo với người già. Mẹ mình vui lắm thấy được tiếp đón tử tế. Mình nói là xứ người ta, mình trả tiền thì họ phải phục vụ tốt, nếu không thì mình đi máy bay của hãng khác nên họ làm mọi cách để mình tiếp tục đi với họ. Xong xuôi họ kêu người đẫy xe lăn đến, đưa qua an ninh, rồi đến phòng khách đợi. Hai mạ con ăn như điên kiểu con cháu Lý Thông, thấy nồi cơm của Thạch Sanh.

Khi vơi đói bớt bớt, vì ăn sáng ở khách sạn lúc 7:00 sáng, nay đã 2:30 chiều. Mạ hỏi bên mình lấy đồ ăn là không trả tiền, còn bên ni phải trả tiền. Mình nói không, chỗ mô muốn ăn thì đến lấy, bên ni là quán rượu, mạ muốn uống chi thì con đi lấy cho, rượu bia,…Champagne,…

Mạ bổng nhiên nói: “Răn mình không làm một tí xâm banh hè?” Thế là mình đi lấy rượu về cho mạ nếm. Họ có cái máy bia hơi hay. Mình thấy thằng nhật đặt cái ly bia trên máy rồi nhấn nút thì có cái tay kẹp cái chân ly bia rồi kéo vòng 45 độ rồi cái vòi bắt đầu bơm bia hơi vào, đầy thì hạ xuống lại, tên nhật lấy cái ly bia hơi đi. Mình chỉ uống bia ôm nên không dám đụng tới.

Mẹ ăn no nê rồi ngồi thở, đợi lên máy bay

Uống xâm banh xong thì mặt mẹ bắt đầu hồng hồng, hỏi ăn nữa không mạ kêu no rồi. Ngồi ngay cửa nhìn ra phi đạo, thấy máy bay lên xuống, bổng mạ kể chuyện khi xưa, thời còn ở Huế. 

Mình nói mạ đi bộ mấy ngày ni với con trung bình là mỗi ngày 12 cây số. Mình nói bà già lọt tọt theo thằng con đi mô cũng tới hỉ. Mạ kêu:

Lăn xăn cũng đến bến đò

Lò thò cũng đến chợ Dinh

Rồi nhìn máy bay mạ kêu:

Ngó lên trên trời chiếc tàu bay bay yến liền liệt

Ngó xuống dưới đất chiếc xe điện chạy luyên thuyền thuyên

Ơn tình ơi nợ ơi duyên

Mấy lâu này giặc giã chưa Yên

thư từ vắng gởi Gái thuyền quyên đổi dời

Mạ nói là giặc giã nên con gái đi lấy chồng, quên câu thề hẹn ước. Rồi mạ tiếp tục:

Ngó lên trời không biết mấy cây sao

Ngó xuống dưới ao không biết mấy con cá

ngó vô nhà mẹ giá con mồ côi

Hương tàn khói lạnh thảm lắm trời ơi hỡi trời

Rồi mạ kể ngày xưa gặp ông cụ mình ra sao, buồn buồn nhìn xa xa:

Đứng xa xa cách ba cây số

Nghe giọng ai hò ôm áo ra đi

Sông hồ ngô đạo dứt nghĩa quán tri

Ai xui thiếp đến chốn ni gặp chàng

Rồi mạ kể khi xưa về thăm quê chồng lần đầu tiên, lúc ông cụ còn ở trại cải tạo, mẹ làm bài thơ, đọc khi họ hàng xúm lại để xem mặt con dâu trưởng. Quê ông cụ là Làng Yên Nội, phủ Quốc Oai mà trong bài thờ của Quang Dũng, sau này Phạm Đình Chương có làm bài hát Đôi mắt người Sơn Tây. Khi xưa nghe phủ Quốc, mình không hiểu đến khi mẹ giải thích mới hiểu phủ Quốc là phủ Quốc Oai. 

Gió đưa 18 dặm đường dài

Lấy chồng Hà Nội cho dài đường đi

Ai về Yên Nội Quốc Oai

Cho tôi về với thăm quê bên chồng

Quê chồng có giếng Bồ Đề

Có đê Yên Nội chạy về Quốc Oai

Loanh quanh chợ phủ mãi hoài 

Trở về Yên Nội ông Đoài đón tôi

Dạo ấy bà nội mình mất, sau khi ông cụ được thả nên ra bắc. Trong nam bà cụ mình lo đám tang một cô em mới mất nên phải đợi 49 ngày xong mới về thì gặp ông cụ.

Rồi như Champagne lên nên mẹ đọc bài thơ mẹ làm khi mới liên lạc được với gia đình chồng nên có gửi về quê. 

Hoa đào đã nở em ơi

Làm cho lòng chị càng thêm nổi sầu

Xuân đi xuân lại mấy lần

Làm cho lòng chị vô tần đớn đau

Quê chồng chưa được về thăm

Trước là thầy mẹ sau là các em

Thương cho cái số Long đong

Ngày đêm tần tảo nuôi đàn con thơ

Thương cha nhớ mẹ không lường

Thương đàn em dại chưa từng gặp nhau

Mẹ kể khi xưa, ở Huế người ta mua trách để nấu ăn, ngày này thì xoong chảo chớ xưa chỉ có đồ đồng cho người giàu còn nghèo thì mua trách làm bằng đất để nấu ăn.

Buổi mai chạy ra chợ nọ

Mua 9 cái trách về bắt lên lò

Cái kho ngò hai cái kho cãi

3 cái kho bãi chuối xanh

4 cái nấu canh rau má

5 cái kho cá chìm chim

6 cái kho rum thịt vịt

7 cái là thịt con gà 

8 cái kho cà thù đủ

9 cái kho củ môn Tây

Tai nghe anh học trường này

Bâng khuâng nhớ mẹ 

9 trách này không ra chi

Rồi mẹ kể về bố đi đánh bài, thua mượn nợ, mẹ phải trả nợ cả cuộc đời, có bài thơ dân gian như sau:

Tháng giêng tháng 2 anh còn tam của yêu lượng

Tháng 7 tháng 8 anh còn sĩ tượng pháo xe

Cơ chi thiếp nói chàng nghe

Đến đổi làm ri tay bưng nón gạo

Tay xách bó cũi nè thảm chưa

Ngày xưa nghèo thì đi kiếm mấy cây tre làm cũi mà họ gọi là cũi nè

Núi Ngự Bình trước tròn sau méo

Sông An Cựu nắng đục mưa trong

Bởi hắn vì thầy với mẹ bên anh

Nên chi duyên chàng nợ thiếp

Long đong mãi hoài

Rồi mẹ kể về Huế khi xưa:

Chợ Đông Ba phá ra làm lại

Cầu Tràng Tiền đúc lại xi măng

Ơi người lỡ hội chồng con

Đến nơi đây có kết nghĩa vuông tròn được không

Rồi thêm những người đi đánh giặc

Nổi tương ly lòng chàng như thiếp

Dương đây tái hiệp dạ thiếp cũng như chàng

Mau mau trống đánh Khải hoàn

Vai mang mề đây đỏ lớn vàng về quê

Đàn ông đi ve con gái Huế như ri:

Nước mới ranh chạy quanh Vỹ Dạ

Nước Vỹ Dạ chảy về Tây hồ

Kể từ ngày thầy với mẹ bán gã em mô

Cho anh chuộc lại cả ruột héo gan khô nhớ nàng

Cô gái Huế thưa rằng:

Anh thương em cho em thương trả lại

Biết thầy với mẹ bán gã em chưa

Em xin anh chớ đón đừng đưa

Công ơn thầy mẹ em chưa trả đền

Tên trai Huế lại đáp lại:

Núi Lâm Sơn nuôi Nhơn đào tạng

Biển Tây Hồ trợ kẻ lâm nguy

Thiếp có thương chàng cứ vá việc thương đi

Công ơn thầy mẹ lo chi trả đền 

Rồi mẹ kể thời Tây đổ bộ năm 45, người ta chạy giặc rồi con gái đi làm ở hUế thay vì chạy vô chiến khu như anh chàng người Huế:

Đứng trên cầu Trường Tiền

Ngó xuống dưới cầu Trường Tiền

Nước xanh như tàu lá

Ngó về Đập Đá phố xá nghênh ngang

Kể từ ngày Tây đổ bộ sang đây

Em tham nơi chỗ đồng xu bát giác

Bỏ mình chàng bơ ngơ

Đang hứng kể mấy câu hò, câu đối của người xưa, mạ bổng ngưng, hỏi “ đi tiểu ở mô con”.

Chán Mớ Đời

 Nguyễn Hoàng Sơn 

 

Bài thơ Chửi mất Vợ

 Dạo này, trên mạng thiên hạ nức nở vì có một bài thơ chửi mất gà, đoạt giải nhất. Tác giả bài thơ nói mẹ ông ta, quán triệt lập trường cách mạng nên mỗi lần mất gà là cầu nguyện cho gà của bà bị làng xóm cưỡng chế, sinh đẻ cho nhiều gà, giúp gia đình ăn cắp gà của bà giàu có, hạnh phúc hơn,....nhờ vậy mà con gái của bà có đến 4 gia đình muốn cưới về làm dâu vì tính nết nhân văn, con người mới của xã hội chủ nghĩa, chia sẻ với tha nhân của bà mẹ. Nhà của tác giả được bằng khen của khu phố Văn Hoá và bà mẹ được văn bằng người mẹ Anh Hùng.

Có nhiều người nhại theo bài theo đoạt giải nhất như một loại văn mẫu mà ngày nay, thầy cô khuyến khích học sinh mua về để chép lại khi làm tiểu luận. Có một bài mình rất là thích, xin phép tác giả tải về đây:

ĐỨA NÀO TRỘM VỢ TAO

(Thơ dự thi)

 

Đứa nào trộm vợ tao

Tao cảm ơn rất nhiều

Ơn cả sáng cả chiều

Cả đêm khuya gà gáy

Xin tạ mày ngàn lạy

Biếu thêm một cặp bò

Hai bồ thóc trong kho

Một cặp heo nái, nọc

...!

Giờ đây tao nằm khóc

Thương cảm cái thân mày

Bởi lẽ kể từ đây

Nhà mày là địa ngục!

NÁT BÀN THƠ 

Cho nên mình hiểu và thông cảm ông Phạm đình Chương bị thiên hạ cưỡng chế mất bà vợ, nhắm mắt làm bản nhạc, rên rỉ, cảm ơn họ đã cướp vợ mình, bỏ túi cả triệu bạc. Ông cưỡng chế vợ của ông Chương này, cũng làm bài hát, cũng bán chạy, kiếm khối tiền nghìn trùng vớt tài Lộc nhờ tình duyên.

Ông Nguyễn Công Hoan, nhà văn mà mình thích nhất, có viết về vụ trộm gà rất nhân văn, và từ đó thiên hạ dựa vào bài của ông để chế lại những câu chuyện mất gà. Mình khi xưa và thằng Khánh Ù, con ông Phúc, trên đường Thi Sách, nhỏ hơn mình một tuổi, rủ nhau đi ăn cắp buồng chuối La-Ba của bà làm vườn mà gần đây có ông thần nào, cho biết là ở số nhà 49C Hai Bà Trưng, cái nhà gỗ 2 tầng màu đen khiến mình thất kinh, vì ngay chỗ vườn của bà bắc kỳ, làm vườn nuôi heo gần xóm mình.

Nhờ bà ta mà mình hiểu được heo nọc, heo nái hủ hoá thế nào theo tinh thần, đạo đức cách mạng nông dân vì lâu lâu thấy ông Ba Nọc, dẫn con heo nọc của ông đến nhà bà bắc kỳ làm vườn để cho heo nó lẹo nhau. Không ngờ hồi nhỏ, đám con nít trong xóm được xem phim con heo, hủ hoá, mất lập trường cách mạng, không bị kiểm duyệt gì cả. Cứ đứng ngoài đường ngay hàng rào, nhìn vào trong chuồng heo. Mình có kể vụ này rồi. Kinh

Bài chửi mất gà, mình có chế lại thành bài chửi mất chuối của bà Nam Định. Viết đã lâu, nay tải lại cho các bác đọc.

Hồi bé, trưa mình không ngủ, cứ đi vòng vòng, cà lê hết xóm trên rồi đến xóm dưới, hay mò mẫm ra chợ để hóng sự chuyện Thiên Hạ. Chuyện kiến cắn chim hay mèo cãi lộn với chó, mình đều quan sát để Ý ngay cả chó dính lẹo nhau, hủ hoá, mất căn bản lập trường cách mạng, tư tưởng Uncle Lake. u chầu u chầu đến mờ cả mắt, mắt bị mụt lẹo, khiến mình bị cận thị cả chục độ. Con chó trong xóm thường ngày thấy mình từ xa là đã sũa vì có ăn thịt chó hai lần khi xưa mà khi gặp chó cái là mặt nó cứ đực ra, không sũa không rống chi cả ngay cả con nít ném đá nó cũng đờ cái mặt ngu lâu như chó. Sau này, lớn lên mình gặp gái cũng đứng chết trân như Từ Hải, mặt đực ra như chó tháng 6.

 

Có lẻ dầm mưa dãi nắng đi hóng sự nên da mặt mình đen đen như Kampuchia mà cô giáo dạy việt văn hay nói. Sau này lớn lên thì có mua một cuốn sổ để ghi chép chuyện xe cán chó nhất là khi mấy bà ngoài chợ chửi nhau như nói lên, đại diện cho nền văn hoá miệt chợ qua văn chương bình dân truyền khẩu. 

Cái hay là nền văn hoá chửi đồng, chửi chợ rất hoành tráng vì mấy bà này theo sự hiểu biết của mình thì ít có học nhưng họ chửi rất hay, chửi có duyên, chửi rất tinh tế, có tính nhân văn của hoa đồng cỏ nội, mưa dầm dề như mưa Đà Lạt, chửi thâm thuý, giàu chất thơ văn chỉn chu, và vững lập trường nhất sĩ nhì nông tam công tứ cổ... trong khi những thằng như mình, học trường tây chỉ biết chửi hai tiếng Đờ Mờ là xong. Uổng phí tiền bố mẹ cho đi học trường Tây mà một tiếng chửi thề tây cũng không biết, đến khi sang tây mới biết chửi mực-xà-lù. Chán Mớ Đời  

 

Ở đây nếu bàn về sự sáng tạo của phụ nữ Việt Nam trong văn chửi thì mình biết không có khả năng như các nhà ngôn ngữ học của làng Phây Búc này nên chỉ ghi chép lại để không mang tội về làm mất đi, mai một di sản văn hoá cổ truyền Việt Nam của thời thơ ấu. Đúng hơn là tàng tích văn hoá của chế độ cũ. 

Mấy hôm nay mạng xã hội nổi sóng vì có 5 cô người Việt qua Nhật Bản lao động quốc tế để thắt chặt tình hữu nghị Việt Nam-Nhật Bản, quay video đéo mẹ đéo cha khi đi hái trộm trái cây nhà người ta. người Nhật Chán Mớ Đời vì không biết dịch ra sao nên đưa mấy cô về lại Việt Nam để học tiếng nhật khi chửi như xê-ku-ra này nọ.

 

Trong xóm thì hay xẩy ra chuyện vợ lớn đánh ghen vợ nhỏ ở chung nhà hay bà làm vườn hay có trò gà mái xổ chuồng, chui hàng rào đi kiếm đồng chí trống như Thuý Kiều đi tìm Kim Trọng nên hay nghe bà ấy, gốc Nam Định chửi rất hay, có vần có điệu mà sau này mới biết là bà chửi bài "chửi mất gà" của dân gian mà cả ba miền Nam Bắc Trung đều có bản riêng của mỗi địa phương. 

 

Bà làm vườn gốc Nam Định hay đứng trên đường Thi Sách, gần nhà ĐGL. Đầu đeo cái khăn mõ quạ, hàm răng đen, mồm nhai nhoàm nhoàm trầu cau, lâu lâu nhổ cái toẹt bãi trầu xuống đường như người bị tức hộc máu, lấy tay quẹt cái mõm. Tay xăng hai cái ống quần, đứng chống nạnh rồi bắt đầu chửi khai vị.

Có lẻ bà ta sinh ra vào thời tây nên biết cách chửi theo bài bản của người Pháp khi ăn như mời khách nghe chửi khai vị rồi đến món chính, sau đó mới đến Phoo-mát , món tráng miệng.

 

Không biết bà có đi học hay không nhưng văn bà chửi soạn theo thể biền ngẫu, nghĩa là đối nhau từng cặp. Kiểu như "mày ăn gà nhà bà thì con cháu mày hộc máu toi, mày vặc lông gà nhà bà thì tổ tiên nhà mày nghẹn họng mà chết...." Cứ mỗi lần nghe bà chửi đổng lên là dù đang ăn cơm, mình cũng cầm bát cơm chạy ra đường, vừa ăn vừa nhai vừa theo dõi màn lai chim, trực tiếp truyền hình, để nghe như sợ mất đi bài chửi dân gian. Một thứ văn hoá cổ truyền cha truyền con nối, bà chửi con tiếp.

 

Hình như bà ta cố ý, đợi thiên hạ ăn cơm trưa mới chửi. Người ta nói “trời đánh tránh bữa ăn” nhưng không thấy ai nói “bà chửi tránh bữa ăn”. Có lẻ cả buổi sáng làm việc ngoài vườn, thái bắp chuối nấu cám cho heo ăn nên trưa mới rảnh, mới mở cái loa phường cá nhân, làm đài phát thanh nhân dân, báo cáo tình hình trong xóm, tin tức chiến sự và khí tượng.

Bà ta chửi khai vị tại nhà cho ấm giọng. Sau đó mới vào món chính, đi vòng vòng khắp xóm, vác theo cái xoong và cái ống thổi lửa dùng khi nấu cám heo.

 

Bà ta cầm theo cái nồi với cái ống thổi lửa vì hay nấu cám cho heo ăn, vừa đi vừa khỏ cái nồi boong boong, như Giuletta Masina trong phim La Strada của Federico Fellini. Bà đi từ xóm trên, khúc nhà mình xuống xóm dưới chỗ nhà ông Ba Tây để chửi mà không có lắp. Nhớ bà Ron cũng hay chửi mấy đứa em khi chúng đánh con bà ta. Nhưng bà Ron không chửi có vần có điệu, bà bán cơm nên chửi văng cơm thôi.

Cô giáo mình khi xưa, dạy ca dao tục ngữ, bắt học trò làm câu ca dao tục ngữ hay thơ đường luật Trắc Trắc bằng bằng chi đó mà mình ngồi hàng giờ không rặn ra được một câu, một chữ trong khi bà này cứ khỏ nồi nấu cám heo mà làm khối câu lúc đó mới hiểu các nho sĩ khi xưa nấu sử sôi kinh cho heo ăn, giúp con người xuất khẩu thành thơ. Nếu bà ta được ăn học như mọi người thì chắc sẽ làm thơ còn hay hơn Hàn Mặc Tử. Đúng hơn là bà Hồ Xuân Hương.

Mỗi lần bà ta chửi là mình và con nít trong xóm ùn ùn chạy ra đường Thi Sách. Rón rén từng bước thầm đến gần để nghe trực tiếp kiểu live stream ngày nay. Chỉ có một lần duy nhất khi bà chửi, mình không dám hó hé ra đường. Dạo ấy, thấy buồng chuối nhà bà to lớn rất hấp dẫn. Mình sai thằng Khánh Ù, nhảy qua hàng rào nhà bà ta chặt trộm buồng chuối vào ban đêm. Đem về nhà dú mà quên nguyên tắc chính là phải phơi nắng trước.

Trưa hôm đó nghe bà ta cầm cái nồi đi từ đầu đường Thi Sách, vừa gõ vừa chửi. Mình ngồi trong nhà, nuốt không nổi miếng cơm vì biết bà ta đang chửi mình và thằng Khánh Ù. Tên này, nhờ ăn cắp buồng chuối, sau này làm đến chức hiệu trưởng trường trung học nào ở Đàlạt. Chắc cũng là Đảng viên ưu tú mới lên chức cao như vậy. Về Đà Lạt không đi tìm. Nếu mình không đi Tây thì sau 30/4 chắc sẽ bị nó đấu tố trước tổ khu phố, đã xúi nó leo qua hàng rào, chặt buồng chuối. 

 

Bà ta chửi xong ca của mình thì ngưng, uống miếng nước đình chiến như ông Trump đánh các giáo sĩ Ba Tư. Đến phiên con Yến, con gái của bà ta, lớn hơn mình một tuổi, học trường Bùi Thị Xuân, chửi tăng ca, tiếp nối con đường cách mạng chửi đổng truyền thống của gia tộc. Con này thuộc loại gái mồm mép, lại học ban toán nên nó đưa phân tích, lũy thừa vào văn chương truyền khẩu, môn “chửi-mất-chuối học” do mẹ nó truyền lại. Dạo ấy còn học trường tây nên tiếng Việt không thông lắm, mình chả hiểu nên phải ghi lại. Con này thừa kế cái mồm của mẹ nó nên cũng khá chanh chua. Hình ảnh con Yến khiến mình rất sợ muôn thuở gái Bắc.

 

"Tiên sư đứa nào ăn cắp buồng chuối nhà bà”. Con này hơn mình có một tuổi mà dám tự xưng là bà. Chuối ở nhà bà là trái tiên, quả Phật. Chuối về nhà mày thành con rắn, con sâu. Bà... bà... bà... Mẹ cho con xin ly nước để con chửi tiếp... nó ngừng lại để lấy cái ly nước từ bà mẹ, tu một cái ực như hình ảnh cô gái quê uống nước vối, rồi tiếp tục làm toán đại số bằng mồm. Trong khi con này chửi tăng ca thì mẹ nó chạy vào bỏ thêm củi cho nồi cám lợn.

Hình ảnh này tương tự nơi gần chuồng heo ngày xưa của bà bắc kỳ nấu cám heo.

Nó cầm cái nồi cám heo, gõ 3 cái boong boong boong rồi cất giọng lại “Bà chửi theo kiểu toán học cho mày nghe nhá... Bố mày là A, mẹ mày là B, bà cho vào ngoặc, bà khai căn cả họ nhà mày... Bà rủa tiên sư nhà mày ăn miếng rau, tiền sư nhà mày ói ra miếng thịt, bố mày tắm trong ao, bố mày chết chìm trong chậu.... Con này có học nên lối chửi của nó rất khoa học, có vè có đối, tuy bị nó chửi vì tội ăn cắp buồng chuối của nhà nó nhưng mình phải phục tài năng của nó nên lấy sổ chép lại.

 

Con Yến tiếp tục “ Bà khai căn cả họ nhà mày, xong rồi bà tích phân n bậc, bà bắt cả hang, cả hốc, ông cụ, ông nội, cả tổ tiên nhà mày ra mà đạo hàm n lần.” Con này mất dạy, nó đem cả tổ tiên mình và thằng Khánh Ù ra chửi đạo hàm khiến mình nhớ đến thằng Biểu, con tiệm vàng Kim Thịnh, ở đầu đường Minh Mạng, cũng hay chửi nhưng bằng giọng Huế rặc khi xưa. Có dịp sẽ kể về tên này khi xưa có dạo học chung. Mình mới liên lạc lại được với hắn. Em hắn kêu về Đà Lạt, sẽ nấu bún bò cho mình ăn, và nghe thằng anh nói chửi. Vừa ăn bún bò cay vừa hít hà tỏng tiếng chửi của nó. Để hôm nào mình kể chuyện nó chửi bằng giọng Huế. Sau này về Đà Lạt, em nó xù khiến mình mất một dịp nghe ca trù mái nhị của thằng bạn học chung khi xưa.

 

Ái chà chà....mày tưởng à. Mày tưởng nuốt được trái chuối nhà bà là mày có thể yên ổn mà chơi trò "cộng trừ âm dương" hủ hoá trên giường với nhau à.... Bà cho trị tuyệt đối hết cả họ chín đời nhà mày. Cho chúng mày biết thế nào là vô nghiệm, cho chúng mày không sinh, không đẻ, không duy trì được nòi giống nữa thì thôi... 

May mồm con Yến không gặp giờ linh nên sau này mình vẫn có con, chắc nó không giỏi toán nên khai căn đáp án không đúng. Bà sẽ nguyền rủa cho chúng mày đời đời chìm đắm trong âm vô cực, sẽ gặp tai ương đến dương vô cùng. Cho chúng mày chết rục trong địa ngục, cho chúng mày trượt đến vô cực của sự vô hạn tối tăm... "....... nhờ ông thần ở căn nhà 49 C Hai Bà Trưng, có còn liên lạc với gia đình này không, để em xin lời tạ tội.

 

Mình với thằng Khánh Ù chỉ biết ngậm cay nuốt đắng, không nói với nhau lời nào nhưng hai thằng giác ngộ đạo đức cách mạng tuy hơi trễ, biết thế thà đừng ăn cắp buồng chuối thì khỏe hơn. Cái khốn là buồng chuối bỏ vào lu gạo để dú cho chín. Một tháng sau vẫn không chín lại teo lại rồi hai thằng hè nhau, đem buồng chuối quăn lại trong vườn của bà làm vườn Nam Định. Lại nghe chửi một lần nữa nhưng mình sợ quá nên không còn thong dong lấy bút ra ghi lại.

 

Con CÒ Đào mới cho số điện thoại của tên Khánh ù này. Hôm nào về Đàlạt, gọi hắn thử xem còn nhớ mấy trận chửi này không. Mình chỉ biết là sau này, gặp gái bắc kỳ là chạy làng trước nhất là dân học ban Toán. Kinh

 

Viết đến đây thì mình thấu hiểu thêm về cơ căn của mình, sinh và sống lên tại ngoại ô của Đà Lạt, tuy không phải là chốn ít người qua lại như Thái Phiên, Đơn Dương, Đức Trọng,... Nghĩ lại thì mình đã sống 18 năm trong không gian nữa tỉnh nữa quê, nên bị ảnh hưởng rất nhiều. Không ngờ Văn hoá này vẫn đeo theo mình suốt 50 năm qua. 

Ai thích nghe chửi nữa thì cho em biết. Phạm Duy có làm con đường cái quan nên em tính sẽ sưu tầm thêm về cách chửi của mấy miền khác như Quảng Nam để viết lại. Hôm nào sẽ kể về bà Sở, bạn hàng của bà cụ, gốc Quảng chửi cũng thuộc loại cực đỉnh ở chợ Đà Lạt. Cuộc đấu khẩu của bà Sở (gốc Quảng) và dì Nhâm (gốc di cư) bán dừa, mình nghe một lần sướng cả một đời.

 

Em có tìm ra bài chửi mất gà giọng HUế. Để hôm nào hết hái bơ bán, em sẽ kể lại. Xin đón đọc.

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn