Tại sao người Hàn và người Nhật ít béo phì hơn người Mỹ
Hôm nay đọc bài báo của bác sĩ Alexandra Pierce, về Tiêu hóa thấy quan trọng nên ghi lại đây, còn vụ họ bán thuốc bổ sung thì mình không ghi lại. Trong nhiều thập kỷ, các nhà nghiên cứu đã bối rối trước một nghịch lý đáng chú ý trong lĩnh vực sức khỏe cộng đồng. Trong vài chục năm trở lại đây, cả Nhật Bản và Hàn Quốc đều ngày càng tiếp nhận các yếu tố của chế độ ăn phương Tây, một mô hình ăn uống có mối liên hệ chặt chẽ với sự gia tăng béo phì tại Hoa Kỳ và châu Âu. Riêng tại Mỹ, gần 46% người trưởng thành hiện được xếp vào nhóm béo phì.
Tuy nhiên, bất chấp những thay đổi này, quân đội mỹ đóng quân tại hai xứ này nên các thức ăn nhanh như MacDonalds, Pizza đã được người sở tại ưa chuộng. Nhật Bản và Hàn Quốc vẫn là hai quốc gia có tỷ lệ béo phì thấp nhất trong thế giới công nghiệp hóa. Có đâu trên 30,000 lính Mỹ đóng quân ở Nam Hàn, và đâu 55,000 lính Mỹ tại Nhật Bản.
Dữ liệu dịch tễ học hiện nay cho thấy tỷ lệ béo phì chỉ khoảng 5,3% tại Hàn Quốc và 3,6% tại Nhật Bản, thấp hơn gần 13 lần so với Hoa Kỳ. “Đây là một trong những câu hỏi dai dẳng nhất của nghiên cứu chuyển hóa,” bác sĩ Julie Shapiro cho biết. “Khi lượng calo tiêu thụ và khả năng tiếp cận thực phẩm là tương đương, rõ ràng phải có một yếu tố khác tạo nên sự khác biệt.”
Bước đột phá nghiên cứu được hậu thuẫn bởi các tổ chức học thuật hàng đầu. Trong những năm gần đây, ngày càng nhiều nghiên cứu được hỗ trợ bởi các tổ chức như Harvard University, Stanford University, King’s College London và University of Tokyo, đã bắt đầu làm sáng tỏ bí ẩn này. Sự đồng thuận đang dần hình thành cho thấy nguyên nhân không nằm ở việc đếm calo hay cường độ tập luyện, mà ở một hành vi ăn uống chung trong hai nền văn hóa này.
Vai trò của thực phẩm lên men truyền thống của hai xứ này rất quan trọng. Các nhà khoa học nhận thấy một thói quen nhất quán ở cả hai quốc gia: tiêu thụ thường xuyên thực phẩm lên men truyền thống. Những ví dụ phổ biến bao gồm kimchi, natto, doenjang và miso, những món ăn hiếm khi xuất hiện với tần suất đáng kể trong chế độ ăn phương Tây. Mình thích đi ăn cơm của hai xứ này vì họ bày ra đủ trò lặt vặt trong khi đồ ăn Mỹ như Hamburger chỉ có khoai tây chiên với dầu thực vật, rất nguy hiểm mà mình đã có kể rồi thêm ketchup. Kinh
Điểm chung về mặt dinh dưỡng của các thực phẩm này là hàm lượng cao Bifidobacteria, một nhóm vi khuẩn có lợi trong đường ruột, ngày càng được chứng minh có vai trò quan trọng đối với sức khỏe chuyển hóa. “Đây không phải là những món ăn chỉ dùng thỉnh thoảng,” bác sĩ Shapiro nhấn mạnh. “Chúng được tiêu thụ hằng ngày, thường bắt đầu từ khi còn rất nhỏ.”
Mình thích ăn cơm đại hàn và Nhật Bản vì có mấy món này. Kim chi, rồi dưa leo,….
Ba chủng Bifidobacteria đang được nghiên cứu chuyên sâu. Nhiều nghiên cứu lâm sàng và quan sát gần đây tập trung vào ba chủng Bifidobacteria có liên quan chặt chẽ đến việc điều hòa cân nặng:
• Bifidobacterium lactis
• Bifidobacterium breve
• Bifidobacterium longum
Nhiều thử nghiệm cho thấy các chủng này có thể ảnh hưởng đến khả năng tích trữ mỡ, điều hòa cảm giác thèm ăn và cân bằng năng lượng. Trong một thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên trên 99 phụ nữ béo phì, những người tiếp xúc với B. lactis giảm cân nhiều hơn rõ rệt so với nhóm giả dược, đồng thời giảm mỡ vùng bụng đáng kể.
Một nghiên cứu kéo dài 12 tuần khác cho thấy B. breve liên quan đến mức giảm khối mỡ rất lớn, ngay cả khi không thay đổi lượng calo tiêu thụ hay mức độ vận động. Sau đó, các nhà khoa học Nhật Bản đã đánh giá tác động kết hợp của B. breve và B. longum, ghi nhận nguy cơ tăng cân thấp hơn đáng kể ở nhóm tham gia.
Cơ chế sinh học liên kết vi khuẩn đường ruột và chuyển hóa. Theo bác sĩ Shapiro, các tác động này hoàn toàn có cơ sở sinh học và ngày càng được chứng minh rõ ràng. Các nghiên cứu hiện nay cho thấy những chủng Bifidobacteria này có thể:
• Kích thích cơ thể tự sản xuất GLP-1, hormone tham gia điều hòa đường huyết và cảm giác no
• Giảm cortisol, hormone căng thẳng có liên quan mật thiết đến tích mỡ nội tạng
• Hỗ trợ cân bằng estrogen, yếu tố quan trọng trong phân bố mỡ và tốc độ chuyển hóa
• Tăng cường tín hiệu no giữa ruột và não
• Thúc đẩy sinh nhiệt và gia tăng tiêu hao năng lượng
“Những cơ chế này phù hợp chặt chẽ với những gì chúng ta quan sát được ở các quần thể gầy tự nhiên,” bác sĩ Shapiro giải thích. “Và chúng giúp lý giải vì sao khả năng kiểm soát cân nặng ở những nền văn hóa này bền vững hơn.”
Vì sao mô hình này hiếm gặp ở phương Tây? Dù thực phẩm lên men tồn tại ở nhiều nơi trên thế giới, nhưng tần suất sử dụng, sự đa dạng và hàm lượng vi sinh sống lại khác biệt rất lớn giữa các nền văn hóa. Tại Nhật Bản và Hàn Quốc, thực phẩm lên men được tiêu thụ hằng ngày và chế biến theo phương pháp truyền thống giúp bảo tồn vi khuẩn sống. Ngược lại, chế độ ăn phương Tây phụ thuộc nhiều vào thực phẩm chế biến sẵn, vốn gần như không còn vi sinh vật có lợi.
Họ khuyến khích ăn zauerkraut của người đức cũng giúp vụ này. Chỉ có điều người đức rất bự con vì họ ăn khoai tây khá nhiều. Mình nghĩ người mỹ ăn rất nhiều, các phần ăn trong tiệm hay ở nhà đều lớn. Nội vào tiệm ăn Việt Nam chơi một tô phở xe lửa xem. Mình khi xưa mới qua Mỹ đi ăn tô phở nhỏ thôi đã ngáp không nổi nhưng ở lâu dần thì chơi tô xe lửa như pha. Về Việt Nam, bà cụ mình kêu cô em đi mua đồ ăn về cho mình, kêu mua ba suất ăn mới no. Kinh
“Vấn đề không nằm ở một món ăn cụ thể,” bác sĩ Shapiro nhấn mạnh. “Mà ở mô hình ăn uống dài hạn và tác động của nó lên hệ vi sinh đường ruột trong suốt nhiều thập kỷ.” Lĩnh vực nghiên cứu đang tiếp tục mở rộng. Các nhà khoa học đồng thuận rằng lĩnh vực này vẫn đang phát triển. Nhiều thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn đang được tiến hành nhằm tìm hiểu sâu hơn vai trò của việc tiếp xúc sớm, phương pháp chế biến thực phẩm và sự đa dạng vi sinh đối với sức khỏe chuyển hóa suốt đời.
“Điều ngày càng rõ ràng,” bác sĩ Shapiro kết luận, “là hệ vi sinh đường ruột không phải yếu tố phụ trong kiểm soát cân nặng mà là trung tâm của quá trình này.” Hệ sinh đường ruột rất quan trọng nhưng phải cẩn thận ăn uống ít lại nhất là mình lớn tuổi, không tiêu thụ nhiều calo ri như xưa. Mình nay ăn một ngày một bữa. Hôm tước, đến nhà thân hữu cho đồng chí gái hát hò. Sau hiệp nhất, họ giải lao, lúc 9:00 đêm cho ăn cháo gà đủ trò nhưng mình không ăn. Mụ vợ kêu đã trả tiền vấn đề là cần sự tự kỹ luật. Chớ 1 tiếng nữa đi ngủ, vì mình về sớm, mai 4 giờ sáng lên vườn. Còn thân hữu sau cháo gà họ hát tới khuya. Kinh
Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen
Nguyễn Hoàng Sơn
