Hội ngộ cựu học sinh Văn Học Đà Lạt qua Zoom

 Hội ngộ cựu học sinh Văn Học Đà Lạt qua Zoom

Hồi đầu năm, ông thần Nhị Anh nhắn tin kêu đọc dùm cái gì thâu âm độ 45 phút rồi gửi cho ông thần. Kêu là thâu giọng Đà Lạt, chớ đừng thâu giọng bắc cầy hay trung mắm ruốc. Lý do là mình và 4 chị em của ông thần có bố là người bắc và mẹ là người trung nên nhiều khi nói chuyện với nhau thì có khi nói giọng bắc, khi thì giọng Đà Lạt khi thì giọng huế. Ông thần kêu giọng Đà Lạt mới chính gốc là Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen. Chán Mớ Đời 

Hôm qua Chử Nhất Anh khoe đã dùng Ây Ai làm nhiều bản nhạc. Kinh. Mình có làm một bài tặng mụ vợ nhưng mụ chả thèm nghe nên bỏ luôn. Bài hát mang tên Chán Mớ Đời 

Độ mấy ngày sau ông thần gửi cho cuộn băng nháp dùng trí tuệ nhân tạo thâu cuốn “Mực Tím Sơn Đen” của ông thần biên soạn. Khiến mình thất kinh vì nghe trên xe khi lái xe lên vườn mất 40 phút, không ngờ 12 năm qua mình có thể viết mấy bài như vậy với tư duy đột phá của tên nông dân, tu thân tề gia, trồng bơ tưới nước bán cho thiên hạ. Hỏi ra vợ ông thần đi nuôi cháu ngoại ở xa nên ở nhà không có ai bắt chùi nhà, giặt đồ, ủi áo quần nên buồn đời tiến sĩ dùng trí tuệ nhân tạo để thực hiện tiếp cuốn Mực Tím Sơn Đen. Kinh

https://youtu.be/8OrywCT6Cao?si=tMhcyjThnphdzUr3

Mỗi lần mụ vợ đi chơi xa với bạn bè, hay khi xưa đi công tác là mình hay thực hiện những gì mình thích như vẽ làm cái vườn phiá sau vì có mụ ở nhà là mụ cấm mình đụng đến cái vườn của mụ. Có lần chính phủ Cali sợ tốn nước vì hạn hán nên cho tiền người dân làm lại vườn tược. Mình xin được $6,000 nên đợi đồng chí gái đi công tác là mình kêu thợ về rồi đổ xi-măng, bú xua la mua. Khi mụ về mụ la quá có thợ mộc, đòi phá nhưng cầm cây búa lên đập xi -măng hay mấy cây sắt làm dàn cho hoa của mụ lên không được. Từ từ bạn của mụ đến kêu đẹp nên từ từ mụ mới hết la mình. Đồ chi mà ác ôn!.

Nghe mấy chị em họ Chử sắp về Đà Lạt, họp mặt với bạn học ngày xưa còn sinh sống tại Đà Lạt. Buồn đời mình hỏi sao không làm zoom cho mọi người ở xa tại Việt Nam cũng như trên thế giới xem luôn. Lý do là ngày nay dân học trường Văn Học ngày xưa, đa số là trên 7 bó. Đi đứng khó khăn dù ở trong hay ngoài nước. Cách đây đâu trên 10 năm, mấy ông thần bà thánh thành lập Mái ấm Văn Học Đà Lạt, trang nhà Văn Học Đà Lạt xưa, có tổ chức một buổi hội ngộ tại San Jose, tiểu bang Cali, có rất đông người từ âu châu sang. Việt Nam thì mình không nhớ vì trên San Jose cựu học sinh Văn Học đông như quân Nguyên. Sau đó có tổ chức tại Tiểu Sàigòn nhưng ít người tham dự.

Mình có xem video hội ngộ cựu học sinh Văn Học tại Đà Lạt, đông hơn, có mấy thầy, mấy cô. Sau này mình về Đà Lạt, các bạn học chung niên khoá có tổ chức gặp nhau, có mấy thầy. Khá vui. Sau đó có rủ nhau lên Suối Vàng chơi vì khi xưa ít ai dám lên đây, mất an ninh. Sau này về Đà Lạt, mình đi với đồng chí gái nên chỉ ở Đà Lạt có 3 ngày thăm em út rồi đi nên không gặp ai ngoài anh bạn Ngô Văn Thuỷ, đem xe xuống phi trường đón về khách sạn, rồi chở đi chơi vòng vòng 3 ngày tại Đà Lạt. Lâu lâu có bạn học cũ từ Sàigòn lên thăm gia đình hay nhiều người đi ngang nhà ghé thăm bà cụ, chụp hình gửi cho mình xem. Gọi là chút tình bạn cũ ngày xưa. Xin đa tạ.

Sáng hôm qua, mấy người trong nhóm quản trị mái ấm Văn Học Đà Lạt xưa có thử Zoom trong nhóm để xem kỹ thuật do ông thần Nhị Anh thực hiện có trơn tru chưa rồi tuần sau sẽ thử với vài người ở Đà Lạt. Trước khi định ngày tổ chức hội ngộ qua Zoom toàn thế giới. Ngày giờ phải kết nối từ Đà Lạt, Sàigòn, Texas, Virginia, Cali nên hơi khác biệt. Chưa nói đến dân ở âu châu, úc châu hay phi châu. May là mình dậy từ 4 giờ sáng chuẩn bị đi tập ở Đông Phương Hội. Nên 5 giờ sáng thì không thành vấn đề.

Nói cho ngay, ngày nay trên 7 bó nên có người sức khoẻ không được tốt lắm. Về kỹ thuật sử dụng điện toán cũng người biết người không. Cho nên cần sự chuẩn bị trước. Bạn bè gần rủ nhau rồi chỉ cho nhau cách sử dụng Zoom hay tải ứng dụng về chớ mình có anh bạn học chung khi xưa, ở Hoa Kỳ nhưng chả biết gì về mạng xã hội hay không muốn tham dự nên cứ hỏi mình tin tức về tên này ả nọ. Mình kêu hắn nhờ con giúp thành lập một tài khoản trên mạng xã hội nhưng không chịu. Nên mấy cô nào thầm yêu hắn ngày xưa cứ nhắn tin mình hỏi rồi mình hỏi hắn, hắn kêu em này em kia với những tên cúng cơm xa lạ đã được đặt cho mấy cô này khi xưa. Kinh

Mấy bác nào từng theo học ở trường Văn Học Đà Lạt xưa, muốn tham dự hội ngộ qua Zoom thì liên lạc với ban quản trị trang nhà để họ gửi đường dẫn cho buổi hội ngộ sắp tới. Nếu thành công thì có thể làm thêm để bạn bè thăm hỏi nhau. Nay cháu nội cháu ngoại đã lớn nên không phải chăm cháu nom nhà cho con. Có dịp tìm lại bạn học xưa. Mình thấy đồng chí gái tìm lại bạn học Trưng Vương xưa, tuy không học chung lớp nhưng sau này thấy họ thân nhau như bạn bè. Chán Mớ Đời 

Xin theo đường dẫn của cựu học sinh trường Văn Học Đà Lạt xưa sau đây:

https://van-hocdalat.smugmug.com

Mình nghĩ mấy ông thần bà thánh Yersin cũng nên làm vụ này, mấy lần mình gặp lại thì cứ gấp gấp, chả ai nói chuyện với ai vì ngồi một chỗ.

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

80% motel tại Hoa Kỳ do người ấn độ làm chủ

 Motel Patel

Mỗi lần mình đi chơi liên bang tại Hoa Kỳ thường ngủ đêm tại các motel. Điểm đặc biệt là các motel này đa số có chủ là người Ấn Độ di dân. Buồn đời mình kiếm tài liệu đọc thì thất kinh vì thốn kê cho biết là 80 % các motel ở Hoa Kỳ đều do người Ấn làm chủ. Tương tự 90% các tiệm bán donut ở Cali đều do người Cao Miên, còn tiệm nail thì ai cũng biết là 90% các tiệm đều do người Việt làm chủ. Hôm nào buồn đời mình kể mấy vụ này.

Theo họ kể thì sự việc khởi đầu khi 120,000 người Mỹ gốc Nhật Bản bị Hoa Kỳ bỏ vào trại tập trung sau khi Nhật Bản đánh bom ở Trân Châu Cảng. Các cánh đồng, tiệm hay khách sạn của người Nhật di dân sang Hoa Kỳ từ bao nhiêu đời, bổng nhiên bỏ trống hay bán lại với giá bèo. Một ông gốc Ấn Độ mua một khách sạn đầu tiên từ người Nhật vì quá rẻ. Vùng Palo Verde ngày nay, đất đai khu vực này đều do người Nhật trước thế chiến thứ 2 làm chủ rồi họ bị bắt bỏ vào trại tập trung nên khi được thả thì bị Mỹ tráng chiếm đóng, mất hết. Khu vực Quận Cam mấy chục năm có nhiều gia đình người Nhật trồng dâu bán nay già, con cái làm bác sĩ, kỹ sư nên họ bán đất hết.

Đầu thập niên 1970, một kỹ sư từ Ấn Độ, tên Raj Patel, tốt nghiệp đại học Hoa Kỳ, làm việc cho một công ty mỹ, xem như đời lên hương. Vấn đề là ông ta ăn cà ri nhiều nên hay đột phá tư duy. Một hôm ông ta thấy có một motel để bảng bán giá $40,000 ở ngoại ô Sacramento. Cái motel cũ kỹ, sơn bị tróc, đền néon khi cháy khi sáng, bãi đậu xe đa phần vắng như chùa bà Ấn Độ. Chủ cũ chán đời nên chả chăm sóc còn du khách thì không dám ghé lại như ông Patel thấy đây là cơ hội toạ dựng sự nghiệp tại Hoa Kỳ, vùng đất hứa cua r những người dám làm chủ.

Ông ta không có khả năng mượn tiền theo ngõ ngân hàng Hoa Kỳ, vì dạo ấy ngân hàng mỹ ngại cho vay các di dân nhất là á châu. Thế là ông ta hỏi vợ còn bao nhiêu tiền bạc và hỏi họ hàng thân thích. Theo văn hoá của người Ấn Độ thì họ hàng, anh em cho vay gặp vợ chồng này để mua cái motel lịch sử đã khởi mào cho người Ấn Độ chiếm lĩnh các motel trên đất Mỹ. Thế là gia đình ông Patel dọn vào ở trong một căn phòng nhỏ phía sau phòng lễ tân. Motel trở thành nhà của họ, nơi kiếm cơm và tương lại của gia đình họ.

Ban ngày ông ta đi làm trưa chạy về Motel để phụ việc này nọ. Chiều tối và cuối tuần ông ta sửa chửa ống nước, phòng tắm, sơn phết. Trong khi đó thì vợ ông ta thay vì hát karaoke thì giặt ra, gối, làm kế toán,.. bà Inge mình quen, di dân từ Đức quốc năm 18 tuổi kể là khi xưa bà ta có một khách sạn nhỏ, bà ta phải tự sửa chửa ống nước, đủ trò nhưng làm ra tiền nhiều nên từ từ bà ta mua nhà cho thuê đến khi có 5 căn nhà ở Chino Hills thì bán cái khách sạn rồ dùng tiền đó mua thêm đến khi bà ta qua đời có 25 căn nhà. Bà ta chết chớ nếu không còn mua nhà nữa. Dạo đó nhà cho thuê trung bình $2000/ tháng, vì chi $40,000/ tháng mà bà ta hà tiện đâu tiêu xài gì nên mỗi năm lấy tiền thuê nhà mua thêm một căn khác.

Từ từ cái motel bắt đàu khá lên, các tài xế xe tải và du khách ít tiền ghé lại. Và thấy rẻ nhưng được đón tiếp ân cận như ăn cà ri cay nên họ trở lại. Từ một motel ít khách nay trở thành đông đúc thê là đời lên hương.

Thay vì tự mãn với thành công của mình, ông ta không tiêu xào dùng tiền vô như nước để sửa chửa tân trang lại motel, thay giường giới, bàn ghế mới, đèn đuốc tỏng phòng,… chỉ vài năm sau, motel của họ trở thành một tài sản vì đã trả hết nợ và tiền vào như suối cà ri.

Hôm nào mình sẽ kể chuyện đời ông Ted Ngoy, người cam miên, được xem là vua donut. Chính ông ta khởi đầu mua một tiệm donut rồi với văn hoá của người miên, ông ta đã mở thêm nhiều tiệm donut khác và giúp đồng hương mở tiệm donut mà ngày nay 90% các tiệm donut ở Cali do người cao miên làm chủ. Khi có tiền nhanh chóng ông ta tưởng là vua donut rồi nên lên Lá Vegas và cháy túi hết, bán tiệm bán đủ trò.

Với sự thành công của motel, ông Patel bắt đầu mượn tiền của ngân hàng mỹ để mua cái motel thứ 2, loại ma chê quỹ hơn. Như mình khi xưa mua nhà hư hại nhiều rẻ rồi sửa chửa lại. Kêu vợ lại dọn dẹp chùi lau, sơn phết vừa coi con, hai đứa chạy lòng vồng ngoài sân. Lúc nào cũng sống hà tiện, để dành tiền đê tân trang lại motel,…

Từ từ vợ chồng ông ta sở hữu một đống motel, rồi giúp họ hàng, đồng hương học nghề rồi mua motel cho họ. Cùng lúc đó, chính phủ Uganda của ông thần Imin Dada đuổi cổ bao nhiêu người Ấn Độ ra khỏi nước, nghe đâu 120,000 người. Mấy người này xin di dân qua Hoa Kỳ. Is trành tiếng anh nên vào làm phụ giúp các motel của đồng hương được. Rồi từ từ học nghề rồi đi mua motel.

Vào thập niên 1980, ông Patel chuyển đổi chiến lược. Từ chiến lược tự túc tự cường, ông chuyển đổi, và tham gia vào hệ thống các khách sạn vừa túi tiền, nên được tham gia vào các hệ thống đặt phòng. Việc giúp ông ta nâng giá tiền của mỗi đêm cao hơn trước.

Sau vài thập niên, con đường của ông Patel từ kỹ sư đến chủ motel, được cả ngàn người Ấn Độ khác nối bước tạo dựng cơ nghiệp tại Hoa Kỳ, vùng đất hứa của những người di dân với bàn tay trắng nhưng với ý chí làm việc chăm chỉ để đạt được giấc mơ của mình.

Người ta nói ông Patel đã bỏ nghề kỹ sư nhưng thật ra ông ta chỉ thay đổi một rường, sử dụng sự hiểu biết của mình để sửa chửa tân trang lại motel đầu tiên, làm bàn đạp để trở thành chủ nhân của 14 cái motel.

Mình có tên bạn gốc Ấn Độ kể là người ấn độ mua motel theo kiểu đầu tư vào Hoa Kỳ qua chương trình EB-5. Họ bỏ $500,000 mua cái motel rồi sau 5 năm có thẻ xanh rồi thì bán lại cho người đồng hương ở Ấn Độ. Nên không lỗ vì có thẻ xanh rồi vào quốc tịch cho cả nhà.

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Nghe và xem hình Đà Lạt xưa của Mực Tím Sơn Đen trên you-tu-be

 Nghe và xem Mực Tím Sơn Đen trên you-tu-be

Lúc này đã già 72 mà lại mê chuyện của Sơn Đen mới thật là ngộ.
Chị em tôi là dân demi Dalat, mà sao biết nhiều chuyện thế,
Gia đình tôi nhập cư Dalat năm 1968, chạy loạn từ Du Sinh xuống số 1 Phan Đình Phùng cho đến khi di tản.
Từ đó năm ở Dalat là ký ức, là một quãng đời không bao giờ quên, không bao giờ rời xa.
Cảm ơn Sơn nhiều lắm nha.
Vì có người giúp mình nhớ lại quê hương thứ hai thật là đáng trân trọng.

Mấy hôm nay, lái xe mở YouTube nghe đài của ông thần Chử Nhị Anh, dùng trí tuệ nhân tạo để đọc và tải mấy tấm ảnh Đà Lạt xưa do ông Kính, gửi trên 1,000 tấm ảnh xưa. Ai nhớ Đà Lạt xưa nên xem và nghe thuyết minh hình ảnh xưa Đà Lạt. Mấy bài được TTNT đọc mà mình viết cách đây cả một con giáp. Thú thật mình viết cho vui nên không nhớ đã viết gì. Viết những gì lùng bùng trong đầu xong thì quên. Nay nghe lại những gì đã viết mình thất kinh. Không ngờ mình đã viết được những điều này. Mình viết xong gửi cho mấy người bạn rồi quên đã viết gì. Khi ông thần Nhị Anh biên soạn thành kỷ yếu “Mực Tím Sơn Đen” thì biết vậy thôi chớ không đọc lại.

Nghe lại thì đa số các bài này mình viết trên email khi gửi cho mấy người bạn học cũ nên không giữ lại và không có trên bờ lốc. Hơi tiếc vì hơn cả trăm bài. Có đăng một số trên trang nhà Văn Học, ai tò mò thì kiếm trên đó, chỉ có tội là chữ đọc nhỏ. Lười viết lại hay sửa đổi. Trên trang nhà Văn Học mình đoán chỉ có lưu một số thôi, còn số còn lại thì nằm trong kho của nhóm Văn Học Google Mail nhưng nay đã được huỷ.

Ai ngờ viết chơi cho đỡ buồn đời làm vườn lại tiếp tục viết đến ngày nay. Kinh. Từ ngày mua cái vườn mình mới bắt đầu viết chuyện đời xưa. Chỉ có phần giọng nói mình thì hơi bị cà giựt chưa nguyên chất lắm. Thật sự trong đầu mình viết có lúc chữ hậu 75, chữ tiền 75 nên nếu Ây Ai làm được với giọng bắc hậu 75 và trước 75 thì vui hơn.

Chả biết 10 năm nữa kỹ thuật sẽ đi đến đâu. 10 năm về trước ông thần Nhị Anh, làm kỷ yếu bỏ lên Amazon là thấy lạ vì khi nào có người đặt mua thì họ mới bắt đầu in rồi gửi cho người mua. Nay Ay Ai làm kiểu này lại lồng hình ảnh Đà Lạt xưa vào thấy quá đỉnh cho ai buồn đời muốn xem mấy ngày tấm ảnh Đà Lạt xưa do nhiều người Đà Lạt xưa lưu trữ rồi gửi cho mình. Mình thấy nhiều người tải hình ảnh Đà Lạt xưa và bỏ nhạc, đây thuyết minh chuyện về người ở Đà Lạt xưa với hình ảnh thấy phê hơn.

Ông thần Nhị Anh cứ chia mỗi phần trong cuốn Mực Tím Sơn Đen do ông thần biên soạn 100 bài viết tiêu biểu của mình 10 năm về trước. Mỗi tập đọc dài độ đâu 90 phút, vừa lái xe vừa nghe thấy hay hay. Mình ngạc nhiên là không ngờ khi xưa, 10 năm về trước mình có thể đột phá tư duy viết bú xua la mua mà có nhiều bài rất cực đỉnh về tư duy của một kẻ lưu vong. Mình không ngờ có thể viết như Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen . Viết đến đây thì ông thần Nhị Anh gửi cho cái này nên tải lên đây cho tiện.

Đây là phần tiến sĩ Chử Nhị Anh giải thích trên trang nhà của trường và xưa tại Đà Lạt 

Trong Chương Một: Nguyễn Hoàng Sơn viết miệt mài gần 500 trang, về chuyện ngày xưa ở Đà Lạt, dưới mái trường Văn Học, thỉnh thoảng cả trăm cái tên và những mẩu chuyện hơn 60 năm trước, chính người trong cuộc cũng ngẩn tò te. Viết về cha, về mẹ, anh em, bạn bè, thầy cô với những chi tiết và nhận xét tinh vi.

Chương Hai: Hắn kể lại cuộc đời phiêu bạt bôn ba tung tăng khắp thế giới, ghi lại những ký ức về cô Tây bà Đầm, kẻ da đen người da trắng, những nét chấm phá của thời đại qua con mắt một sinh viên Việt xa nhà đầy thú vị.

Chương Ba: Hắn viết về cuộc sống ở Mỹ, những tính toán của một kiến trúc sư hoá địa chủ, những chọn lựa ngày thường với vợ con, công việc, rồi nhìn sâu về những tư duy của người Việt - hồi xưa, ngày nay - ở Mỹ, tại quê nhà sau nhiều năm trở về thăm viếng.

Chương Bốn: Trong phần Địa Cầu Ta, lại quay nhìn lại thế giới với con mắt người viết sử. Những tư duy về Cộng Sản, Tư Bản, Thực Dân, Người Việt đặt lên những câu hỏi không có trả lời, mà ngày nay sau mươi năm, dần dần đã hiển thị. Cuối cùng, Sơn Đen nhìn lại cuộc đời mình và những người chung quanh: "Trăm Năm Chung Một Chuyến Tàu".

https://youtube.com/playlist?list=PLa-jHHzi_0wp-7R_lTHJy-v7oocrAbKFy&si=u9tNOYZysnTA7M7x

Mà mình cũng không hiểu sao lại nhớ những chuyện đâu đâu của Đà Lạt khi xưa. Hèn gì đầu óc khi xưa ngu học cực ngu, cứ ngóng chuyện thiên hạ, không chịu học hành gì cả. Nay mới hiểu bạn học khi xưa kêu sao mình nhớ mấy chuyện đâu đâu. Những chuyện như tên Bùi Văn Đông, năm 6 ème trong lớp cứ độ 11 giờ là nó đem mì gói ra ăn này nọ. Thầy giảng thì thầy giảng nó cứ bẻ mì gói bỏ vào mồm nhau ngồm ngoàm. Xong om

https://youtu.be/iCPYKeJ_Os8?si=Z3Y3xJh7OvfMI6BD

Mấy video YouTube được chia ra 4 chương:

Chương Một: Những ngày xưa thân ái

Được chia thành 3 phần: những ngày xưa thân ái kể về Đà Lạt, gia đình, thầy cô và bạn học và gia đình. Đến những mảnh nhớ về tuổi thơ, đời sống tại Đà Lạt xưa và trong gia đình. Sau đó đến Mái trường xưa Thành Phố Xưa, kể về những mối tình học trò, những con hẻm Đà Lạt khi xưa. Chợ Đà Lạt và khu Hoà Bình.

https://youtu.be/1extaDa4fjI?si=4x-BUdLOX9zQ071w

Chương Hai: Dế Mèn Phiêu lưu ký, nói về khi mình đi tây, một mình trên đất lạ, du hành khắp âu châu thời sinh viên, rồi trở lại Đà Lạt lần đầu tiên và những nơi khác tại Việt Nam. Sàigòn mất, bắt đầu cuộc sống lưu vong, tỵ nạn ở âu châu rồi sang Hoa Kỳ.

Chương Ba: nói về quê hương mới

Chương này nói về cuộc sống sau khi rời Việt Nam, về cuộc sống làm ăn, gia đình học hành, con cái.

Chương Bốn: Tôi đi giữa Đám Bụi Mờ

Các bài viết về Địa Cầu Ta về những suy tư về đời sống, kinh tế, tình cảm người Việt. Cuối cùng là 100 năm chung một chuyến đò, nói về văn hoá lưu vong, giấc mơ Hoa Kỳ cuối cùng là Việt Nam trong mắt Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen .

Ông thần Nhị Anh để hai giọng nói; nam và nữ cho có vẻ âm dương. Mình thấy cũng hay nhưng giọng của Bội Quỳnh Hoa nghe khá hay. Cứ vào tài khoản của ông Nhị ANh trên yOutube (NhiANh Chu) để nghe và xem hình ảnh Đà Lạt xưa.

Ai muốn tìm bạn học quen Đà Lạt xưa thì vào trang này của cựu học sinh trường Văn Học Đà Lạt xưa. 

https://van-hocdalat.smugmug.com/

Nếu bác nào có ý kiến gì giúp ông thần Nhị Anh cải tiến thêm thì cho biết. Xin cảm ơn trước.

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Ây Ai đọc Mực Tím Sơn Đen

 Ây Ai đọc Mực Tím Sơn Đen

Cách đây 10 năm, một hôm tiến sĩ Chử Nhị Anh, bạn học khi xưa ở Việt Nam, gọi điện thoại, kêu gửi cho vài tấm ảnh của ông bà cụ mình. Mình tưởng để bỏ lên trang nhà của cựu học sinh trường Văn Học Đà Lạt khi xưa. Anh chàng và một chị cựu nữ sinh Văn Học đang thực hiện trang nhà của trường Văn Học Đà Lạt xưa. Như con gà mái mẹ đi lùa về, kêu ku ku, gọi đàn gà học sinh cũ Văn Học về mái ấm Văn Học. Ai ngờ đâu vài tuần sau, anh ta trình làng kỷ yếu Văn Học Đà Lạt II. Cách đó một năm hay hai năm, anh ta cho ra lò Kỷ Yếu Văn Học Đà Lạt nhân kỳ họp mặt đầu tiên của cựu học sinh Văn Học Đà Lạt lần đầu tiên tại San Jose. Cuốn đầu tiên thì có nhiều người viết kể về những kỷ niệm Đà Lạt, hay khi di tản khỏi Đà Lạt năm 1975,… mình có tham gia vài bài viết kể về mấy anh bạn học cũ khi xưa.

Cuốn kỷ yếu Văn Học Đà Lạt số 2 thì chỉ có bài của mình viết, mấy người kia tịt ngòi vì cơm áo gạo châu. Anh ta lấy tựa đề cho kỷ yếu là “Mực Tím Sơn Đen”, bỏ lên Amazon. Mình có mua vài cuốn gửi cho ông bà cụ ở Việt Nam. 1 cuốn giữ ở nhà cho vui, làm kỷ niệm. Có người quen mua, lại bắt mình ký tên. Mình thắc mắc, không hiểu lý do, bận công ăn việc làm vì anh ta đi công tác rất nhiều, lại bỏ thời gian biên soạn lại 100 bài mình viết về Đà Lạt trước 75, và sau 75. Ai tò mò hay cựu học sinh Văn Học Đà Lạt xưa thì theo đường dẫn này, để tìm lại bạn học xưa.

https://van-hocdalat.smugmug.com/

Sau này trong một i-meo cho thân hữu, anh ta giải thích là học chung lớp, sống cùng những năm tháng, lớn lên tại Đà Lạt, nhưng sao mình lại nhớ những chuyện ruồi không bu mà anh ta không biết dù Đà Lạt rất nhỏ bé. Thậm chí khi mình kể trong lớp tổ chức Hát Cho Nhau Nghe, mấy cô nữ sinh ban C, nấu chè bán khi ra chơi, tổ chức văn nghệ bán chè bú xua la mua. Anh ta và người em đánh đàn cho ban nhạc hôm ấy khiến anh ta như bò đội nón, hỏi hôm ấy tui có tham dự? Chán Mớ Đời. 

Cho thấy sống tại Đà Lạt nhưng khác môi trường sau giờ học hành thì mọi người đều có kỷ niệm về trải nghiệm riêng. Mình thì quanh quẩn với cái chợ Đà Lạt từ bé nên nhớ ba chuyện ruồi không bu ở chợ. Thậm chí các chuyện trong lớp hay trong trường anh ta cũng chả nhớ. Chắc lo học quá.

https://van-hocdalat.smugmug.com/

Nếu anh ta không tham dự thì làm sao có đàn điện, ampli bú xua la mua. Cả đám tập dợt cả tháng trời ở nhà thầy cô Chử Bá Anh, đường Nguyễn Du vào buổi chiều. Mình kể hai anh em họ Chử đánh đàn với Trần Thiện Tân và Hùng Con Cua đánh trống. Trong lớp chỉ có Vy Hoàng Đông Phương và Hùng Con Cua có trống ở nhà. Đến nhà hai ông thần này để tập đánh trống còn đàn guitar điện thì chỉ có nhà thầy Chử Bá Anh là có. Khiến anh ta như người nằm Coma mấy chục năm tĩnh dậy kêu ú ớ. Ông thần Vy Hoàng Đông Phương nhà ở đâu trong khu Huỳnh Thúc Kháng, không biết hắn có bà con chi với Vy Nhật Tảo. Về Đà Lạt, không thấy ai nhắc đến ông thần này. Mình đoán là di tản vì dân ở biệt thự khu vực này là dân lớn quan to.

Ai có tin tức ông thần họ Vy này không. Sau khi thi tú tài thì mình hết gặp lại. Chỉ nhớ trưa hay ghé nhà ông thần để tập đánh trống. Anh chàng chỉ mình điệu Valse nên cứ chắc chắc Đùng mệt thở. Sau lo học thi nên chả để ý tới muốn làm Ringo Star nữa.

Muc Tim Son Den: Van Hoc Dalat 2 https://a.co/d/016qHcf4

Anh ta chọn 100 bài tiêu biểu mình viết dạo ấy, và cho vào tiết mục như Ngày Xưa Thân Ái, kiểu về thời học sinh ở Đà Lạt, rồi phần Du Ký, khi mình ở Tây, đi giang hồ ra sao, những khắc khoải của mình về Việt Nam. Hoá ra những gì mình viết, cũng là những tâm tư ấp ủ của anh ta về Việt Nam và Đà Lạt hay cộng đồng Việt Nam tại hải ngoại. Đó là lý do mà anh ta bỏ công sức biên soạn 100 bài tiêu biểu và đặt tên “Mực Tím Sơn Đen”. Sau 10 năm mình có viết trên 2,645 bài và trên 1,651,698 lượt đọc. Mấy chị em ông thần này, năm nào cũng tổ chức dạy hè các học sinh gốc việt từ khi qua Hoa Kỳ đến nay.

https://van-hocdalat.smugmug.com/MTSD

Đối tượng một thời của mình ở Đà Lạt có lần i-meo thắc mắc, hỏi khi xưa bạn giỏi toán, học ban B, tại sao ngày nay lại viết kể chuyện đời xưa khiến mình như bò đội nón. Mình chỉ là người kể chuyện đời xưa thôi chớ có phải nhà văn nhà véo gì. Có lần Chử Nhất Anh i-meo kêu mới liên lạc được với Fi Liên Sô, và cô nàng xin i-meo của mình. Cô nàng kể là đọc tin tức được biết Chử Tam Anh qua đời nên tính liên lạc nhưng ngại tang gia bối rồi nên đợi cả năm sau ngày giỗ mới liên lạc với Nhất Anh. Từ đó mới có tin tức của mình này nọ.

Liên lạc được với Fi Liên Sô, đối tượng một thời của Hùng Con Cua, cả đám hay rủ nhau đi chơi chung khi xưa. Đám mình hay chơi là đám dân từ Yersin sang nên có vẻ hợp rơ hơn. Phát hiện mấy mối tình hữu nghị học trò, mơ đến du học bên tây Gia-nã-đại,… trong đám mình hay đi chơi chung khi xưa, 7 tên thì có 3 tên đi du học năm đó; Mình là người đi du học trước nhất của trường Văn Học rồi 1 tuần lễ sau đến Hùng con Cua sau đến thằng Nguyên, hai tên này đi Gia-nã-đại. 2 tên rớt tú tài nhưng không đi lính vì giấy tờ sinh năm 1959. Hai tên học đại học Đà Lạt. Buồn đời nhớ đến chuyện ngày xưa, học chung, đi quyên tiền cho bão lụt miền trung, đi picnic ở Thung Lũng Tình Yêu,…nên mình kể lại chuyện vui trong lớp, đủ trò khiến mấy cô này như giác ngộ cách mạng, người về từ quá khứ, đóng phim Back to the future nên hỏi mình nhớ gì thêm kể tiếp. Rồi từ từ mình kể chuyện này chuyện nọ, hết chuyện trong trường khi xưa, ai mê ai ai thù ai,… đến các chuyện Đà Lạt xưa cho đến bây giờ. 11 năm qua. Như đưa họ về chuyến xe Back To Đà Lạt. Kinh

Nhiều khi nói thôi không viết về Đà Lạt nữa thì lại thấy hình ảnh mới của Đà Lạt, rồi nhiều người còm bú xua la mua không đúng nên mình phải viết để giải thích. Chắc mình còn nợ người Đà Lạt xưa nên phải làm con tằm ăn lá dâu Đà Lạt rồi nhả ra chuyện ngày xưa. Cái vui là ngày nay thế hệ sau này ở Đà Lạt lại hỏi mình đủ trò, vì họ muốn biết đến kỷ niệm của ông bà của họ được mình nhắc tên hay chuyện gì đó khiến mình thất kinh. Có người buồn đời hỏi tại sao người Đà Lạt xưa gọi ông ngoại cháu là Xu? Cháu ông Phác ở am Sohier cũng liên lạc hỏi đủ trò. Nhiều lắm.

Rồi có hai ông thần đọc bài mình tải trên mạng xã hội, buồn đời hỏi mình cho phép họ làm bờ lốc Mực Tím Sơn Đen để tải về các bài mình viết để dễ tìm lại bài viết. Mình kêu tự nhiên như người Hà Nội. Thế là Bờ Lốc Mực Tím Sơn Đen ra đời. Đến nay thì có trên 1,651,698 lượt đọc. Đâu 2,645 bài được tải lên trên bờ lốc. Kinh. Mình có hỏi anh chàng lo thiết kế Bờ Lốc là có thể ghép thêm YouTube Ây Ai đọc cuốn Mực Tím Sơn Đen không. Anh ta kêu để ăn tết xong rồi tính. Cho thấy cuộc đời rất lạ. Mình chả bao giờ nghĩ đến chuyện kể chuyện đời xưa, ngoài kể cho mấy đứa con khi còn bé. Nay thiên hạ có thắc mắc gì về Đà Lạt là hỏi mình.

Lâu lâu mình gặp một vài người, họ kêu là ngày nào cũng vô bờ lốc, đọc cho vui đời. Vui nhất là chị hàng xóm khi xưa, thường cho mình mượn sách để đọc, kêu ngày nào cũng đợi xem mình có viết gì không như đợi báo chiều khi xưa để đọc truyện Kim Dung. Kêu chị là fan cứng của em. Có nhiều người mình để ý, vừa tải lên là đã thấy họ vào đọc rồi. Kinh. Có vài người bạn học xưa thì rất trung thành vì ngày nào cũng thấy họ đọc. Độc giả thì Hoa Kỳ đông nhất, sau đó đến Việt Nam nhưng mình thấy lạ là ngay bên xứ Ấn Độ cũng có người đọc bờ lốc. Thậm chí phi châu, Trung Cộng thì nhiều.

Cách đây mấy tuần, anh chàng Nhị Anh gửi cho mình một video do anh ta làm. Hình chụp lấy từ trang nhà của Văn Học Đà Lạt rồi anh ta trích chuyện gì đó về cá ngoài lờ lúc lắc muốn vào trong khi cá trong lờ lại muốn bơi ra. Anh ta cho biết đang đang sử dụng trí tuệ nhân tạo để đọc 100 bài viết của cuốn Mực Tím sơn Đen do anh ta biên soạn 10 năm tình cũ. Anh ta cần mình thâu giọng nói mình đang đọc độ 45 phút. Mình nói dùng giọng người khác được không. Anh ta kêu giọng SƠn Đen mới đích thực chớ dùng giọng người khác thì quá dễ nhưng đọc giọng Đà Lạt cho có chất bắp sú và trái mát mát Đà Lạt. Hôm Cali mưa mình nằm nhà rồi đọc thâu gửi cho anh ta.

Mình không hiểu lý do ở Tân Gia Ba được xem là số người đọc nhiều thứ 3 sau Hoa Kỳ và Việt Nam. Số bên Trung Cộng thì chắc là của an ninh mạng.

Sau đó anh ta gửi cho đường dẫn kêu vào trang này đọc cho máy thâu để biết mình là chủ nhân của giọng nói thêm xác nhận là cho phép sử dụng giọng nói của mình. Sau đó thì hôm sau, anh ta gửi cho nghe bản nháp bài đầu tiên. Kêu là chưa chuẩn lắm. Anh ta nói sẽ bỏ thêm vài tấm ảnh Đà Lạt cho vui. Mình gửi luôn mấy ngàn tấm ảnh do anh chàng cựu học sinh Adran gửi cho mình, để anh ta bỏ lên video. Hôm qua anh ta gửi cho biết là có thể chia sẻ được rồi. Mình xem thấy vui. Ây ai đọc và cho thêm hình ảnh Đà Lạt xưa. Bác nào muốn xem mấy ngàn tấm ảnh Đà Lạt xưa thì mời lên YouTube xem.

Anh ta kêu phải bỏ giọng nữ Bội Quỳnh Hoa và kèm theo giọng của mình cho có vẻ âm dương bớt chán như con gián. Khi xưa, mình và mấy người bạn như Nhị Anh, Nhất Anh,..tính sau này làm một cuốn phim nói về thời học sinh ở Đà Lạt. Nay có Ây Ai mình thấy chỉ gom lại các hình ảnh Đà Lạt xưa rồi dùng Ây Ai làm vì mình thấy thiên hạ có thể làm cho người đi, xe chạy. Hôm trước có anh chàng nào dùng mấy tấm ảnh của mình trên bờ lốc rồi làm video kèm theo bài hát khá hay. Để xem từ từ AI phát triển thêm sẽ tính đến chuyện này còn nay thì lo cái vườn bơ. Hôm nay phải lên hái quýt cho xong, cả chim ăn hết. Mình thấy người vui nhất là bà cụ mình, vì ở nhà buồn, mở YouTube nghe thằng con ở trời mỹ đọc chuyện đời xưa cho đỡ buồn. Nhất là được xem lại những tấm cũ của Đà Lạt xưa, thời mẹ còn trẻ, mới vào Đà Lạt.

Mấy tấm ảnh thì mình đã quen nhìn nhưng khi đưa lên YouTube với giọng đọc những bài mình viết về Đà Lạt, kiểu thuyết mình thấy cũng vui. Có điểm gì đó lạ. Ai muốn tìm về Đà Lạt trước 1975, xin mời xem video anh bạn đã tải lên khá nhiều rồi video đàm thoại một thời Đà Lạt để sống và một thời để nhớ.

Ai thích thì nhấn đường dẫn. Thích thì cho một Like để ông thần Chử Nhị Anh phấn khởi mà làm tiếp.

https://www.youtube.com/playlist?list=PLa-jHHzi_0wp-7R_lTHJy-v7oocrAbKFy

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn