Hiển thị các bài đăng có nhãn Tác phẩm MTSĐ. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Tác phẩm MTSĐ. Hiển thị tất cả bài đăng

Nên ăn Hạt bơ và chất dinh dưỡng

Mình thấy mấy video nhiều người kêu là đừng bỏ hạt bơ uổng vì có nhiều chất dinh dưỡng tốt. Có người kêu ngâm rượu để xoa tay chân nếu đau,… nói chung là đủ trò khiến mình tò mò tìm tài liệu thì có đọc trên trang nhà của Viện Y Tế Quốc Gia (NIH) thì thấy có một nghiên cứu khá đặc thù nên xin tóm tắc lại đây. Ai buồn đời thì đọc rõ hơn theo đường dẫn

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9789361/

 Hạt bơ (Persea americana Mill.) là phụ phẩm chiếm 13–17% khối lượng quả bơ, thường bị loại bỏ trong ngành chế biến thực phẩm. Người ta bỏ vỏ và hạt bơ. Các nghiên cứu khoa học trong 15 năm qua đã chứng minh hạt bơ là nguồn nguyên liệu giàu dinh dưỡng và hợp chất hoạt tính sinh học đa dạng, bao gồm polysaccharide, protein, lipid, polyphenol, flavonoid, acetogenin, phytosterol và triterpenoid. 

Đây là danh sách những thức có thể làm với hạt bơ

Mình bình dân học vụ, hệ thống hóa thành phần hóa học, các hợp chất sinh học chính cùng với các hoạt tính dược lý tiềm năng dựa trên dữ liệu in vitro, in vivo và một số nghiên cứu sơ bộ trên người. Kết quả cho thấy hạt bơ có tiềm năng ứng dụng cao trong thực phẩm chức năng, chất bảo quản tự nhiên, dược phẩm và mỹ phẩm. Tuy nhiên, cần thêm các thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn để xác nhận hiệu quả và an toàn lâu dài.

Tuần này mình nhận được thư của đại học UC riverside, nhơ mình gửi thư chi đó để họ nhận được tiền Grant của chính phủ để làm dầu của trái bơ. Kẹt là muốn làm dầu bơ thì phải để nó chín có nhiều dầu rồi mới làm. Do đó đa số là bơ không bán được họ mới dùng máy ép để làm dầu bơ. Sang năm mình sẽ mua cái máy ép về để ép thử để dành ăn.

Hạt bơ, Persea americana, acetogenin, polyphenol, chống oxy hóa, kháng khuẩn, thực phẩm chức năng, phụ phẩm nông nghiệp.


Cây bơ thuộc họ Lauraceae, có nguồn gốc từ vùng Trung Mỹ và Mexico. Hiện nay, Mexico là nước sản xuất lớn nhất thế giới, theo sau là Peru, Indonesia, Colombia, Brazil, Kenya và Chile. Trong quá trình chế biến bơ thành nước sốt, dầu hoặc các sản phẩm đóng gói, hạt bơ bị loại bỏ hàng loạt, gây áp lực lên môi trường do phân hủy chậm và tiềm ẩn ô nhiễm.

Việc tái sử dụng hạt bơ không chỉ giảm thiểu chất thải mà còn tạo ra giá trị kinh tế mới. Nhiều nghiên cứu gần đây tập trung vào việc chiết xuất và đánh giá hoạt tính sinh học của hạt bơ, chuyển đổi nó từ “phế phẩm” thành “nguyên liệu quý”.


Mình cũng muốn tìm hiểu vụ này vì đến mùa là ăn bơ mệt nghỉ, mà phải quăng cái hột. Nếu có thể làm như phơi khô rồi xay nhỏ lại rồi trong năm lấy ăn chắc không bổ dọc thì bổ ngang.


Bảng 1. Thành phần hóa học cơ bản của hạt bơ (tính trên chất khô)

Thành phần

Hàm lượng

Ghi chú / Tài liệu

Carbohydrate

64,9%

Tinh bột chiếm 91,2%

Protein

7,75 – 23,0%

Biến động lớn giữa các nghiên cứu

Lipid

1,1 – 1,6%

Hàm lượng thấp nhưng giàu hoạt chất

Chất xơ thô

2,87%

-

Tro khoáng

3,82%

-

Độ ẩm

13,09%

-

Carbohydrate: Là thành phần chính, bao gồm tinh bột và các đường tự do. Hai đường C7 đặc trưng của họ Lauraceae là perseitol (12,54–88,3 mg/g) và D-mannoheptulose (10,51–63,8 mg/g), đóng vai trò dự trữ năng lượng và vận chuyển carbon trong cây. Các đường khác gồm fructose, glucose và sucrose.

Lipid: Mặc dù hàm lượng thấp, lipid hạt bơ rất đa dạng với các acid béo không no quan trọng: linoleic acid (35–38%), oleic acid (22–24%), palmitic acid (17–19%), cùng stearic, arachidic và nervonic acid. Nhóm hợp chất lipid hoạt tính bao gồm acetogenin (persin, persenone A/B/C, AcO-avocadene, avocatin).

Protein: chất đạm, hàm lượng dao động tùy theo giống và phương pháp phân tích. Protein từ hạt bơ được xem là nguồn protein thực vật bền vững, dù thành phần axit amin (chất đạm) vẫn cần nghiên cứu sâu hơn.

Vitamin và khoáng chất:

  • Vitamin C: 97,8 mg/100g (rất cao)
  • Vitamin A: 10 mg/100g
  • Vitamin nhóm B (B1, B2, B3)
  • Vitamin E: 0,12 mg/100g
  • Khoáng chất: Kali, Canxi, Phospho, Sắt, Kẽm, Đồng, Natri – hỗ trợ chức năng miễn dịch, tạo máu, xương và thần kinh.

Hạt bơ chứa hàm lượng polyphenol cao, đôi khi vượt cả quả trái quất. Các nhóm hợp chất nổi bật:

  • Phenolic acids: Acid caffeoylquinic, acid p-coumaroylquinic.
  • Flavonoid: Catechin, epicatechin, catechin gallate.
  • Proanthocyanidin: Procyanidin B1, procyanidin trimer A.
  • Acetogenin: Persin, Persenone A, B, C, Persediene, AcO-avocadene – nhóm hợp chất then chốt cho hoạt tính kháng khuẩn và chống ung thư.
  • Phytosterol: β-sitosterol, campesterol, stigmasterol (hỗ trợ giảm cholesterol).
  • Triterpenoid: Có tác dụng chống ung thư và chống viêm.
  • Tannin ngưng tụ và alkaloid (hyoscyamine, atropine, scopolamine – hàm lượng thấp).

Chống oxy hóa
Chiết xuất hạt bơ thể hiện khả năng quét mạnh các gốc tự do DPPH, ABTS, superoxide và peroxyl với EC50 ≈ 42,1 µg/mL và ORAC đạt 2012 µmol Trolox/mg. Khi bổ sung vào nhũ tương dầu-nước hoặc hamburger, bột hạt bơ giảm oxy hóa lipid lên đến 90%, cho thấy tiềm năng thay thế chất chống oxy hóa tổng hợp.

Chống viêm
Polyphenol benzotropolone glycosyl hóa trong hạt bơ ức chế mạnh sản xuất NO, iNOS, TNF-α, IL-1β trong đại thực bào RAW264.7 kích thích bởi LPS ở nồng độ thấp (5–6 µg/mL). Trong mô hình chuột viêm phù chân do carrageenan, chiết xuất methanol và nước giảm rõ rệt mức độ phù nề.

Kháng khuẩn và kháng nấm
Acetogenin làm tăng tính thấm màng tế bào vi sinh vật, gây rò rỉ nội bào và ly giải. Hiệu quả cao đối với 
Staphylococcus aureusStreptococcus pyogenesE. coliSalmonella typhiListeria monocytogenes (MIC ≈ 7,8 mg/L), Candida spp.Cryptococcus neoformans (IC50 < 8 µg/mL). Một số nghiên cứu cho thấy vòng vô khuẩn lớn hơn 2–4 lần so với chất bảo quản thương mại.

 Hỗ trợ kiểm soát đường huyết và lipid

Chiết xuất hạt bơ hoạt hóa PPAR-γ, tăng nhạy cảm insulin, giảm glucose máu và LDL-cholesterol, tăng dự trữ glycogen gan. Trên chuột đái tháo đường alloxan, liều 300–600 mg/kg giảm đường huyết hơn 70% và bảo vệ cấu trúc đảo tụy.

Tiềm năng chống ung thư
Chiết xuất ức chế nhiều dòng tế bào ung thư (MCF-7, LNCaP, H1299, HepG2, HT29) với IC50 từ 19–132 µg/mL. Cơ chế bao gồm ngừng chu kỳ G0/G1, kích hoạt apoptosis qua caspase-3, PARP, p53, stress oxy hóa và rối loạn ty thể. Triterpenoid và acetogenin đóng vai trò quan trọng. Nay mới hiểu lý do tại sao mấy ông thần bà thánh trên mạng cứ rêu rao vụ này.

Bảo vệ thần kinh
Ức chế acetylcholinesterase (AChE) và butyrylcholinesterase (BChE), giúp tăng nồng độ acetylcholine, có tiềm năng hỗ trợ phòng ngừa Alzheimer và các bệnh thoái hóa thần kinh.


Ứng dụng:

  • Thực phẩm chức năng: bột dinh dưỡng, trà chống oxy hóa, súp ăn liền, bánh nướng.
  • Bảo quản thực phẩm: chất chống oxy hóa và kháng khuẩn tự nhiên cho thịt, dầu ăn.
  • Dược phẩm và mỹ phẩm: thành phần kem dưỡng da, sản phẩm hỗ trợ chuyển hóa. Nếu mụ vợ thích làm thì nên làm vụ này bán kiếm tiền. Giúp phụ nữ trẻ đẹp mãi.
  • Chăn nuôi: bổ sung khẩu phần gia súc để cải thiện chất lượng thịt. Hèn gì mấy con sóc hay coyote rất thích ăn .

An toàn: Hầu hết nghiên cứu in vivo không ghi nhận độc tính cấp tính ở liều thông thường. Tuy nhiên, persin, tannin và một số alkaloid có thể gây rối loạn tiêu hóa hoặc độc tính nếu dùng liều cao kéo dài. Không khuyến cáo sử dụng hạt bơ thô làm thực phẩm hàng ngày mà chưa qua xử lý.


Hạt bơ là minh chứng điển hình cho xu hướng kinh tế tuần hoàn: chuyển đổi phụ phẩm nông nghiệp thành nguồn nguyên liệu sinh học có giá trị cao. Với hàm lượng polyphenol, acetogenin và phytochemical phong phú, hạt bơ sở hữu nhiều hoạt tính có lợi cho sức khỏe.

Tuy nhiên, phần lớn dữ liệu hiện nay vẫn giới hạn ở mức in vitro và in vivo. Các hướng nghiên cứu cần ưu tiên bao gồm:

  • Xác định sinh khả dụng và chuyển hóa trong cơ thể người.
  • Thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên có đối chứng.
  • Phát triển phương pháp chiết xuất xanh (siêu âm, enzyme, nước subcritical).
  • Đánh giá độc tính dài hạn và tương tác thuốc.

Việc khai thác bền vững hạt bơ sẽ góp phần giảm lãng phí, bảo vệ môi trường và mang lại lợi ích sức khỏe cộng đồng trong tương lai.


Để mình tìm hiểu thêm để xem nếu có thể sử dụng hạt bơ để làm kem da mặt này nọ, để kiếm tiền. Bác nào muốn làm cái này thì cho em biết. Hàng năm em cung cấp hạt cho.

Tôi cứ loay hoay với mấy hột bơ từ trái bơ mà bác cho . Trồng chúng trong nước thì bây giờ lên được hai cây bé tí ti . Vui thôi .

UCR có rất nhiều chương trình để dùng bơ . Vỏ trái bơ còn tốt hơn cả hột bơ . Không hiểu mấy hãng làm guacamole có bán vỏ và hột cho ai để làm các thứ không . 

Điều quan trọng là bơ của bác tốt, không có thuốc diệt trùng vv... Bơ của các trại khác thì chỉ dùng hột chứ không dùng vỏ được vì có chất diệt trùng . 

Tôi có mua avocado oil để ăn thử . Chả có mùi vị gì đặc biệt lại rất đắt . 

Nhiên liệu từ vỏ và hột có thể dùng làm thực phẩm chức năng hay mỹ phẩm tốt .

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Sự thật chữa bệnh tiểu đường

 Sự thật bệnh tiểu đường


Tình cờ đọc một bài nói về tiểu đường thấy có cái nhìn khác nên tóm tắc lại đây:


Khi một người đàn ông mắc bệnh tiểu đường qua đời tại Hoa Kỳ, bác sĩ pháp y không ghi “tiểu đường” trên giấy chứng tử. Họ ghi nhồi máu cơ tim, hoặc đột quỵ, hoặc suy thận, hay nhiễm trùng huyết từ một bàn chân bị nhiễm trùng. Tiểu đường gần như không bao giờ là nguyên nhân tử vong chính thức dù trên

 thực tế nó hầu như luôn là nguyên nhân thật sự.

Đây kim tự tháp mới về dinh dưỡng cho người Mỹ từ năm 2025 đến 2030. Chúng ta thấy đảo ngược lại, tinh bột ít nhất thay vì như xưa. Thịt rau thì cần ăn nhiều hơn.


Nó liên quan đến nơi mà bệnh tiểu đường gây ra thiệt hại thực sự. Và một khi chúng ta hiểu được điều đó, sẽ hiểu vì sao các loại thuốc như metformin, statin và Ozempic chưa từng thực sự “chữa khỏi” cho ai vì ai uống mấy loại thuốc này là uống cả đời đến khi chết chớ không bao giờ khỏi bệnh này và vì sao một giải Nobel trao vào tháng 10 năm 2021 có thể quan trọng với cá nhân chúng ta hơn bất kỳ loại thuốc nào bác sĩ từng kê toa.


Bệnh tiểu đường loại 2 thực sự là gì. Không phải định nghĩa trong sách giáo khoa mà là bản chất thật của nó. Tiểu đường loại 2 là một bệnh của mạch máu được ngụy trang thành bệnh đường huyết. Chúng ta thường nghe nói vì máu có đường nhiều. Đây lần đầu tiên mình nghe họ giải thích cách khác.


Có anh bạn bác sĩ , bình dân học vụ cho mình về cholesterol như sau: anh ta giải thích là khi ăn thì bộ tiêu hóa nghiền nát thức ăn và chuyển vào huyết mạch để dẫn đến các tế bào để nuôi dưỡng. Thức ăn không bị xay nát hoàn toàn nên có những mảnh nhỏ lưu chuyển trong huyết quản. Những mảnh nhỏ này va chạm phía trong nội mô của mạch máu tạo ra những mảnh bể như ống nước phía trong bị rác rưới làm bể. Cơ thể tự động sẽ đem chất béo đến để vá các chỗ bị vỡ và từ từ các chất béo bồi đắp như phù sa. Như con sông chảy thì bên lở bên bồi rồi lâu ngày sẽ khiến các mạch máu bên trong nội mô bị cholesterol bồi đắp qua năm tháng sẽ thu nhỏ diện tích lại phía trong khiến máu lưu chuyển khó khăn đưa đến tình trạng áp huyết cao. Và từ đó em làm dâu nhà người bệnh hoạn đủ trò xẩy ra. 


Có ông bác sĩ phi luật Tân giải thích lý do ông ta trị cholesterol nghẹt là vì thông thường y khoa hiện đại cho uống thuốc giúp máu loảng để thông qua các mạch máu bị bồi đắp cholesterol nên không giải quyết vấn đề. Ông ta cho bệnh nhận húp nước ớt cay khiến cơ thể nóng lên và giúp nở giãn các mạch máu giúp máu lưu thông dễ dàng. Và khi máu chảy được có thể làm lở các chất béo bám trong huyết mạch như con sông làm đất lở một bên. Sau này mới hiểu là trong ớt có chất capsaicin. Mình tìm trên mạng thì AI cho biết như sau:

  • Promotes Vasodilation: Capsaicin stimulates the release of nitric oxide in your body, which relaxes the muscles in your blood vessels and widens them for smoother, easier blood flow.
  • Reduces Plaque & Cholesterol: Studies indicate that capsaicin may help clear away artery-narrowing lipid deposits. It has also been associated with lowering triglycerides and increasing "good" HDL cholesterol.
  • Thins the Blood: It can encourage fibrinolytic activity, which helps dissolve fibrin (a protein involved in clotting) and naturally prevents excessive blood clotting. [1234]

  • Đa phần người ta bị nghẹ van tim là vì bị vôi đóng trong mạch máu khiến máu không bơm về tim được. Do đó người ta phải thông tim gắn stent. Xin nhắc lại vôi nhé chớ không phải cholesterol. Mình có kể vụ này rồi. Lý do là khi cơ thể chúng ta ăn vào các chất có acid nhiều thì tự động cơ thể phải bảo hòa pH nên  lấy vôi ở xương chúng ta để bồi đắp đưa đến tình trạng loảng xương. Và vôi bị đưa vào huyết quản nhiều nên hay bị đóng gần van tim. Do đó họ khuyên nên uống nước và ăn các thứ có chất Alkaline để bảo hoà pH. Đừng có uống sữa vì nghĩ có calcium vì sữa có nhiều chất acid. Thương người ta nghe uống sữa vì có calcium nhưng thật ra muốn tạo cơ thể cần có nhiều chất cộng với ánh sáng mặt trời mới tạo ra Calcium. Mình có kể vụ này rồi.


    Chúng ta ăn ớt không được thì ăn gừng. Mỗi sáng uống chút gừng cho ấm bụng và giúp giãn nở mạch máu. Sáng mình hay uống loại tỏi, ớt, gừng, quế, nghệ ngâm với mật ong khi thức giấc giúp khí huyết lưu thông rồi đi tập ở Đông Phương Hội. 


    Đường huyết cao chỉ là triệu chứng có thể đo được. Nó là con số trên kết quả xét nghiệm, là thứ mà A1C theo dõi. Là mục tiêu mà mọi loại thuốc trong phác đồ tiêu chuẩn đều cố hạ xuống. Đó là cái nguy hiểm chữa bệnh bằng phương cách này.


    Nhưng tổn thương thật sự, thứ lấy đi bàn chân, thị lực, thận, khả năng sinh lý, và cuối cùng là mạng sống lại xảy ra ở lớp sâu hơn một tầng. Trong lớp lót của những động mạch nhỏ nhất trong cơ thể. Trong một lớp tế bào mỏng gọi là nội mô (endothelium), bao phủ mặt trong của mọi mạch máu từ động mạch chủ cho tới các mao mạch nuôi dây thần kinh ở ngón chân. Trong khi đó người ta tìm cách giảm cholesterol mà cơ thể cần mỗi ngày để hoạt động bình thường. Lá gan nghe nói tạo 80% chất béo mà cơ thể cần cho mỗi ngày trong khi đó bác sĩ muốn chúng ta uống thuốc giảm chất béo. Não bộ chúng ta được xem 90% là chất béo. Nếu gom các sự việc này thì cho thấy chữa bệnh cholesterol cao là khá lạ lùng. Nhất là năm 1981, chỉ số trung bình cholesterol của người Mỹ được xem là cao là 361, ngày nay họ giảm xuống 200 khiến 40% người Mỹ bị bệnh cao mỡ. Lý do họ giảm xuống 200 vì các công ty dược phẩm muốn bán thuốc và nuôi bệnh nhân cả đời.

    Bài học đầu tiên ở trường y khoa, một bệnh nhân lành bệnh là mất đi một khách hàng


    Nội mô, xét theo diện tích bề mặt, là cơ quan lớn nhất trong cơ thể chúng ta. Nếu trải phẳng ra, nó có diện tích gần bằng một sân tennis. Và nhiệm vụ của nó là sản xuất một phân tử nhỏ gọi là nitric oxide, phân tử báo cho mạch máu biết khi nào cần giãn ra để máu lưu thông. Nitric oxide giữ huyết áp ổn định. Nó đưa oxy và dưỡng chất đến thần kinh, thận, mắt và cả mô cương dương. Nhớ khi xưa, có lần đọc cuốn South Beach Diet thì tác giả có nói đến Niacin, nên mình có uống thì khi đi thử máu lại thì độ cholesterol giảm rất rõ. Lý do là Niacin giúp giản nở các mạch máu, cứ thấy người nó rần rần vì mạch máu giản nở ra giúp máu lưu thông. Sau này mình đọc tài liệu về niacin thì được biết niacin giúp được bệnh trầm cảm. Bác nào về già buồn đời thì uống thử niacin xem có bớt Chán Mớ Đời, sẽ không lên mạng chửi bới ma-gà hay dân chửi này nọ. 


    Khi nội mô khỏe mạnh, nitric oxide lưu thông tốt giúp bàn chân chúng ta ấm, thận lọc tốt, mắt nhìn rõ. Giúp đàn ông vẫn hùng hổ bên cạnh vợ mình trên giường. Tim bơm máu mà không phải gắng sức. 


    Nhưng đây là điều mà 5, 10, 15 năm đường huyết cao gây ra cho lớp nội mô đó: đầu độc nó. Các phân tử glucose tăng vọt rồi tụt xuống trong huyết quản mỗi ngày, làm hư hại vật lý các tế bào nội mô trong những vi mạch. Chúng gây ra hiện tượng glycation, tức “đường hóa” protein. Và gây ra stress oxy hóa về căn bản giống như hiện tượng rỉ sét của đường ống nước bằng gan.


    Thường mỗi lần mình mua một căn nhà cũ cho thuê, việc đầu tiên là thay hệ thống ống nước làm bằng gan. Lý do là ống nước làm bằng gan thì lâu năm bên trong bị rỉ sét và hay bị xì khiến hư hao rất nhiều.

    Nội mô ngừng sản xuất nitric oxide. Mạch máu không thể giãn ra. Máu ngừng đến các dây thần kinh ở bàn chân, đó là lý do chúng bỏng rát lúc 3 giờ sáng. Máu ngừng đến các bộ lọc trong thận, đó là lý do creatinine của chúng ta tăng dần. Máu ngừng đến mô cương, đó là lý do chúng ta không còn “phong độ” như trước. Ngày nay người ta cho mấy ông uống viagra, là giúp nitric oxide giúp máu được bơm mạnh trong cơ thể nên con chim mới được bơm máu thì mới hành lạc được. Máu ngừng đến các tế bào cảm quang trong mắt, đó là lý do bạn thấy đốm mờ bay trước mắt. Máu ngừng đến những động mạch nhỏ nuôi cơ tim, đó là lý do đàn ông tiểu đường bị nhồi máu cơ tim với tần suất cao gấp nhiều lần người không bị tiểu đường. Do đó cần phải tập thở đúng cách, thở bằng mũi để giúp tạo ra nitric oxide.


    Tất cả chỉ là cùng một căn bệnh. Rối loạn cường dương, tổn thương thần kinh, bệnh võng mạc, suy thận. Nguy cơ đau tim. Chúng không phải năm biến chứng riêng biệt, mà là năm khuôn mặt của cùng một vấn đề, mạch máu bị tổn thương và nội mô bị đói dưỡng chất vì không được đưa vào các tế bao một cách bình thường.


    Bệnh viện Mayo thừa nhận điều này ngay trên trang dành cho bệnh nhân của họ. Cleveland Clinic cũng vậy. Cụm từ “tổn thương mạch máu” xuất hiện ngay trong đoạn đầu tiên của cả hai trang nhà của hai bệnh viện này. Bác sĩ biết điều này. Họ đã biết từ thời còn học y khoa ở đại học.


    Không có một loại thuốc nào trong phác đồ điều trị tiểu đường tiêu chuẩn nhắm trực tiếp vào nội mô. Metformin không làm điều đó. Statin không. Glipizide không. Ozempic cũng không. Thuốc ức chế ACE và thuốc chẹn beta có thể giảm áp lực trong những mạch máu đã hỏng, nhưng chúng không sửa chữa lớp lót. Phác đồ tiêu chuẩn chỉ quản lý các con số trong khi bộ máy thật sự, cơ quan khổng lồ quyết định chúng ta có giữ được bàn chân, thị lực, thận và đời sống tình dục hay không bị phá hủy âm thầm.


    Và rồi, khi một biến chứng xuất hiện, họ kê thêm một loại thuốc khác để quản lý thêm một con số khác. Đó không phải điều trị. Đó là “nhà thuốc di động”  và chúng ta đã được điều trị ở trên đó nhiều năm rồi.


    Khởi đầu với metformin, rồi họ thêm statin, rồi thuốc huyết áp, có thể hai loại vì loại đầu tiên làm bệnh nhân ho. Rồi có thể thêm glipizide vì metformin “không còn đủ giúp insulin nữa”. Rồi thuốc chẹn beta vì bác sĩ tim mạch thấy lo ngại. Rồi có thể là mũi tiêm Ozempic, giá mấy ngàn đô cho đến khi chúng ta thấy tin tức về các vụ kiện liệt dạ dày trên truyền hình hay mạng xã hội và ngừng dùng. Chúng ta bắt đầu hoang man.


    Có thể ngay lúc này, sáng nay, bệnh nhân đã uống năm viên thuốc trước cả ly cà phê đầu tiên. Khi đi bộ như lời bác sĩ dặn, bắt đầu nghe tiếng thuốc lạch cạch trong người và cuộc trò chuyện với bác sĩ mỗi lần tái khám đều giống nhau. A1C lại tăng. Huyết áp lại tăng. Thêm một loại thuốc nữa nhé, ba tháng sau quay lại. Đó là cách nuôi bệnh nhân của bác sĩ. Mình có nói chuyện với một bác sĩ trong gia đình, anh ta kêu nếu mình không cho thì họ đi bác sĩ khác, mà bác sĩ khác thì họ cho nên thôi cho dù biết không giúp được gì. Nay về già nên người anh họ kêu, không cần nuôi bệnh nhân nữa nên ai xin liều mạnh hơn thì lắc đầu. Bác sĩ lạng quạng là bị rút bằng nếu không theo đúng quy trình chữa trị hay có thể bị thưa kiện. Nếu làm đúng quy trình thì còn được châm chước còn không mất bằng nên nhiều khi họ biết vấn đề nhưng vì manh cơm manh áo nên ngậm miệng. Nghe nói có ông bác sĩ không chịu chữa trị theo quy trình vì thấy không cải thiện được sức khoẻ của bệnh nhân nên chữa theo lối dinh dưỡng thì bị rút bằng, cấm hành nghề phải ra toà bú xua la mua mới có bằng hành nghề lại. Tên gì mình quên mất tiêu. Có dạo đọc cuốn sách của ông ta. Để tìm xem


    However, medical regulators like the Australian Health Practitioner Regulation Agency (AHPRA) strictly enforce a doctor's scope of practice. While it's rare, there have been high-profile cases—such as the 2016 investigation into Tasmanian orthopedic surgeon Dr. Gary Fettke—where medical boards have investigated a doctor for providing nutritional or dietary advice to patients, though these disputes have historically been resolved in the doctor's favor. [12]


     Bác sĩ cứ thêm thuốc này, thêm thuốc kia rồi thêm thuốc nọ. Không bao giờ bớt. Không bao giờ chữa lành. Không bao giờ kết thúc. Chỉ thêm một viên nữa. Và một viên nữa. Và một viên nữa. Mãi mãi. Hoa Kỳ có cái lạ khác với âu châu là cho phép quảng cào thuốc trên đài truyền hình. Nếu để ý thì từ ngày mình về hưu, cứ thấy quảng cáo trên đài truyền hình về thuốc trị cao máu, cao đường, cao đủ thứ nhưng thời gian độ 50% là họ nói về các hệ ứng phụ. Nếu có chuyện gì thì báo cho bác sĩ ngay và ngưng uống thuốc mà họ quảng cáo. Thấy thuốc mới thì bệnh nhân đi tái khám hỏi bác sĩ. Vui lòng bệnh nhân đến vừa lòng bệnh nhân đi nên bác sĩ kê toa thuốc mới.


    Có lần mình nói chuyện với ông 8 Bolsa. Ông này mới mổ tim ngất ngư con tàu đi, bà sống chung sợ quá vẫy tay từ giả ông ta trước khi lên bàn mỗ. Chúa thương nên ông ta sống sót, khoẻ lại đi làm tiếp khiếp bà vợ chưa cưới muốn nối lại duyên trước khi mỗ nhưng ông ta từ chối. Rồi cứ nghe bác sĩ uống thuốc. Một hôm ông ta vừa xong liều thuốc thì nghe cái cạch, giật giật nơi cổ, chới với nên gọi dược sĩ. 5 phút sau bác sĩ của ông gọi lại liền dù chiều tối. Bác sĩ kêu để tui cho ông loại thuốc nhẹ hơn. Kinh. Ông 8 bình dân học vụ là thuốc cho người Mỹ với cái tạng to đùng còn mình Việt Nam mà dọng vô liều lượng quá cao thì hơi mệt nên sau này ông ta bẻ phân nữa thuốc để uống thì đỡ hơn. Một hôm ngồi xuống thì ông ta đứng dậy không nổi nên nhớ có đọc bài mình viết về mật ong. Nên gọi nhờ mua dùm cho một bình mật ong. Và từ đó em làm dâu nhà người, ngày ngày ông ta uống mật ong thì khoẻ đứng lên đứng xuống bình thường như xưa. Đi làm đứng cả ngày.


    Bác sĩ không phải người đưa chúng ta ra khỏi cái máy uống thuốc này. Tác giả bài viết nói điều đó một cách cẩn trọng, vì tôn trọng bác sĩ. Phần lớn bác sĩ là người tốt đang làm việc trong một cỗ máy hư hỏng. Hệ thống y tế và điều trị bị thương mại hoá.  Nhưng phải nói thật về cách cỗ máy đó vận hành như sau.


    Bác sĩ có 7 phút cho bệnh nhân. Có thể 12 phút nếu may mắn. Họ được đào tạo bốn năm y khoa và ba đến năm năm nội trú trong một hệ thống dạy rằng tiểu đường là bệnh tiến triển chỉ có thể kiểm soát, chứ không thể đảo ngược. Mình nhớ có lần đến văn phòng bác sĩ gia đình, thấy tấm bích chương kêu bệnh tiểu đường là một loại bệnh nan y không bao giờ chữa được. Xin nhắc lại kiểm soát, không phải chữa lành. Thế là bác sĩ bó tay chấm còm trước khi gặp bệnh nhân. Đường cao uống thuốc không biết thuốc khác và cứ thế như dòng sông không bờ bến. Nếu anh chữa theo cách thức dinh dưỡng thì bị rút bằng như ông bác sĩ ở Úc Đại Lợi.


    Năm 2018, một bác sĩ chuyên khoa tên là Sarah Hallberg, giám đốc y khoa của chương trình đảo ngược tiểu đường Virta Health, đã có nói chuyện ở tổ chức TED Talk mang tên “Đảo ngược tiểu đường type 2 bắt đầu bằng việc bỏ qua các hướng dẫn.” Bài nói đã được xem hơn 12 triệu lần. Xem đường dẫn https://youtu.be/da1vvigy5tQ?si=GEbLLj703C5nipS6 

     Lập luận của bà rất đơn giản: các hướng dẫn tiêu chuẩn đang khiến bệnh nhân tiểu đường của bà ngày càng bệnh hơn. Phác đồ “ăn cân bằng cộng tăng thuốc từ từ” là một cái máy chạy bộ. Việc đảo ngược thực sự là có thể nhưng chỉ khi bỏ qua giáo điều mà bà từng được dạy. Ai buồn đời thì theo đường dẫn để xem https://youtu.be/5MIP8ALFic4?si=gDk0q7LXo3AZNfgP


    Bac sĩ Hallberg qua đời vào tháng 3 năm 2022. Trong các cuộc phỏng vấn cuối đời, bà cảnh báo rằng hệ thống sẽ không thay đổi nhanh. Rằng những bác sĩ được đào tạo theo mô hình cũ vẫn sẽ tiếp tục kê phác đồ cũ. Rằng chính bệnh nhân sẽ phải tự dẫn dắt bản thân. Nói một cách khác chúng ta cần tìm hiểu thêm về bệnh này để giúp chúng ta khoẻ mạnh thay vì nghe lời bác sĩ đã được huấn luyện theo đường lối kê toa thuốc.  Ai buồn đời thì đọc đường dẫn về dinh dưỡng cho 2025-2030 được thời chính phủ Trump. Ăn chất đạm nhiều hơn thay vì tinh bột từ từ mấy chục năm trước. Nhờ ông Robert Kennedy Jr., bộ trưởng y tế đối chọi với đám công ty thực phẩm và dược phẩm. Ông này bị báo chí và đại biểu đánh tơi bời nhưng thực hiện được việc này khiến mình cảm phục.


    https://www.cacfp.org/2026/01/08/2025-2030-dietary-guidelines-for-americans-released/


    Mình nói điều này vì bà ấy sẽ không quay lại, đã qua đời và cũng không có nhiều bác sĩ như bà ấy. Có thể chỉ vài trăm “bác sĩ rời khỏi hệ thống” khi lớn tuổi không cần kinh tế nữa trong toàn bộ thế giới nói tiếng Anh. Trong khi riêng Mỹ có 37 triệu người tiểu đường, xem như 10% dân số, chưa kể 11% có thể bị tiểu đường. Chúng ta sẽ không gặp được một bác sĩ như bà Hallberg. Chúng ta sẽ gặp bác sĩ gia đình có 11 phút cho chúng ta, đọc dữ liệu trên màn hình mất 5 phút và một bệnh nhân khác đang chờ ngoài phòng khám. Bác sĩ gia đình mình sau khi xét kết quả thử máu của mình kêu mình nên uống thuốc tiểu đường. Mình hỏi lý do vì kết quả bình thường, ông ta nói là để phòng ngừa. Bác sĩ và nhà thương có quota mỗi năm để có bao nhiêu bệnh nhân uống thuốc. Sự thật về y khoa ngày nay là lương y như kế mẫu.


    Vì vậy mình sẽ phải tự dẫn dắt bản thân, tự tìm hiểu thêm về cơ thể, không phải sa thải bác sĩ. Không phải bằng cách ngừng thuốc nếu bị bệnh. Không phải bằng bất kỳ điều liều lĩnh nào nghe trên mạng xã hội. Mình thấy họ quảng cáo đủ trò phép tiên để bán thuốc bú xua la mua. Mà bằng cách học điều mà hệ thống chưa bao giờ được thiết kế để dạy mình quyết định về sức khoẻ cho 20 năm tới. Có nhiều bác sĩ ngày nay quảng cáo thuốc đủ trò. Cứ nghe đến thuốc là không nên mua. Vì bán thuốc mau giàu hơn là bác sĩ.


    Vào tháng 10 năm 2021, một nhà nghiên cứu tên là David Julius tại Đại học California, San Francisco, đã được trao giải Nobel Sinh lý học hoặc Y học. Ông chia sẻ giải thưởng với Ardem Patapoutian. Khám phá của họ là một “cánh cổng” phân tử cực nhỏ trên bề mặt tế bào người gọi là TRPV1, thụ thể transient receptor potential vanilloid 1.


    TRPV1 là thứ khiến thức ăn cay tạo cảm giác nóng. Nó là thụ thể phản ứng với capsaicin hoạt chất trong ớt cayenne. Nhưng đó không phải lý do nó giành giải Nobel. Nó giành giải vì những gì TRPV1 làm bên trong lớp nội mô của mạch máu. Các bác sĩ ngày nay đều khuyến khích chúng ta ăn ớt cay cayenne vì lý do này. Mình ngâm ớt cayenne với mật ong, tỏi, quế, nghệ để uống mỗi ngày khi thức giấc. Khiến mình nhớ đến ông bác sĩ phi luật tân chữa bệnh tiểu đường, cao cholesterol bằng ớt trước khi khám phá này được trao giải Nobel. Có thể ông bác sĩ chả biết gì về TRPV1 nhưng vì theo cổ truyền của xứ ông ta họ sử dụng ớt để trị bệnh cao mỡ.


    Năm 2010, một nhóm nghiên cứu do tiến sĩ Dachun Yang dẫn đầu đã công bố một bài báo trên tạp chí Cell Metabolism, một trong những tạp chí khoa học danh giá nhất thế giới. Tiêu đề là: “Hoạt hóa TRPV1 bằng capsaicin trong chế độ ăn cải thiện khả năng giãn mạch phụ thuộc nội mô và ngăn ngừa tăng huyết áp.”


    Nói đơn giản: capsaicin liều thấp dùng lâu dài trong chế độ ăn kích hoạt thụ thể TRPV1, từ đó khởi động một chuỗi phản ứng dẫn đến tăng sản xuất nitric oxide từ các tế bào nội mô lót mạch máu. Đó cũng chính là phân tử nitric oxide, thứ từng mang về giải Nobel Y học năm 1998 cho các bác sĩ Louis Ignarro, Robert Furchgott và Ferid Murad.


    Hai giải Nobel riêng biệt; năm 1998 và 2021 đều chỉ vào cùng một con đường sinh học. Một thụ thể cụ thể trên tế bào nội mô, được kích hoạt bởi một hợp chất thực phẩm cụ thể, dẫn đến sản xuất một phân tử tín hiệu cụ thể, giúp phục hồi chức năng của cơ quan lớn nhất và bị tổn thương nhiều nhất trong cơ thể người tiểu đường.


    Năm 2023, tiến sĩ Arpad Szallasi công bố một bài tổng quan toàn diện tóm tắt các bằng chứng, bao gồm cả một nghiên cứu dịch tễ học tại Trung Quốc trên hơn 9.000 tình nguyện viên, cho thấy lượng capsaicin trong chế độ ăn có liên quan đến tỷ lệ cao huyết áp thấp hơn. Đồng chí gái ăn ớt cay nhiều nên ít nổi nóng. :)


    Nghiên cứu này không phải thuốc chữa tiểu đường. Nó không thay thế việc làm việc với bác sĩ của chúng ta. Bằng chứng mạnh nhất hiện nay chủ yếu đến từ nghiên cứu trên động vật và nghiên cứu cơ chế sinh học. Các thử nghiệm lâm sàng trên người về capsaicin vẫn đang tiếp tục phát triển. Bất kỳ ai nói rằng một viên thuốc tiên mềm có thể “chữa khỏi” hoặc “đảo ngược” tiểu đường đều đang nói láo, và chúng ta nên đóng trang của họ ngay lập tức.


    Nhưng điều mà các nghiên cứu này thực sự ủng hộ còn quan trọng hơn nhiều so với một lời quảng cáo thần kỳ khác. Đó là: có tồn tại một con đường phân tử thật sự, được khoa học xác nhận và được giải Nobel công nhận, giúp hỗ trợ chức năng của các mạch máu mà bệnh tiểu đường đã tấn công suốt nhiều năm. Một con đường mà gần như chắc chắn bác sĩ của chúng ta chưa từng được đào tạo, vì các trường y thường cập nhật giáo trình chậm từ 20 đến 30 năm. Một con đường liên quan đến thực phẩm chứ không phải bằng sáng chế và đó cũng là một lý do khiến không có công ty dược nào bỏ ra 400 triệu USD để biến nó thành thuốc.


    Tác giả đưa ra các loại thức ăn giúp nội mô như:

    Củ dền đỏ giàu nitrate tự nhiên, chất cơ thể chuyển hóa qua một con đường khác để tạo nitric oxide. Một phân tích tổng hợp năm 2017 trên tạp chí Advances in Nutrition cho thấy bổ sung củ dền giúp giảm huyết áp tâm thu trung bình 3,55 mmHg. Mình nghe nói ăn củ dền rất tốt nhưng không hiểu lý do nay thì mới hiểu.


    Berberine thường được gọi là “metformin của tự nhiên.” Một thử nghiệm năm 2008 trên tạp chí Metabolism cho thấy dùng 0,5 gram berberine ba lần mỗi ngày giúp giảm HbA1c khoảng 2 điểm phần trăm ở bệnh nhân tiểu đường type 2 mới chẩn đoán, hiệu quả tương đương metformin. Hôm đi du thuyền qua Panama, mình phải mua berberine đem theo để uống vì lên tàu ăn quá cỡ sợ đường lên.


    Quế, một phân tích tổng hợp năm 2024 gồm 28 thử nghiệm ngẫu nhiên với hơn 3.000 bệnh nhân tiểu đường type 2 cho thấy bổ sung quế giúp giảm đường huyết lúc đói 15,3 mg/dL và HbA1c 0,56%. Mình có kể vụ ông mỹ khuyên mình ăn mật ong với quế vì mẹ ông ta dặn. Ai buồn đời thì tìm trên bờ lốc.


    Nghệ kết hợp với BioPerine để tăng hấp thu một phân tích tổng hợp năm 2024 gồm 18 thử nghiệm ngẫu nhiên trên bệnh nhân tiểu đường type 2 cho thấy curcumin giúp giảm đường huyết lúc đói 11,5 mg/dL và HbA1c 0,54%, đồng thời giảm các dấu hiệu viêm. BioPerine giúp tăng hấp thu curcumin khoảng 20 lần.


    Táo gai (hawthorn),  một loại dược liệu hỗ trợ tim mạch trong y học dân gian châu Âu từ thời Trung Cổ, nay đã được xác nhận qua các thử nghiệm lâm sàng hiện đại. Được dùng trong công thức để hỗ trợ toàn bộ hệ tim mạch mà nội mô nuôi dưỡng.


    Nhân sâm đỏ Hàn Quốc, nhiều thử nghiệm ngẫu nhiên do các nhóm nghiên cứu tại Toronto dẫn đầu cho thấy cải thiện nhẹ đường huyết lúc đói và độ nhạy insulin ở bệnh nhân tiểu đường type 2. Thầy thuốc bắc hay hỏi khi mua sâm đỏ vì nói ai bị áp huyết cao thì không nên uống. Nay thì hiểu lý do, lại là cần uống để giãn nở các nội mô, giúp máy lưu thông dễ hơn. Chán Mớ Đời 


    Vitamin D3 kết hợp K2 thiếu D3 rất phổ biến ở đàn ông tiểu đường, và các phân tích tổng hợp cho thấy việc bổ sung ở người thiếu hụt giúp cải thiện nhẹ độ nhạy insulin. K2 là dưỡng chất phối hợp giúp cơ thể đưa canxi vào xương thay vì để lắng đọng ở thành động mạch điều đặc biệt đáng lo ở bệnh nhân tiểu đường dễ bị vôi hóa mạch máu. Loại này mình uống từ 7 năm nay hàng  ngày để giúp xương chắt. Đồng chí gái nói bác sĩ nói bị loảng xương nên dạo nầy mình đưa K2 cho mụ vợ uống.


    Và vitamin E như lớp chống oxy hóa cuối cùng bảo vệ các chất béo không bão hòa trong viên nang mềm và hỗ trợ khả năng chống oxy hóa chung trong máu.


    Như bà bác sĩ Sarah Hallberg, đã qua đời giải thích; ai cũng biết là tinh bột làm tăng glucose lượng đường nhưng theo tiêu chuẩn dinh dưỡng của FDA thì vẫn bắt người Mỹ ăn tinh bột nhiều nhất. Cho thấy có gì không ổn trong ngành y tế do chính phủ đưa ra. Lý do là các công ty dược phẩm và nông phẩm lobby để họ bán thuốc và ngủ cốc.


    Tóm lại mình thấy giảm ăn tinh bột nhất là đường. Ăn ớt và quế thêm để giúp hạ glucose và giúp giãn nở các nội mô giúp máu lưu thông. Uống và ăn vitamin K2 để giúp có calcium, xương chắc nhất là tránh ăn chất acid vì cơ thể muốn bảo hòa pH của mình sẽ lấy calcium từ xương để bảo hoà, sẽ đưa đến bệnh loảng xương. Ai buồn đời thì tìm trên bờ lóc mình có kể vụ này rồi. Nên chịu khó đọc tài liệu ngoài luồng thay vì nghe các cổ máy bán thuốc trên mạng hay truyền hình. Hôm trước có người hỏi mình về vitamin K2 mà khi xưa mình có kể nên mình gửi cho họ cái link này để ai buồn đời thì đọc. Ông này là khoa học gia, bị nghẹt van tim, bác sĩ cho sống độ 6 tháng nhưng ông ta không nghe lời bác sĩ và đọc tài liệu và tự chữa bệnh nay sống nhăn răng từ 10 năm nay.


    https://www.k-vitamins.com/index.php?page=vitamin-k-value-calculator


    Hôm qua mình đi dự buổi họp về đầu tư địa ốc. Gặp lại nhiều người quen, thấy một tên mỹ quen, rất giỏi, thành công lắm, dạy lớp này nọ mà hắn bây giờ béo như bò mộng. Mình hỏi sức khoẻ dạo này ra sao, ông thần kêu đầu gối có vấn đề. Ông ta nặng trên 300 cân anh thì đầu gối nào chịu cho nổi. Mình có lần đi cruise với nhóm đầu tư địa ốc. Thấy ông thần cứ ngồi ăn khi không có họp. Chán Mớ Đời 


    Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

    Nguyễn Hoàng Sơn