Nghe và xem hình Đà Lạt xưa của Mực Tím Sơn Đen trên you-tu-be

 Nghe và xem Mực Tím Sơn Đen trên you-tu-be

Lúc này đã già 72 mà lại mê chuyện của Sơn Đen mới thật là ngộ.
Chị em tôi là dân demi Dalat, mà sao biết nhiều chuyện thế,
Gia đình tôi nhập cư Dalat năm 1968, chạy loạn từ Du Sinh xuống số 1 Phan Đình Phùng cho đến khi di tản.
Từ đó năm ở Dalat là ký ức, là một quãng đời không bao giờ quên, không bao giờ rời xa.
Cảm ơn Sơn nhiều lắm nha.
Vì có người giúp mình nhớ lại quê hương thứ hai thật là đáng trân trọng.

Mấy hôm nay, lái xe mở YouTube nghe đài của ông thần Chử Nhị Anh, dùng trí tuệ nhân tạo để đọc và tải mấy tấm ảnh Đà Lạt xưa do ông Kính, gửi trên 1,000 tấm ảnh xưa. Ai nhớ Đà Lạt xưa nên xem và nghe thuyết minh hình ảnh xưa Đà Lạt. Mấy bài được TTNT đọc mà mình viết cách đây cả một con giáp. Thú thật mình viết cho vui nên không nhớ đã viết gì. Viết những gì lùng bùng trong đầu xong thì quên. Nay nghe lại những gì đã viết mình thất kinh. Không ngờ mình đã viết được những điều này. Mình viết xong gửi cho mấy người bạn rồi quên đã viết gì. Khi ông thần Nhị Anh biên soạn thành kỷ yếu “Mực Tím Sơn Đen” thì biết vậy thôi chớ không đọc lại.

Nghe lại thì đa số các bài này mình viết trên email khi gửi cho mấy người bạn học cũ nên không giữ lại và không có trên bờ lốc. Hơi tiếc vì hơn cả trăm bài. Có đăng một số trên trang nhà Văn Học, ai tò mò thì kiếm trên đó, chỉ có tội là chữ đọc nhỏ. Lười viết lại hay sửa đổi. Trên trang nhà Văn Học mình đoán chỉ có lưu một số thôi, còn số còn lại thì nằm trong kho của nhóm Văn Học Google Mail nhưng nay đã được huỷ.

Ai ngờ viết chơi cho đỡ buồn đời làm vườn lại tiếp tục viết đến ngày nay. Kinh. Từ ngày mua cái vườn mình mới bắt đầu viết chuyện đời xưa. Chỉ có phần giọng nói mình thì hơi bị cà giựt chưa nguyên chất lắm. Thật sự trong đầu mình viết có lúc chữ hậu 75, chữ tiền 75 nên nếu Ây Ai làm được với giọng bắc hậu 75 và trước 75 thì vui hơn.

Chả biết 10 năm nữa kỹ thuật sẽ đi đến đâu. 10 năm về trước ông thần Nhị Anh, làm kỷ yếu bỏ lên Amazon là thấy lạ vì khi nào có người đặt mua thì họ mới bắt đầu in rồi gửi cho người mua. Nay Ay Ai làm kiểu này lại lồng hình ảnh Đà Lạt xưa vào thấy quá đỉnh cho ai buồn đời muốn xem mấy ngày tấm ảnh Đà Lạt xưa do nhiều người Đà Lạt xưa lưu trữ rồi gửi cho mình. Mình thấy nhiều người tải hình ảnh Đà Lạt xưa và bỏ nhạc, đây thuyết minh chuyện về người ở Đà Lạt xưa với hình ảnh thấy phê hơn.

Ông thần Nhị Anh cứ chia mỗi phần trong cuốn Mực Tím Sơn Đen do ông thần biên soạn 100 bài viết tiêu biểu của mình 10 năm về trước. Mỗi tập đọc dài độ đâu 90 phút, vừa lái xe vừa nghe thấy hay hay. Mình ngạc nhiên là không ngờ khi xưa, 10 năm về trước mình có thể đột phá tư duy viết bú xua la mua mà có nhiều bài rất cực đỉnh về tư duy của một kẻ lưu vong. Mình không ngờ có thể viết như Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen . Viết đến đây thì ông thần Nhị Anh gửi cho cái này nên tải lên đây cho tiện.

Đây là phần tiến sĩ Chử Nhị Anh giải thích trên trang nhà của trường và xưa tại Đà Lạt 

Trong Chương Một: Nguyễn Hoàng Sơn viết miệt mài gần 500 trang, về chuyện ngày xưa ở Đà Lạt, dưới mái trường Văn Học, thỉnh thoảng cả trăm cái tên và những mẩu chuyện hơn 60 năm trước, chính người trong cuộc cũng ngẩn tò te. Viết về cha, về mẹ, anh em, bạn bè, thầy cô với những chi tiết và nhận xét tinh vi.

Chương Hai: Hắn kể lại cuộc đời phiêu bạt bôn ba tung tăng khắp thế giới, ghi lại những ký ức về cô Tây bà Đầm, kẻ da đen người da trắng, những nét chấm phá của thời đại qua con mắt một sinh viên Việt xa nhà đầy thú vị.

Chương Ba: Hắn viết về cuộc sống ở Mỹ, những tính toán của một kiến trúc sư hoá địa chủ, những chọn lựa ngày thường với vợ con, công việc, rồi nhìn sâu về những tư duy của người Việt - hồi xưa, ngày nay - ở Mỹ, tại quê nhà sau nhiều năm trở về thăm viếng.

Chương Bốn: Trong phần Địa Cầu Ta, lại quay nhìn lại thế giới với con mắt người viết sử. Những tư duy về Cộng Sản, Tư Bản, Thực Dân, Người Việt đặt lên những câu hỏi không có trả lời, mà ngày nay sau mươi năm, dần dần đã hiển thị. Cuối cùng, Sơn Đen nhìn lại cuộc đời mình và những người chung quanh: "Trăm Năm Chung Một Chuyến Tàu".

https://youtube.com/playlist?list=PLa-jHHzi_0wp-7R_lTHJy-v7oocrAbKFy&si=u9tNOYZysnTA7M7x

Mà mình cũng không hiểu sao lại nhớ những chuyện đâu đâu của Đà Lạt khi xưa. Hèn gì đầu óc khi xưa ngu học cực ngu, cứ ngóng chuyện thiên hạ, không chịu học hành gì cả. Nay mới hiểu bạn học khi xưa kêu sao mình nhớ mấy chuyện đâu đâu. Những chuyện như tên Bùi Văn Đông, năm 6 ème trong lớp cứ độ 11 giờ là nó đem mì gói ra ăn này nọ. Thầy giảng thì thầy giảng nó cứ bẻ mì gói bỏ vào mồm nhau ngồm ngoàm. Xong om

https://youtu.be/iCPYKeJ_Os8?si=Z3Y3xJh7OvfMI6BD

Mấy video YouTube được chia ra 4 chương:

Chương Một: Những ngày xưa thân ái

Được chia thành 3 phần: những ngày xưa thân ái kể về Đà Lạt, gia đình, thầy cô và bạn học và gia đình. Đến những mảnh nhớ về tuổi thơ, đời sống tại Đà Lạt xưa và trong gia đình. Sau đó đến Mái trường xưa Thành Phố Xưa, kể về những mối tình học trò, những con hẻm Đà Lạt khi xưa. Chợ Đà Lạt và khu Hoà Bình.

https://youtu.be/1extaDa4fjI?si=4x-BUdLOX9zQ071w

Chương Hai: Dế Mèn Phiêu lưu ký, nói về khi mình đi tây, một mình trên đất lạ, du hành khắp âu châu thời sinh viên, rồi trở lại Đà Lạt lần đầu tiên và những nơi khác tại Việt Nam. Sàigòn mất, bắt đầu cuộc sống lưu vong, tỵ nạn ở âu châu rồi sang Hoa Kỳ.

Chương Ba: nói về quê hương mới

Chương này nói về cuộc sống sau khi rời Việt Nam, về cuộc sống làm ăn, gia đình học hành, con cái.

Chương Bốn: Tôi đi giữa Đám Bụi Mờ

Các bài viết về Địa Cầu Ta về những suy tư về đời sống, kinh tế, tình cảm người Việt. Cuối cùng là 100 năm chung một chuyến đò, nói về văn hoá lưu vong, giấc mơ Hoa Kỳ cuối cùng là Việt Nam trong mắt Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen .

Ông thần Nhị Anh để hai giọng nói; nam và nữ cho có vẻ âm dương. Mình thấy cũng hay nhưng giọng của Bội Quỳnh Hoa nghe khá hay. Cứ vào tài khoản của ông Nhị ANh trên yOutube (NhiANh Chu) để nghe và xem hình ảnh Đà Lạt xưa.

Ai muốn tìm bạn học quen Đà Lạt xưa thì vào trang này của cựu học sinh trường Văn Học Đà Lạt xưa. 

https://van-hocdalat.smugmug.com/

Nếu bác nào có ý kiến gì giúp ông thần Nhị Anh cải tiến thêm thì cho biết. Xin cảm ơn trước.

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Tại sao quân đội mỹ ca tụng Âu Châu

Mỹ đi mỹ lại về

Mình tình cờ đọc trên mạng một bài viết của ông John Konrad, ký giả chuyên về hàng hải. Khá đặc biệt nên mình xin tóm tắc như sau: Ông ta cho rằng đã từng tham dự nhiều phiên điều trần quốc phòng của quốc hội Hoa Kỳ. Trong mọi phiên điều trần, các đô đốc và tướng lãnh của quân đội Hoa Kỳ đều nói: “chúng ta mạnh vì có các đồng minh”. Đồng minh đây là các nước trong NATO. Ông ta kể là lúc đầu ông ta tin điều mà các đô đốc và tướng mỹ nói những rồi từ từ ông ta được tham gia các hội nghị quốc phòng ở hải ngoại thì thất kinh. Ông ta nhận thấy các tướng lãnh mỹ được đón tiếp như các hoàng gia, khách sạn 5 sao, rượu ngon với các buổi tiệc sang trọng, họ được ca tụng như các đồng mình tuyệt với.

Từ từ ông ta thấy mô hình lộ ra. Người châu Âu chi tiêu hào phóng cho việc nâng cái tôi, các buổi tiệc trao giải, và rượu vang hảo hạng… đổi lại, mỗi vị tướng GOFO trở về đều nói, tường trình với Quốc hội rằng các đồng minh của chúng ta là không thể thiếu. Và các ‘đồng minh’ thì tiết kiệm được khối tiền cho quốc phòng. Họ chỉ tiêu 2% GDP hàng năm cho quốc phòng và Hoa Kỳ lãnh hết đến khi ông Trump buồn đời, hỏi tại sao người Mỹ phải chi tiền để bảo vệ an ninh cho người âu châu.

Dạo này, hồ sơ Epstein đang nổi lên như cồn. Theo mình hiểu ông tỷ phú này giàu có trở thành Mã Giám Sinh, ma-cô đi kiếm gái hay trai cho các chính trị gia và tài phiệt. Có thể đã thâu hình họ đang hành lạc này nọ để làm săn-ta, chính trị này nọ. Mình đoán mấy ông tướng Hoa Kỳ chắc bị mấy vụ này. Cho ăn uống rồi gửi gái hay trai đến phòng ban đêm và bị quay phim con heo này nọ nên về lại quốc hội là ca bài con cá vì nước.

Viết đến đây, nhớ hồi nhỏ nghe kể nhưng không biết có thiệt không. Đội tuyển Việt Nam đi đá các trận đấu ở Đông Nam Á khi xưa. Trận đầu đá rất chiến nhưng mỗi lần đá với hội tuyển của đội chủ nhà là đơ ra. Họ kể là tối trước khi ra trận, tối các cầu thủ đang ngủ thì có tiếng gõ cửa rồi một giai nhân đi vào trong bóng đèn mờ ảo và đề pa mấy cầu thủ Việt Nam Cộng Hoà trên giường đến sáng hôm sau. Ra sân hết xí quách thì đá đấm gì nổi.

Dạo mình ở âu châu thì dân pháp thường xem người Mỹ như những tên ngu ngốc, không có văn hoá này nọ. Rồi một người bạn của ông ta nhận việc ở Bộ Tư lệnh châu Âu và xác nhận mọi thứ, chỉ khác là không chỉ có GOFOs. Có cả những phòng ban làm việc trong ‘tình báo’ mà thực chất là đại lý du lịch cho các tướng lĩnh và các nghị sĩ Quốc hội.

Sau đó buồn đời ông ta bắt đầu đào sâu vào Liên Hiệp Quốc. Đoán xem? Họ cũng tổ chức một số lượng lớn các hội nghị ‘an ninh’, chỉ khác là phần lớn diễn ra ở các trung tâm nghỉ dưỡng đúng nghĩa. Rồi ông ta lọt vào bên trong một vài viện nghiên cứu. Ông ta kể muốn thấy không gian sang trọng cùng rượu và ẩm thực tuyệt hảo à? Cứ thân với họ là biết. Nghe ông chủ tịch liên Hiệp Quốc rên là không có tiền để hoạt động vì chính phủ Hoa Kỳ không tài trợ nữa.

https://youtu.be/DvPdOHBpC_c?si=_vlsgHT1CcnXRKzv

Ông ta kể bắt đầu đăng về tất cả những chuyện này vài năm trước và gặp phải phản ứng dữ dội, điều khiến ông ta biết là dấu hiệu cho thấy mình đang đi đúng hướng. Nhưng ông ta vẫn chưa chắc chắn 100%. Phần lớn là trò trục lợi, nhưng có thể một số phần là cần thiết… cho đến chiến dịch Midnight Hammer. Rồi Maduro. Rồi đến chuyện tuần nay, Epic Fury, chiến dịch quân đội Hoa Kỳ và Do Thái đánh Iran.

Bạn bè châu Âu của ông ta hoàn toàn bị bất ngờ trước tất cả. Và đoán xem? Chúng ta hoạt động hiệu quả hơn khi không có những ‘đồng minh’ tuyệt vời đó. Hình như trước đó mình có nghe Pháp và Anh quốc chống đối việc tấn công hay giúp đỡ quân đội Hoa Kỳ, đáp xuống phi trường quân sự của Anh quốc này nọ. Dù là thành viên NATO. Thêm ông thủ tướng Tây Ban Nha từ chối không để quân đội Hoa Kỳ sử dụng các cơ quan quân sự của họ.

Vì sao? Lý do ông ta đưa ra như sau:

Quay ngược lại tận thời Chiến tranh Triều Tiên, có một điều luôn đúng: người châu Âu không hoàn toàn tin chúng ta và họ thích có một chút quyền lực đối với chúng ta. Vì vậy họ cực kỳ khắt khe về Quy tắc Giao chiến, Rules of Engagement (ROE).

Họ chiêu đãi các luật sư quân sự, Judge Advocate General (JAG) của chúng ta bằng rượu ngon và tiệc tùng. Họ tổ chức vô số hội nghị về ‘pháp quyền’ để củng cố ‘tầm quan trọng của ROE.’ Và ROE chính là thứ giết chết quân đội của chúng ta. Không ai đề xuất binh sĩ làm điều vô đạo đức. Không ai nói rằng không nên có hậu quả cho các hành vi tàn ác. Điều ông ta nói là: việc có cả một tiểu đoàn JAG cùng hàng chục quốc gia đồng minh, mỗi nước có ROE riêng, kè kè sau lưng mọi chỉ huy là lý do chúng ta thua các cuộc chiến.

https://youtu.be/BlRdyclVzzg

Điều đó bao gồm cả Việt Nam, nơi phần lớn ‘đồng minh’ từ chối chiến đấu nhưng ai cũng gây áp lực ngoại giao nghiêm trọng lên Washington để siết chặt ROE. Toàn bộ giáo điều ‘đồng minh là sức mạnh của chúng ta’ được củng cố tại các hội nghị này, ở các học viện chiến tranh, bởi truyền thông chịu ảnh hưởng châu Âu, và thông qua các viện nghiên cứu.

Nhớ các vụ xì căn đan khi Bush con cho tấn công Iraq, khi các hình ảnh trong các nhà tù được công khai hoá. Vì họ tra tấn tù binh này nọ và bắt làm chuyện như lột quần áo, làm chó này nọ. Các chính trị gia âu châu lên án rồi mấy đại biểu quốc hội Hoa Kỳ cũng nhảy vào đấm đá hội đồng thêm. Mình cũng không biết sự thật ra sao, chỉ thấy tin tức như vậy nhưng không hiểu nguyên cớ ra sao. Nhưng khi xem mấy tấm ảnh này không biết có bị nguỵ tạo hay không nhưng không ai có thể chấp nhận được. Ngày nay thiên hạ tự làm AI nên chả tin con ma nào nữa. Mình xem chương trình bạn muốn hẹn hò của Việt Nam thì thấy mấy cô bây giờ giải phẫu thẫm mỹ quá cỡ thợ mộc. Cứ trông họ như tây lai, đầm lai, không còn khuôn mặt Việt Nam. Kinh

Lý do quân đội của Hoa Kỳ đột nhiên hiệu quả như vậy là vì Pete Hegseth, bộ trưởng bộ chiến tranh đã cắt bỏ tất cả những thứ này. Các cấp chỉ huy được chọn theo tiêu chuẩn DEI, đều bị dẹp hết. Các đồng minh của chúng ta giờ như bay trong sương mù. Họ không thể tung ra hàng triệu phản đối pháp lý vì họ không biết chi tiết phía sau các nhiệm vụ hành quân này sớm hơn chúng ta. Nếu mình không lầm thì có hiệp ước của mấy nước như Hoa Kỳ, Anh quốc, Gia-nã-đại, Úc Đại Lợi và Tân Tây lan về tình báo, chia sẻ cho nhau. Có bà dân biểu nào kêu sẽ kiện ông Trump vì chưa được lệnh của quốc hội mà dám đánh Ba tư.

Cứ nhìn ngôn ngữ cơ thể của Starmer mà xem. Ông ta hoàn toàn mù mờ. Và không chỉ các đồng minh không còn được vi mô hóa mọi thứ nữa, mà cả truyền thông, các nhà ngoại giao LHQ, các viện nghiên cứu, giới quan liêu, và nhiều nhóm khác cũng vậy. Giờ thì, nếu chúng ta có thể cắt Quốc hội khỏi trò trục lợi ‘đồng minh là tuyệt vời’ này, có lẽ chúng ta còn có thể bắt đầu thông qua được luật pháp. Nên nhớ quốc hội Hoa Kỳ chịu ảnh hưởng của các giới lobby hành lang để được tái đắc cử. Các nhà lập pháp đều bị mua chuộc, cả hai đảng.

Ông ta cho rằng không thấy dấu hiệu nào cho thấy ông Hegseth hay Bộ Quốc phòng, đúng hơn là bộ chiến tranh đang làm suy yếu các đồng minh hay liên minh. Họ thực sự có vẻ muốn châu Âu mạnh hơn. Chỉ là họ không còn xin phép nữa hay trao cho đồng minh quyền phủ quyết đối với mọi thứ như trước.” Hình như sáng nay Pháp quốc và Anh quốc hứa sẽ ủng hộ Hoa Kỳ và Do Thái trong việc tấn công xứ Ba Tư.

Ông trump lên kêu các nước trong khối bắc đại tây dương nếu không tân trang, mua thêm súng ống thì khi Puchin đánh mấy ông bà người Mỹ sẽ đứng ngoài, không can thiệp. Viện cớ tại sao tôi phải hy sinh để cứu bảo vệ mấy ông bà. Nay nghe nói họ phải gia tăng lên 5% GDP nên thiên hạ càng chửi mỹ nhiều hơn xưa. Không biết Hoa Kỳ có bán súng ống gì hay không. Nếu kiểm soát được dầu hoả của Venezuela và Ba Tư, mà người dân sẽ bán với giá thị trường cho Trung Cộng thì tốt hơn là bán giá bèo, dân chả được gì hết. Và có thể thương lượng với anh ba tàu, làm ăn đàng hoàng thì cho mua dầu hoả này nọ.

Ta thấy chính phủ Tây Ban Nha kêu không cho phép quân đội Hoa Kỳ sử dụng các phi trường của họ để đánh Ba Tư. Như thường lệ ông Trump kêu không nhập cảng dầu olive bú xua la mua của Tây Ban Nha thì chính phủ này bắt đầu hạ giọng, không muốn lên mặt dạy đời Hoa Kỳ nữa. Chỉ có những người như ông Trump, chả sợ thằng tây nào chê bai cả, cứ bô bô lên tiếng như khùng như ngu khiến thiên hạ khó mà thương lượng hay dạy đời người Mỹ.

Qua vụ đánh Ba Tư này thì có lẻ họ sẽ bán được súng ống phá các đài radar và máy bay oanh kích. Hệ thống phòng không của anh ba tàu được xem là vô dụng khi quân đội bắt cóc Maduro và oanh kích Ba Tư. Chán Mớ Đời 

Hy vọng hai bên đàm phán, không bán dầu hoả cho Trung Cộng nữa và cãi thiện đời sống dân Ba Tư, bị cấm vận ná thở từ trên 40 năm qua và người dân Ba Tư được sống an lành. Nghe nói Cuba đang thưuong lượng với Hoa Kỳ để bình thường hoá lại.

Mình nhớ cuốn phim “mon nom est personne” có Henry Fonda và Terence Hill đóng. Ông thần Terence Hill kể câu chuyện ngụ ngôn là có một con chim con ở trong tổ nhưng buồn chán nên cựa quậy muốn bay thì rơi xuống đất. Trúng ngay bãi cứt bò, thối quá nên con chim la hét om sòm. Lúc đó có con cáo bò lại, thò tay lượm con chim lên, con chim chưa kịp mừng thì đã thấy con cáo bỏ vào mồm nhai ngoạm ngon lành. Ngụ ngôn câu chuyện là chúng ta gặp nạn, dính trong kít thì cũng đừng có la hét, vùng vẩy lắm vì có thể kéo gọi thêm các chuyện xấu xa khác đến cho mình. Nói như Tây Đầm “quand tu es dans la merde, fermes ta gueule” .

Năm 1979, người dân Ba tư xuống đường làm cách mạng rồi mời giáo sĩ Khomeini từ Pháp quốc về. Mấy anh tây tưởng đã cho ông này trú ngụ, tỵ nạn bao nhiêu năm chắc sẽ hưởng được quyền lợi nhưng không cũng bị đá văng ra khỏi Ba Tư. Mình có cô bạn gốc Ba Tư, học dưới mình 2 lớp, năm 1979, cách mạng thành công đánh dấu 200 năm người Pháp phá ngục Bastille, cô nàng bay về Ba Tư, để làm cách mạng. Nay không biết cô ta trôi dạt đến phương nào.

Mình mong xứ này thanh bình lại để mình có thể viếng chu du xứ này với nền văn minh quá đỉnh, kiến trúc quá đẹp từ mấy năm qua.

Ông giáo sĩ này hồi hương và bắt đầu bóp nghẹt dân tình, tin là đổi đời khác với ông Shah nên chới với, nay lại cầu cứu người Mỹ như ông thái tử Ba Tư ở Hoa Kỳ. Chán Mớ Đời. Nghe nói một bà đoạt giải Nobel Hoà Bình sẽ thành lập chính phủ lâm thời. Hy vọng mọi chuyện sẽ chuyển theo chiều hướng dân chủ thay vì một chế độ tàn bạo hơn. Không biết có thật hay không, nghe nói chế độ mấy ông giáo sĩ đã giết trên 30,000 người dân mấy tháng vừa qua. Kinh 

Nghe Mực Tím Sơn Đen do AI đọc:

https://youtube.com/playlist?list=PLa-jHHzi_0wp-7R_lTHJy-v7oocrAbKFy&si=azppwUNIZyKdDg6r

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Ây Ai đọc Mực Tím Sơn Đen

 Ây Ai đọc Mực Tím Sơn Đen

Cách đây 10 năm, một hôm tiến sĩ Chử Nhị Anh, bạn học khi xưa ở Việt Nam, gọi điện thoại, kêu gửi cho vài tấm ảnh của ông bà cụ mình. Mình tưởng để bỏ lên trang nhà của cựu học sinh trường Văn Học Đà Lạt khi xưa. Anh chàng và một chị cựu nữ sinh Văn Học đang thực hiện trang nhà của trường Văn Học Đà Lạt xưa. Như con gà mái mẹ đi lùa về, kêu ku ku, gọi đàn gà học sinh cũ Văn Học về mái ấm Văn Học. Ai ngờ đâu vài tuần sau, anh ta trình làng kỷ yếu Văn Học Đà Lạt II. Cách đó một năm hay hai năm, anh ta cho ra lò Kỷ Yếu Văn Học Đà Lạt nhân kỳ họp mặt đầu tiên của cựu học sinh Văn Học Đà Lạt lần đầu tiên tại San Jose. Cuốn đầu tiên thì có nhiều người viết kể về những kỷ niệm Đà Lạt, hay khi di tản khỏi Đà Lạt năm 1975,… mình có tham gia vài bài viết kể về mấy anh bạn học cũ khi xưa.

Cuốn kỷ yếu Văn Học Đà Lạt số 2 thì chỉ có bài của mình viết, mấy người kia tịt ngòi vì cơm áo gạo châu. Anh ta lấy tựa đề cho kỷ yếu là “Mực Tím Sơn Đen”, bỏ lên Amazon. Mình có mua vài cuốn gửi cho ông bà cụ ở Việt Nam. 1 cuốn giữ ở nhà cho vui, làm kỷ niệm. Có người quen mua, lại bắt mình ký tên. Mình thắc mắc, không hiểu lý do, bận công ăn việc làm vì anh ta đi công tác rất nhiều, lại bỏ thời gian biên soạn lại 100 bài mình viết về Đà Lạt trước 75, và sau 75. Ai tò mò hay cựu học sinh Văn Học Đà Lạt xưa thì theo đường dẫn này, để tìm lại bạn học xưa.

https://van-hocdalat.smugmug.com/

Sau này trong một i-meo cho thân hữu, anh ta giải thích là học chung lớp, sống cùng những năm tháng, lớn lên tại Đà Lạt, nhưng sao mình lại nhớ những chuyện ruồi không bu mà anh ta không biết dù Đà Lạt rất nhỏ bé. Thậm chí khi mình kể trong lớp tổ chức Hát Cho Nhau Nghe, mấy cô nữ sinh ban C, nấu chè bán khi ra chơi, tổ chức văn nghệ bán chè bú xua la mua. Anh ta và người em đánh đàn cho ban nhạc hôm ấy khiến anh ta như bò đội nón, hỏi hôm ấy tui có tham dự? Chán Mớ Đời. 

Cho thấy sống tại Đà Lạt nhưng khác môi trường sau giờ học hành thì mọi người đều có kỷ niệm về trải nghiệm riêng. Mình thì quanh quẩn với cái chợ Đà Lạt từ bé nên nhớ ba chuyện ruồi không bu ở chợ. Thậm chí các chuyện trong lớp hay trong trường anh ta cũng chả nhớ. Chắc lo học quá.

https://van-hocdalat.smugmug.com/

Nếu anh ta không tham dự thì làm sao có đàn điện, ampli bú xua la mua. Cả đám tập dợt cả tháng trời ở nhà thầy cô Chử Bá Anh, đường Nguyễn Du vào buổi chiều. Mình kể hai anh em họ Chử đánh đàn với Trần Thiện Tân và Hùng Con Cua đánh trống. Trong lớp chỉ có Vy Hoàng Đông Phương và Hùng Con Cua có trống ở nhà. Đến nhà hai ông thần này để tập đánh trống còn đàn guitar điện thì chỉ có nhà thầy Chử Bá Anh là có. Khiến anh ta như người nằm Coma mấy chục năm tĩnh dậy kêu ú ớ. Ông thần Vy Hoàng Đông Phương nhà ở đâu trong khu Huỳnh Thúc Kháng, không biết hắn có bà con chi với Vy Nhật Tảo. Về Đà Lạt, không thấy ai nhắc đến ông thần này. Mình đoán là di tản vì dân ở biệt thự khu vực này là dân lớn quan to.

Ai có tin tức ông thần họ Vy này không. Sau khi thi tú tài thì mình hết gặp lại. Chỉ nhớ trưa hay ghé nhà ông thần để tập đánh trống. Anh chàng chỉ mình điệu Valse nên cứ chắc chắc Đùng mệt thở. Sau lo học thi nên chả để ý tới muốn làm Ringo Star nữa.

Muc Tim Son Den: Van Hoc Dalat 2 https://a.co/d/016qHcf4

Anh ta chọn 100 bài tiêu biểu mình viết dạo ấy, và cho vào tiết mục như Ngày Xưa Thân Ái, kiểu về thời học sinh ở Đà Lạt, rồi phần Du Ký, khi mình ở Tây, đi giang hồ ra sao, những khắc khoải của mình về Việt Nam. Hoá ra những gì mình viết, cũng là những tâm tư ấp ủ của anh ta về Việt Nam và Đà Lạt hay cộng đồng Việt Nam tại hải ngoại. Đó là lý do mà anh ta bỏ công sức biên soạn 100 bài tiêu biểu và đặt tên “Mực Tím Sơn Đen”. Sau 10 năm mình có viết trên 2,645 bài và trên 1,651,698 lượt đọc. Mấy chị em ông thần này, năm nào cũng tổ chức dạy hè các học sinh gốc việt từ khi qua Hoa Kỳ đến nay.

https://van-hocdalat.smugmug.com/MTSD

Đối tượng một thời của mình ở Đà Lạt có lần i-meo thắc mắc, hỏi khi xưa bạn giỏi toán, học ban B, tại sao ngày nay lại viết kể chuyện đời xưa khiến mình như bò đội nón. Mình chỉ là người kể chuyện đời xưa thôi chớ có phải nhà văn nhà véo gì. Có lần Chử Nhất Anh i-meo kêu mới liên lạc được với Fi Liên Sô, và cô nàng xin i-meo của mình. Cô nàng kể là đọc tin tức được biết Chử Tam Anh qua đời nên tính liên lạc nhưng ngại tang gia bối rồi nên đợi cả năm sau ngày giỗ mới liên lạc với Nhất Anh. Từ đó mới có tin tức của mình này nọ.

Liên lạc được với Fi Liên Sô, đối tượng một thời của Hùng Con Cua, cả đám hay rủ nhau đi chơi chung khi xưa. Đám mình hay chơi là đám dân từ Yersin sang nên có vẻ hợp rơ hơn. Phát hiện mấy mối tình hữu nghị học trò, mơ đến du học bên tây Gia-nã-đại,… trong đám mình hay đi chơi chung khi xưa, 7 tên thì có 3 tên đi du học năm đó; Mình là người đi du học trước nhất của trường Văn Học rồi 1 tuần lễ sau đến Hùng con Cua sau đến thằng Nguyên, hai tên này đi Gia-nã-đại. 2 tên rớt tú tài nhưng không đi lính vì giấy tờ sinh năm 1959. Hai tên học đại học Đà Lạt. Buồn đời nhớ đến chuyện ngày xưa, học chung, đi quyên tiền cho bão lụt miền trung, đi picnic ở Thung Lũng Tình Yêu,…nên mình kể lại chuyện vui trong lớp, đủ trò khiến mấy cô này như giác ngộ cách mạng, người về từ quá khứ, đóng phim Back to the future nên hỏi mình nhớ gì thêm kể tiếp. Rồi từ từ mình kể chuyện này chuyện nọ, hết chuyện trong trường khi xưa, ai mê ai ai thù ai,… đến các chuyện Đà Lạt xưa cho đến bây giờ. 11 năm qua. Như đưa họ về chuyến xe Back To Đà Lạt. Kinh

Nhiều khi nói thôi không viết về Đà Lạt nữa thì lại thấy hình ảnh mới của Đà Lạt, rồi nhiều người còm bú xua la mua không đúng nên mình phải viết để giải thích. Chắc mình còn nợ người Đà Lạt xưa nên phải làm con tằm ăn lá dâu Đà Lạt rồi nhả ra chuyện ngày xưa. Cái vui là ngày nay thế hệ sau này ở Đà Lạt lại hỏi mình đủ trò, vì họ muốn biết đến kỷ niệm của ông bà của họ được mình nhắc tên hay chuyện gì đó khiến mình thất kinh. Có người buồn đời hỏi tại sao người Đà Lạt xưa gọi ông ngoại cháu là Xu? Cháu ông Phác ở am Sohier cũng liên lạc hỏi đủ trò. Nhiều lắm.

Rồi có hai ông thần đọc bài mình tải trên mạng xã hội, buồn đời hỏi mình cho phép họ làm bờ lốc Mực Tím Sơn Đen để tải về các bài mình viết để dễ tìm lại bài viết. Mình kêu tự nhiên như người Hà Nội. Thế là Bờ Lốc Mực Tím Sơn Đen ra đời. Đến nay thì có trên 1,651,698 lượt đọc. Đâu 2,645 bài được tải lên trên bờ lốc. Kinh. Mình có hỏi anh chàng lo thiết kế Bờ Lốc là có thể ghép thêm YouTube Ây Ai đọc cuốn Mực Tím Sơn Đen không. Anh ta kêu để ăn tết xong rồi tính. Cho thấy cuộc đời rất lạ. Mình chả bao giờ nghĩ đến chuyện kể chuyện đời xưa, ngoài kể cho mấy đứa con khi còn bé. Nay thiên hạ có thắc mắc gì về Đà Lạt là hỏi mình.

Lâu lâu mình gặp một vài người, họ kêu là ngày nào cũng vô bờ lốc, đọc cho vui đời. Vui nhất là chị hàng xóm khi xưa, thường cho mình mượn sách để đọc, kêu ngày nào cũng đợi xem mình có viết gì không như đợi báo chiều khi xưa để đọc truyện Kim Dung. Kêu chị là fan cứng của em. Có nhiều người mình để ý, vừa tải lên là đã thấy họ vào đọc rồi. Kinh. Có vài người bạn học xưa thì rất trung thành vì ngày nào cũng thấy họ đọc. Độc giả thì Hoa Kỳ đông nhất, sau đó đến Việt Nam nhưng mình thấy lạ là ngay bên xứ Ấn Độ cũng có người đọc bờ lốc. Thậm chí phi châu, Trung Cộng thì nhiều.

Cách đây mấy tuần, anh chàng Nhị Anh gửi cho mình một video do anh ta làm. Hình chụp lấy từ trang nhà của Văn Học Đà Lạt rồi anh ta trích chuyện gì đó về cá ngoài lờ lúc lắc muốn vào trong khi cá trong lờ lại muốn bơi ra. Anh ta cho biết đang đang sử dụng trí tuệ nhân tạo để đọc 100 bài viết của cuốn Mực Tím sơn Đen do anh ta biên soạn 10 năm tình cũ. Anh ta cần mình thâu giọng nói mình đang đọc độ 45 phút. Mình nói dùng giọng người khác được không. Anh ta kêu giọng SƠn Đen mới đích thực chớ dùng giọng người khác thì quá dễ nhưng đọc giọng Đà Lạt cho có chất bắp sú và trái mát mát Đà Lạt. Hôm Cali mưa mình nằm nhà rồi đọc thâu gửi cho anh ta.

Mình không hiểu lý do ở Tân Gia Ba được xem là số người đọc nhiều thứ 3 sau Hoa Kỳ và Việt Nam. Số bên Trung Cộng thì chắc là của an ninh mạng.

Sau đó anh ta gửi cho đường dẫn kêu vào trang này đọc cho máy thâu để biết mình là chủ nhân của giọng nói thêm xác nhận là cho phép sử dụng giọng nói của mình. Sau đó thì hôm sau, anh ta gửi cho nghe bản nháp bài đầu tiên. Kêu là chưa chuẩn lắm. Anh ta nói sẽ bỏ thêm vài tấm ảnh Đà Lạt cho vui. Mình gửi luôn mấy ngàn tấm ảnh do anh chàng cựu học sinh Adran gửi cho mình, để anh ta bỏ lên video. Hôm qua anh ta gửi cho biết là có thể chia sẻ được rồi. Mình xem thấy vui. Ây ai đọc và cho thêm hình ảnh Đà Lạt xưa. Bác nào muốn xem mấy ngàn tấm ảnh Đà Lạt xưa thì mời lên YouTube xem.

Anh ta kêu phải bỏ giọng nữ Bội Quỳnh Hoa và kèm theo giọng của mình cho có vẻ âm dương bớt chán như con gián. Khi xưa, mình và mấy người bạn như Nhị Anh, Nhất Anh,..tính sau này làm một cuốn phim nói về thời học sinh ở Đà Lạt. Nay có Ây Ai mình thấy chỉ gom lại các hình ảnh Đà Lạt xưa rồi dùng Ây Ai làm vì mình thấy thiên hạ có thể làm cho người đi, xe chạy. Hôm trước có anh chàng nào dùng mấy tấm ảnh của mình trên bờ lốc rồi làm video kèm theo bài hát khá hay. Để xem từ từ AI phát triển thêm sẽ tính đến chuyện này còn nay thì lo cái vườn bơ. Hôm nay phải lên hái quýt cho xong, cả chim ăn hết. Mình thấy người vui nhất là bà cụ mình, vì ở nhà buồn, mở YouTube nghe thằng con ở trời mỹ đọc chuyện đời xưa cho đỡ buồn. Nhất là được xem lại những tấm cũ của Đà Lạt xưa, thời mẹ còn trẻ, mới vào Đà Lạt.

Mấy tấm ảnh thì mình đã quen nhìn nhưng khi đưa lên YouTube với giọng đọc những bài mình viết về Đà Lạt, kiểu thuyết mình thấy cũng vui. Có điểm gì đó lạ. Ai muốn tìm về Đà Lạt trước 1975, xin mời xem video anh bạn đã tải lên khá nhiều rồi video đàm thoại một thời Đà Lạt để sống và một thời để nhớ.

Ai thích thì nhấn đường dẫn. Thích thì cho một Like để ông thần Chử Nhị Anh phấn khởi mà làm tiếp.

https://www.youtube.com/playlist?list=PLa-jHHzi_0wp-7R_lTHJy-v7oocrAbKFy

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn