2 Tấm ảnh chợ Đà Lạt khi xưa

 2 Tấm ảnh chợ Đà Lạt khi xưa

Sáng nay thấy có ông thần nào tải 2 tấm ảnh chợ Đà Lạt, đúng hơn là ngay bùng binh chợ, rồi có nhiều người còm đâu ở Chi Lăng bú xua la mua nên mình phải viết và mượn ông thần tấm ảnh của ai cho anh ta để tải lên mạng. Hôm qua, nghe thu âm của mấy người bạn khi xưa ở Đà Lạt, gặp nhau tại Việt Nam, đi ăn rồi thu lại buổi họp mặt để các bạn học xưa nghe khiến mình thất kinh. Lý do là mấy người này nêu tên mình khá nhiều trong khi ăn. Chuyện là mình bắt đầu kể chuyện đời xưa ở Đà Lạt rồi mấy người bạn từ từ nhớ ra ngày xưa học với ai, chơi với và bắt đầu liên lạc lại.

Tấm ảnh này cụp ngay bùng binh chợ. Bên phải của chiếc xe gắn máy là khách sạn Mộng Đẹp, sau này được người Mỹ mướn nên họ rào kẽm gai đủ trò khúc này 

Bức ảnh đập vào mắt đầu tiên là chiếc xe nhà binh GMC của trường Võ Bị Quốc Gia nên mình đoán chụp ngày chủ nhật khi mấy ông sinh viên Võ BỊ được ra phố chơi, ăn mì, phở hay giải quyết sinh lý. Thấy có rất nhiều sinh viên trường Võ Bị, chắc mới được thả xuống xe GMC. Xe này mình được ngồi một lần khi đi thăm trường Võ BỊ, kiểu họ mời các học sinh lớp 12, xem trường để đậu tú tài thì ghi danh vào tự thắng để chỉ huy. Mình thuộc trường phái tự thắng để nghe lời vợ.

Phía sau là dãy nhà do nữ kiến trúc sư mình quên tên rồi. Có lần thấy ai tải mấy tấm ảnh này rồi kêu tên bà ta là một trong những nữ kiến trúc sư đầu tiên của Việt Nam Cộng Hoà. Để từ từ xem có nhớ lại không. Mình không học ở Việt Nam nên tên kiến trúc sư người Việt không biết ai. Chỉ nhớ có lần về Sàigòn, có ông chủ tịch hội kiến trúc sư Sàigòn kêu mình tham gia hội nhưng sợ bị thiên hạ phang. Ông ta xin sách mình có gửi về cho hội rồi cũng qua đi.

Đây tấm ảnh các nhà ở đường từ hồ Xuân Hương đi vào chợ Đà Lạt bên phải. Mình đọc đâu đó hình như từ ông Nguyễn Ngọc Sơn, kiến trúc sư, quan tâm khá nhiều về lịch sử các kiến trúc sư Việt Nam xưa.

Nếu để ý thì cột điện trong tấm ảnh đầu tiên, ta tấy bên phải chiếc xe Jeep đậu trước khách sạn Mộng Đẹp, bên tay trái.

Đây tổng thể bùng binh chợ Đà Lạt mà tấm ảnh đầu tiên cụp trước khách sạn MộnG Đẹp bên tay phải, thấy có xe Jeep, cột điện được sơn màu trắng cao độ 1 mét

Hai căn này giống nhau chắc do bà kiến trúc sư đầu tiên Việt Nam Cộng Hoà thiết kế, quên tên. Bác nào nhớ thì cho em xin

Không ảnh này co thấy Nam Đô Ngân Hàng và xung quanh. Đường Lê Đại Hành với những bụi cây thấp và Mai Anh đào, bên phải là khách sạn Mộng Đẹp

Mình không nhớ rõ mấy tiệm này lắm

Chỉ nhớ tiệm ảnh Vân Khánh, căn đầu tiên. Lúc đầu mấy căn nhà này đều giống nhau nhưng họ cho tân trang lại nên Nam Đô Ngân Hàng thấy khác, hai tầng.

Hình chụp từ ngàoi hồ Xuân Hương đi vào. Mình thấy xe đò màu trắng bên phải đậu y chang tấm hình đầu tiên, sau xe GMC của trường Võ Bị

Mình ít khi đi từ ngoài hồ Xuân Hương vô đây lắm nên không để nhiều hàng quán bên phải.

Mình chỉ nhớ dãy này có mấy căn nhà nhưng đặc biệt là Nam đô Ngân Hàng, và tiệm cà phê Hạnh Tâm. Mình chưa bao giờ vô tiệm này nhưng chỉ nhớ là ở đầu đường ngay bùng binh. Còn gần chợ có tiệm chụp hình Vân Khánh thì phải. Nói chung thì ít bao giờ đi bộ từ chợ ra tới hồ Xuân Hương cho nên không nhớ nhiều khúc này, chỉ chạy xe Honda hay xe hơi vào chợ thì không để ý lắm.

Phía trước thì thấy một cặp, mình đoán cô gái là nữ sinh Couvent des Oiseaux vì bận váy xanh. Có chiếc xe Datsun. Hình này nói đúng là trước 1970 vì xe Honda đàn ông không. Sau 1970 thì loại xe Honda dame mới xuất hiện đầy đường. Nói cho ngay thiên hạ mỗi lần nói về Đà Lạt xưa mộng mơ bú xua la mua, chớ thật ra mình chỉ nhớ bụi đỏ mùa khô, còn mùa mưa thì chán như con Gián, mưa. Rồi đi qua chợ, ống cống hôi, ruồi bu tại các đống rác này nọ nên cũng chới với. Chỉ có là ra bờ hồ, lên Đồi Cù này nọ thì đẹp thật với ánh sáng ban mai, sương mù với ánh sáng mặt trời lên này nọ thì đẹp chớ còn đi vô mấy con hẻm thì Chán Mớ Đời.

Tấm thứ hai chụp trên đường Lê Đại Hành, có hai phụ nữ bận áo dài nên mình đoán là dân Huế vì người huế ra đường là bận áo dài dù gánh hàng đi bán bún bò. Phía sau là Chợ Mới Đà Lạt do kiến trúc sư Nguyễn Duy Thức thiết kế. Thấy không có treo quảng cáo này nọ thấy nhẹ nhàng. Ngày nay về thấy họ sơn lại thêm gắn mấy tấm quảng cáo, che tất cả kiến trúc, vẽ đẹp. Chán Mớ Đời 

Đặc biệt là phong cảnh nói lên ngày Tết Đà Lạt vì thấy cây mai Anh Đào trên đường Lê Đại Hành. Cân Đà Lạt khi xưa gọi là Mai, nay họ gọi là hoa Anh đào. Mình nhớ khi Tết về, trước và sau tết là hoa Anh Đào ra hoa, suốt con đường Lê Đại Hành cả hai bên đường.

Chúc mấy bác cùng thân quyến được nhiều sức khoẻ để năm Ngựa đi ngựa.

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn