Couvent des Oiseaux

Có ông thần nào tình cờ đọc được vài bài mình viết về Đàlạt, yêu cầu mình viết thêm về Đàlạt như Couvent des Oiseaux, đường Huyền Trân Công Chúa,… khiến mình buồn cười vì mình không có nhiều kỷ niệm của thời mới lớn về những địa danh hay trường học này. Có lẻ ông thần này khi xưa, mết cô nào ở trường này nên muốn tìm lại hương xưa của ký ức. Mình có anh bạn Đà Lạt xưa, lấy vợ học Couvent des Oiseaux, hỏi mình sao khi xưa không biết chị ta khiến mình như bò đội nón. Có nhiều người dân Đà Lạt khi xưa, lâu lâu gửi cho mình tấm ảnh rồi hỏi biết ai đây? Làm sao mình biết được.

Mình có anh bạn học xưa, đi du học sau mình hai tháng. Anh ta khắc khoải, trăn trở về Việt Nam, Đàlạt, quê hương. Cứ có hình ảnh tin tức gì về Đàlạt là gửi cho bạn bè như người đi nhặt lá bàn. Năm nay, anh chàng cùng vợ con bay về Việt Nam thăm lần đầu, thực hiện chuyến Từ Thức thăm quê. Từ dạo ấy, không còn thấy gửi tin tức, hình ảnh về Việt Nam. Chán Mớ Đời

Mình đọc sách báo về kinh tế, lịch sử nhiều nên đầu óc lùng bùng về mấy chuyện này hơn là ký ức thiên hạ hay Đàlạt. Hôm trước nói chuyện với một anh bạn học cũ từ tiểu học, anh chàng kêu mày viết thêm về Đàlạt, đọc cho sướng. Mấy vụ mình kể về lịch sử, văn hoá thì có lẻ chỉ có vài người đọc như thầy An, Cô Liên dạy mình việt văn và vài người trăn trở về quê hương Việt Nam, tự hỏi về bản thể của chính mình, mới đọc thay vì nhấn delete.

Cứ lâu lâu mình gửi bài mình viết về đề tài nào cho thầy An là mấy ngày sau, thấy PMC gửi imeo vài bài của thầy như để phản biện lại bài của mình. Rất vui là ngày nay có người thầy vẫn rà rà tư tưởng phản động của mình. Mình phản bác về Nho Giáo, thầy lại phản biện với những lý luận vững chắc để bảo vệ ông Khổng Khâu. Kêu sợ mình và bạn bè ở hải ngoại mất đi tố chất Việt, lại khiến mình lại lung bung lùng bùng về tố chất Việt là gì.

Gặp lại thầy, mình kể là vàng nay lên trên $2,000 một lạng nên có nói với đồng chí gái là nếu biết vậy, anh cứ giữ gìn cái 1000 vàng ấy, giờ có thể bán cho thiên hạ, được trên 2 triệu đô, cho em về hưu trí. Thầy lại tát vào mặt, kêu thằng này vẫn còn tố chất Việt. Chắc là biết Nổ banh trời. He he he

Hồi nhỏ, mình học Petit Lycée ở đường Hùng Vương vào buổi chiều, từ 2 giờ đến 6 giờ chiều. Buổi sáng, thay vì được rong chơi, bà cụ sợ mình phá làng phá xóm nên ghi danh cho mình học trường Thanh Ngọc, ở đường Huyền Trân Công Chúa, đi vào ấp Du Sinh, xa hơn trường Couvent des Oiseaux một tí. Lớn lên mình không vào khu này vì nghe nói có Việt Cộng nằm vùng.

Có dạo Việt Cộng nằm vùng tấn công Trung Tâm Thẩm Vấn để giải thoát các đồng chí của họ nhưng bị bắn chết khá nhiều. Mình chỉ thấy vài xác chết, nằm la liệt trên đường, ruồi bu đen nghẹt nên cũng không dám đi xa xa thành phố.

Xe trường Thanh Ngọc màu vàng (trường này có hai chiếc xe van, một màu xanh và một màu vàng để chở học sinh tuỳ vùng ở Đàlạt) đón mình ở đường Hai Bà trưng, chạy lên đường Hùng Vương rồi chạy đường Huyền Trân Công Chúa, bên phải có một dãy hàng rào bao bọc khu đất đầy cây thông, gần cuối đầu dốc thì có con đường nhỏ rẽ vào trường Couvent des Oiseaux. Mình chưa bao giờ vô đây cả và cũng không quen cô nào học trường này dạo ấy. Thời ấy nhát gái chết nên đâu dám nhìn gái.

Về Đàlạt, gặp một tên học chung khi xưa ở Văn Học, kể là hắn từng làm hiệu trưởng trường Nội Trú người Dân Tộc, trưng dụng khuôn viên của trường Couvent des Oiseaux xưa. Trước đây giáo dục thiếu nữ Đầm, Cam Bốt, Lào, Mít nay thì người dân tộc. Trường này có cái huông huấn luyện người ngoại quốc.

Đọc tài liệu Tây thì được biết là giai cấp thượng lưu thời ấy ở Đông Dương đều cho con gái mình đến đây học, vừa nội trú và ngoại trú. 2/3 là gốc Pháp. Sau 1975, Việt Cộng chiếm thành phố, mấy bà sơ người Pháp bị đuổi về nước, còn vài người thì được cho ở lại, nghe đâu có 4 nữ tu, cai quản chu vi độ 1 mẩu thay vì 12 mẩu khi xưa do bà Nam Phương Hoàng Hậu tặng.

Trường này được thành lập năm 1939, dưới sự tài trợ của Nam Phương Hoàng Hậu, vợ đầu của ông vua Bảo Đại. Bà này có cái tên pháp, tên thánh là Marie Thérèse, con gái của ông Nguyễn Hữu Hào, nghe nói giàu nhất miền nam. Ở vùng chạy vào Cam Ly, gần trường Couvent des Oiseaux, có cái lăng của ông ta, leo lên nghe đâu 100 bậc thang cấp mới đến. Mình có leo lên một hai lần lên tới cái lăng nhưng thở như trâu. Lớn lên cũng không dám vào khu này, sợ Việt Cộng nằm vùng.

Nam Kỳ dạo ấy thuộc L’ Union Française, nên người giàu có đều có quốc tịch pháp như ông tướng Trần Văn Đôn kể là ông ta có quốc tịch Tây, đi lính tây. Bà Nam Phương Hoàng Hậu, người công giáo, cháu ngoại của ông Lê phát Đạt, thường được gọi là Huyện Sỹ, 1 trong những 4 người giàu nhất Nam Kỳ thời xưa. Có lẻ có quốc tịch pháp nên có tên là Jeanne Mariette Nguyễn Hữu Hào. Sau này làm hoàng hậu, lấy quốc tịch Việt Nam nên mới có tên là Marie Thérèse Nguyễn Thị Hữu Lan. Đọc tài liệu tây thì họ chỉ kêu tên Tây, không nói đến Hữu Lan. Cuộc đời bà hoàng hậu cuối cùng của triều Nguyễn khá đặc biệt. Năm 20-21 tuổi mà đã nghĩ đến mở trường dạy phụ nữ là quá giỏi. Chỉ tiếc là lịch sử lộn xộn nên bà ta không có cơ hội để đóng góp vào xã hội Việt Nam nhiều vì sau 1945, là phải về Pháp lại. Có dịp mình kể. Mình có đọc một bài viết của anh nào ở gần Lyon, có đi viếng thăm ngôi mộ của bà ta.

Bà Nam Phương du học ở Pháp quốc năm lên 12 tuổi, đậu tú tài xong về Việt Nam rồi lấy vua Bảo Đại dưới sự bảo trợ của chính quyền thực dân. Một cuộc hôn nhân vì chính trị và kinh tế hơn là tình yêu. Thật sự vua cháu lấy nhau vì chính trị hơn, tương tự các đại gia cũng môn đăng hộ đối hết.

Khi du học tại Paris, bà Nam Phương học tại trường Couvent des Oiseaux, đường Ponthieu. Sau này về nước, bà ta vẫn nhớ đến cách giáo dục của các sơ. Trường của dòng tu Couvent des Oiseaux này được thành lập tại Pháp quốc từ năm 1598 tại vùng Lorraine, Nancy sau đó mới khai giảng chi nhánh tại Paris vào đầu thế kỷ 19.

Thiên chúa giáo có nhiều dòng tên, nói lên sự khác biệt mục tiêu của mỗi nhà dòng làm kẻ thừa sai của Thiên Chúa. Dòng nữ tu Saint Augustin tương tự dòng Lasan, jesuite,.. thiên về giáo dục giới trẻ. Mình có chị bạn kể khi xưa học Couvent des Oiseaux, được các sơ dạy cho thêu vá,…nữ công gia chánh nên ngày nay nhớ ơn.

Có lẻ vì vậy mà bà Nam Phương Hoàng Hậu, khi lập gia đình, đã dành miến đất 12 mẫu ở Đàlạt, xây dựng cơ sở giáo dục đầu tiên tại Đàlạt cho các thiếu nữ gốc Pháp, Việt, Lào và Miên. Đa số là con nhà khá giả mới vào nội trú ở dòng tu này. Năm 1935, 12 nữ tu của dòng Saint Augustin từ Pháp quốc sang Việt Nam để giảng dạy trường này được gọi là Couvent Notre Dame de Lang Bian tại Đàlạt, người ta quen gọi Couvent des Oiseaux. Dân Đàlạt thì gọi Ku Văng cho gọn.

Có bà Kim Lefévre ở Pháp, có viết cuốn sách “ Métisse Blanche” kể về cuộc đời bà ta, người Việt lai Pháp, không được người Việt chấp nhận tương tự người Pháp tại Việt Nam. Có kể về những năm học tại trường Couvent des Oiseaux, ở nội trú ở đây. Ai muốn biết thêm về đời nội trú ở Couvent des Oiseaux, nên đọc cuốn sách bà này. Mình nhớ khi xưa, hàng xóm có bà Hai. Bà này có bà bạn ở Sàigòn, có đứa con gái học nội trú, tên Hồng ở Couvent des Oiseaux, lớn hơn mình độ 4-5 tuổi. Lâu lâu đến ngày sortie, đem về nhà hay gia đình từ Sàigòn lên thăm, đi xe hơi Simca, dạo ấy Đàlạt có rất ít xe hơi. Thấy họ sang chi lạ lùng.

Hoá ra trường Couvent des Oiseaux là trường đầu tiên được thành lập tại Đàlạt năm 1935. Có lẻ khi xưa, Đàlạt được xem là Hoàng Triều Cương Thổ nên không ai được xây cất hay là đất tư, lại ít dân chỉ có dân giàu có hay tây đầm mới đi học. Trường Grand lycée phải đợi đến năm 1941 mới khai trương.

Đến năm 1945, trường Couvent des Oiseaux này dạy đến 300 nữ sinh, học sinh người Pháp chiếm 2/3. Đa số là con của công chức người Pháp, người Việt, người Lào, người Miên, nói chung là con nhà quyền quý dưới thời bảo hộ của pháp.

Mình có anh bạn học chung khi xưa, lấy vợ học Couvent des Oiseaux. Cô này kể khi xưa đi học bị mấy bà sơ la, cấm không được thoa son má hồng. Cô này là gái Đàlạt chính gốc, da trắng má hồng, kêu bị la vô cớ. Có lẻ bị mấy bà sơ huấn luyện kỹ lưỡng nên cô vợ la mình, khi xưa biết hai cô hàng xóm của cô nàng mà lại không biết đến cô nàng. Cô này thuộc dạng đẹp nức nở của Couvent des Oiseaux ngày xưa. Chán Mớ Đời

Theo tài liệu của tây thì trường Couvent des Oiseaux, chuyên dạy về công dung ngôn hạnh cho các cô thiếu nữ. Khi cô gái Marie Thérèse Nguyễn Hữu Hào, gặp vua Bảo Đại tại khách sạn Palace Đàlạt. Cô này không muốn đi dự nhưng ông chú hay cậu kêu đi nên cô ta chỉ trang điểm sơ sài, bận cái áo đầm dài nhẹ nhàng, tính đến cho có lệ rồi về.

Khi được giới thiệu trước ông Bảo đại, cô ta quỳ một gối như đã được dạy ở trường bà sơ bên Tây, kêu Sa Majesté, khiến ông Bảo Đại thích, mời ra nhảy Tango. Ông Bảo Đại kể trong cuốn sách Le Dragon D’ Annam, cho rằng ông ta thấy nét đẹp miền nam và phong thái rất Tây phương qua cô gái tây học này. Sau này ông ta phong hoàng hậu với tên Nam Phương, Nam để nói về cô gái miền Nam, Phương là phong thái Tây Phương.

Năm 1937, ở Hà Nội có trường Notre Dame du Rosaire được khai trương đến năm 1950 thì Sàigòn mở cửa trường Régina Mundi của mấy nữ tu.

Trường được giảng dạy bằng pháp ngữ đến năm 1970. Ông Nguyễn Cao Kỳ sang âu châu, tuyên bố bằng tiếng Anh, Hitler là một nhà lãnh đạo tài giỏi khiến báo chí tây phương ném đá khiến ông giận nên ra lệnh đóng trường tây. Lớp của mình được xem là năm cuối được giảng dạy bằng pháp ngữ. Mấy lớp sau đó như em mình thì học được đổi sang chương trình Việt, đổi tên trường Hùng Vương. Sau này mình mới biết là có một số nhỏ, lớp dưới vẫn còn theo học chương trình pháp, có người về Sàigòn học tiếp.

Năm 1975, khi Việt Cộng vào thì mấy nữ tu không được dạy nữa, trường được giải phóng và mấy nữ tu người Pháp bị buộc trở về Pháp quốc.

Con đường từ đường Hùng Vương chạy về phía ấp Du Sinh có cái tên là Huyền Trân Công Chúa, dẫn đến trường Couvent des Oiseaux. Ngày nay, đường này rất tấp nập. Khi xưa hai bên đường chỉ toàn là hoa Dã Quỳ, nay nhường lại cho hàng quán, nhà cửa và cửa tiệm. Mình có một tên bạn học cũ, có tiệm miến gà rất nổi tiếng ở đường này. Khi đến tìm thì đóng cửa, chỉ mở vào ban đêm. Ở đường này có nhiều tiệm bán nhang đèn, hòm vì gần nghĩa địa Du Sinh. Mọi lần về thăm nhà đều đi qua đây để viếng thắp hương mộ của người trong gia đình. Nay thì gia đình dời mấy cái mộ về Trại Hầm nên không có dịp đi lại nữa.

Huyền Trân công chúa là con gái của vua Trần Nhân Tông, được nhà vua gả cho vua xứ Chiêm Thành là Chế Mân để đổi lấy 2 châu Ô và Lý, nghe giải thích khu vực từ đèo Hải Vân đến Quảng Trị ngày nay. Lấy chồng được đâu hơn 1 năm thì ông vua xứ Chiêm lăn đùng ra chết.

Theo sử gia Ngô Sĩ Liên kể nhà vua sợ công chúa sẽ bị lên dàn hoả với chồng nên sai Trần Khắc Chung sang xứ Chiêm, tìm cách đem công chúa về. Hồi nhỏ nghe kể thì biết vậy, lớn lên thì đọc lại vừa quy nạp vừa suy diễn thì thấy không đúng.

Lên dàn hoả thì theo đạo hồi giáo thì phải chôn người chết trong vòng 24 tiếng đồng hồ. Điệp viên của vua Trần, có thả chim bồ câu cho vua Trần thì khi Trần Khắc Chung sang thì đã quá trễ, dù có phi ngựa suốt đêm cũng trễ đám tang hoả thiêu. Công chúa Huyền Trân không phải là chánh phi, trên nguyên tắc không được chôn theo vua Chế Mân. Có câu ca dao mà mình được học hồi bé:

Tiếc thay cây quế giữa rừng
Để cho thằng Mán thằng Mường nó leo

Mình tin tưởng là công chúa lấy dân cà chớn, ai ngờ lớn lên đi Phan Rang, viếng được mấy di tích lịch sử của người Chàm, hoá ra họ văn minh hơn mình tương tự dân Cam Bốt có Đế Thiên Đế Thích. Người Việt cứ tự xem là cha thiên hạ, cứ tự cho mình là thông minh nhất thiên hạ nhưng cái số không giàu. Đổ lỗi cho tướng số tử vi hay người Tàu ấn mấy cây cột đồng, đủ trò.

Thấy ông Lê hUy Cầm tải tấm ảnh này, chỗ cây xăng Ngọc Hiệp, trước kia là rạp hát LangBiang, bị cháy. Chỗ mấy tấm bạt có quán mỹ quảng của ông bắc kỳ đi vào hẻm tỏng, có chiếc cầu nhỏ đi băng qua con suối lên đường Hai Bà Trưng. Còn căn phố 3 tầng là tiệm Đức Lập, hàng xóm mình ở Cali.

Họ bú xua la mua là ông Trần Khắc Chung và công chúa ngủ với nhau. Cũng có thể nhưng nghe nói là đi đường biển mất gần 18 tháng thì hơi lạ. Ông Trần Khắc Chung đến Chiêm Thành rất nhanh mà đi về thì lại lâu. Mình đoán là lịch sử được bựa ra để dèm pha ông Trần Khắc Chung rồi mấy ông thi sĩ chế thêm, lãng mạn hoá chuyện này. Hay muốn nói vua Trần khôn lanh, khi không được miễn phí 2 châu Ô Lý, gả con gái rồi lấy lại hay người bất tín, hứa rồi lấy lại. Về đối ngoại, trong ngành ngoại giao thì ai tin mình nữa, thậm chí cho dân quan ngày xưa, biết lòng vua như vậy thì không nên đứng gần, lạng quạng bị giết như chơi.

Mình so sánh chương trình dạy lịch sử mà mấy đứa con mình học ở trung học và chương trình dạy lịch sử tại trường võ bị Westpoint thì rất khác, 1000% nên từ đó mình không tin vào những gì báo chí viết. Những gì mình được nghe đều được bựa ra cho hợp lý.

Đi học về thương lượng đàm phán thì người ta dạy phải hỏi cho ra lẻ. Người bán nhà luôn luôn che dấu lý do chính mà họ muốn bán căn nhà. Họ luôn luôn đưa ra một lý do khả tín nên cần phải hỏi nhẹ nhàng để hiểu lý do để thương lượng, tìm thêm tài liệu để đọc.

Chiến tranh Việt Nam, mình tìm đọc tài liệu giải mã sau mấy chục năm thì cho thấy sự việc không như báo chí mỹ tường thuật. Nó liên quan đến các lý do khác như ông Truman được cài lên làm phó tổng thống thay vì ông Henry A. Wallace, phó tổng thống thứ 33 với hai nhiệm kỳ với FDR.

Phải tìm đủ nguồn thông tin để suy diễn vấn đề cho chính xác hơn. Nói láo lâu ngày trở thành sự thật.

Xong Om

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

PTSD

Hôm trước, ở Cali có ông thần nào vào quán rượu, lấy súng bắn khách tiêu dùng khiến cả tá lăn đùng ra chết, được dịp nhóm chống đối sở hữu súng ống có dịp lên tiếng, kêu gọi kiểm soát súng ống như mọi lần, phản lại tu chính án của Hoa Kỳ. Chỉ tiếc là có đám cháy rừng giết cả trăm người thêm mấy trăm người mất tích nên vụ giết người tập thể này bị lãng quên nhanh. Đó là trò chơi dân chủ tại Hoa Kỳ.

Theo thống kê, hàng năm tại Hoa Kỳ có độ 13,000 chết vì súng ống giết nhau trong khi chết vì uống rượu gấp 5 lần nhưng không thấy ai kêu gọi, kiểm soát hay cấm bán rượu. Người ta quyết định dựa theo tâm lý, cảm xúc thay vì nhìn thống kê. Nếu cấm uống rượu thì chắc có nhiều nạn giết người tập thể hơn nên có lẻ vì vậy cứ cho thiên hạ chết vì rượu, vừa được thuế vừa được giảm các cuộc giết người.

Báo chí nói tên bắn chết 12 mạng người và làm 15 người khác bị thương, là một cựu quân nhân, thủy quân lục chiến, bị bệnh PTSD (Post Traumatic Stress Disorder ). Một căn bệnh tâm lý khi người ta trải qua hay chứng kiến một sự việc hãi hùng, lưu lại những vết thương tâm lý sau này. Theo thống kê của bộ quốc phòng Hoa Kỳ, mỗi ngày có 20 cựu chiến binh tự tử, xem như 7,300 người mỗi năm. Uỷ ban bầu cử của ông Trump, muốn kiếm phiếu với các gia đình binh lính nên hô hào sẽ giúp đỡ các cựu chiến binh, đang bị bệnh dịch tìm cái chết sau khi rời quân ngủ.

Phở Tái = Phá Thai

Cuối tuần này, bên dòng họ vợ thay phiên nhau kỵ mấy ông bà nên hai ngày qua, đi qua đi lại mấy nhà bà con, ăn giỗ mệt thở. Khi xưa thì ông mất trước thì con cháu kỵ ôn gthooi, nay bà mất thì con cháu không có thì giờ nhiều như ở Việt Nam nên kỵ chung Ông Bà một ngày cho gọn, giúp con cháu khỏi phải lo nhiều, gọi là Hiệp Kỵ.

Mình thấy cô cháu của đồng chí gái, con gái của một người chị họ, gọi là chị em bạn dì, cháu ngoại của người dì ruột của đồng chí gái. Mỗi năm kỵ đến là cô ta (trên 50 tuổi) nấu kem Flan đem lại sớm để cúng Ôn Mệ, rồi đi làm vì chủ nhật là ngày hái ra tiền, cô ta làm đinh (nail).

Mình thấy cái hay bên vợ là mấy chị em bạn Dì rất quý mến nhau, năng lui tới ngày kỵ hay Tết, tuy đã ra khỏi Việt Nam từ lâu. Đó là cái quý nhất là tình họ tộc.

Bà ngoại đồng chí gái có 5 người con gái và một người con trai út. Ông ngoại dòng Tôn Thất, làm quan nhưng chết sớm. Mình bà ngoại nuôi mấy người con, cho ăn học rồi gả chồng sớm, có người mới lên 16 đã đi lấy chồng, sinh ra 14 người con. Ông chồng làm công chức cho toà khâm rồi giới thiệu mấy người em vợ cho bạn đồng nghiệp do đó mấy gia đình rất thân nhau, qua lại từ xưa đến khi sang Hoa Kỳ. Đa số đều sinh sống tại Cali nên khi có đám cưới, kỵ giỗ thì bà con đến đông như quân Nguyên trong khi bên mình chỉ có mình làm Don Quichotte. Bên gia đình vợ thì đồng chí gái lãnh vụ kỵ giỗ dù là gái út. Mấy ông anh thì cứ đùn cho cô em út vì quyền huynh thế phụ.

Một thời quen nhau

Nhớ lúc mới sang trường Văn Học, là ma mới nên mình lo ngại nhưng may trong lớp có mấy tên ở gần xóm, hồi nhỏ hay chơi đánh đáo, bắn bi với nhau như Nguyễn Anh Tuấn, Huỳnh Kim Sang, Phạm Anh Tuấn nên đỡ lo. Thằng Sang rũ mình ngồi bên cạnh nó được vài tháng thì sau mùa hè Đỏ Lửa, nó bị đôn quân vì sinh 1955, tuổi Dê. Nó, Tuấn Mập và vài tên trong lớp phải lên đường nhập ngũ và từ đó chưa bao giờ gặp lại.

Mỗi chiều sau ăn cơm trưa, mình, Sang và Tuấn đèo nhau ra sân vận động đá banh với đám Kho Bạc. Xe Honda bị cấm chở 3, nếu bị cảnh sát thổi lại thì bị phạt nên cứ đến chỗ trường Việt Anh là một thằng nhảy xuống đi bộ qua đường Cường Để rồi lên xe chạy tiếp.

Chơi với tên Sang thì mình được hắn bồi dưỡng nghiệp vụ chức năng ngắm con gái. Hắn rủ mình lên nhà một cô học chung lớp ở đường Thủ Khoa Huân, có thêm 1 cô khác cũng học cùng lớp chịu đèn một tên khác, học 11 A. 2 cặp này chuyên viết thư cho nhau mà gần đây mình nghe tin một trong 2 cô là vợ của một tên mình quen khi xưa.

Một hôm đang học bài sau cơm chiều thì mình nghe cái cạch ở cửa sổ của phòng mình. Khi nào muốn rũ mình đi chơi, đám bạn dùng hòn đá nhỏ, quăn vào cái volet của cửa sổ phòng mình, làm tín hiệu để mình chạy ra sau nhà gặp chúng. Mình chạy ra mái hiên sau nhà thì thấy thằng Sang đứng đó. Nó có bộ mặt rất quan trọng, thều thào bảo bọn con gái bầu mày là đẹp trai hạng thứ 6 trong lớp. Mình nghe đến sướng rêm mé đìu hiu rồi hỏi còn ai được chọn thì nó nói thằng Nhị Anh đoạt giải nhất, sau đó là Võ Hoàng Đa, đến Hùng Con Cua, Trí rồi thằng Bình Minh.

Cả đời mình, con gái gặp mình là tránh như hủi nhất là đám hàng xóm, phơi áo quần nơi dây kẽm sau nhà đều bị mình lấy cái cây khoèo xuống đất mỗi khi đi băng qua nhà họ vì người lớn dặn không được đi dưới quần áo đàn bà, sẽ làm mình học ngu. Bổng nhiên thằng Sang báo tin được đám con gái chấm hạng 6 nên thấy sướng mệt thở. Vô nhà, hết học bài được, leo lên giường cứ lăn qua lăn về làm khổ mấy thằng em. 3 anh em ngủ chung giường nhưng giường nhỏ nên mình nằm phía trên còn hai thằng em, nằm phía dưới, quay đầu lại như cá mòi trong hộp. Chân mình dài hơn nên quay qua lại là trúng mặt một trong hai thằng em. Mình mong sao cho chóng sáng để chạy vào phòng ông bà cụ để soi gương. Nhà mình chỉ có độc nhất một cái gương nơi cánh cửa tủ quần áo của ông bà cụ. Gần bể nước thì có cái lavabo để cả nhà đánh răng, rữa mặt, có cái gương thời Bảo Đại, bị vàng ố, đen nhám không thể phản ánh được cái mặt khôi ngô tuấn tú của Sơn đen, chàng trai nước Việt, đệ lục Hot Boy của 11B.

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen. Nhiều ngừoi học chung trường khi xưa xem hình này, không nhận ra mình. Chán Mớ Đời  

Dạo đó, tiêu chuẩn Hot Boy là đẹp trai và học giỏi. Con trai con gái chỉ để ý nhau thôi chớ chả biết yêu đương là cái giống gì cả. Thích thích ai thì tự cho là đối tượng của lòng mình ngoài ra đâu có biết cái gì. Tiêu chuẩn con nhà giàu thì mình không biết vì dạo đó thì đi học, nói chung ai cũng có hai bộ đồ để thay chớ không như con mình ngày nay phải chơi hàng hiệu, chê vợ chồng mình không hiểu gì về thời trang. Tên Bình Minh thì chắc là đẹp trai vì thấy hắn cứ đi may quần áo ở tiệm của hai tên Sơn và Tánh gần nhà. Lúc nào cũng thấy hắn ăn bận chải chuốt, quần ủi thẳng li, tóc thì chơi Brilliantine, mang giày vớ đàng hoàng trong khi mình thì thuộc trường phái cha truyền con nối, bận áo quần cũ của ông cụ, không có dây nịt phải lấy sợ dây dừa, sỏ vào rồi cột lại, lấy cái lính khoác ở ngoài, mang dép đi học.

Thằng Đa thì ăn nói rất lém, cãi tay đôi với gái. Hắn tập tạ với tên Trần Thiện Tân nên hai tên này lúc nào cũng bận áo ngắn, bó thân dù trời lạnh để khoe thân hình vạm vỡ của chàng Vọi, không như cả đám học sinh trong lớp, toàn gầy như mắm cá lòng tong. Nhiều khi bị thầy kêu lên bảng là cứ đứng đực ra, gồng gồng cái dorso. Hùng Con Cua thì học trung bình nhưng được cái là biết đánh trống. Dạo đó biết đánh đàn vài bản hay chơi được bản Romance cổ điển là cưa gái đổ như rạ mà hắn lại biết chơi trống, đeo cái gương đen to đùng. Thằng Đa hay kêu cái mặt thằng này khi đánh trống, hất hàm lên trông đểu đểu như Khương Đại Vệ. Nếu mình không lầm thì có lần LTN, có hỏi mình về tên này nhưng hắn thuộc loài hoa đã có chủ nên mình không muốn nó dây dưa thêm.

Con dường hải Thượng, nơi các học sinh Văn Học và Việt Anh đi qua đi lại rất nhiều mỗi ngày.

Nói đến đánh đàn, dạo ấy mình cũng lò mò đi học đàn ở đường Tăng Bạt Hổ với ông thầy đàn người Bắc. Trong đám học sinh có cô hàng xóm Thanh Tịnh theo học Hạ Uy Cầm và thằng Hùng, con Lưu Hội Ký, góc đường Nguyễn Biểu và Tăng Bạt Hổ, học Guita, sau này hắn đánh đàn cho đài phát thanh Đà Lạt rồi biến mất, chắc đi lính vì sinh 55.

Mình học được một tháng thì bỏ vì ông thầy lắc lắc cái đầu rồi chép miệng, bảo tướng anh chỉ chơi đàn bà chớ ngoài ra chả chơi đàn nào được cả, khiến mình giận bỏ cuộc đời đàn sĩ mới nhen nhúm. Sau này, mình làm trưởng lớp, chuẩn bị tập văn nghệ cho lớp để trình diễn cuối năm, Thanh Tịnh hỏi mình còn học đàn để tập với cô nàng nhưng mình kể đoạn kết của đời đàn sĩ của mình khiến cô nàng cười, bỏ mộng song tấu với mình và đại diện cho lớp độc tấu Hạ Uy Cầm năm 11B ở rạp Hoà Bình. Nhớ hôm đó trường có mời hay mướn ban nhạc Rolling Wheels, nổi tiếng nhất ở Đà Lạt, có tên đánh trống chơi rất ấn tượng còn đối tượng của mình hát bài Mammy Blue thì phải trong khi MT réo tên mình, quê không thể tả hưng vẫn thấy sướng như ăn phở.

Dương Quang Trí, tên này to con, hay phụ bố nó là ông Marcel, lai tây, lái máy cày, làm vườn trong Đa Thiện. Mẹ nó rất giỏi, tự lái xe hàng đi mua xú, xà lách chở về Sàigòn bán. Bà cụ mình phục bà này lắm. Tên Trí thì đô con lại học nhảy nên không thuộc loại học sinh tiên tiến nhưng được cái mả lai tây, đẹp trai con nhà giàu. Mỗi lần hắn lấy xe máy cày của bố hắn, đi cày thuê cho vườn bên cạnh là rủ bạn bè đi ăn chè Mây Hồng, Vọng nguyệt Lầu ngày nay hắn có quán cà phê ở 343 đường Phan đình Phùng, chạy xe du lịch với thằng con. Cách đây mấy năm uống rượu quá nên qua đời.

Tên Nhị Anh, con hiệu trưởng nên phải làm gương cho đám học sinh, chả biết gì về cuộc đời ngoài học như điên, thay phiên đứng đầu lớp với em hắn. Hắn lại biết đánh đàn, biết lái xe hơi nên được con gái bầu làm Hot Boy là cực chuẩn. Lớp 12 B năm đó chỉ có độc nhất một nữ sinh, hơn mình một hay hai tuổi vì rớt năm vừa rồi nên học lại. Bao nhiêu con gái năm 11 B đều chuyển sang ban A để lại lớp 12 B toàn là đực rựa. Chị này có cái tên khá hợp với tên Nhị Anh. Cô ta tên Song Kim, Song với Nhị như cơm với cá, như mạ với con. Cô này sợ bị rớt nữa nên hay hỏi bài và ngồi bàn đầu với tên Nhị Anh và vài tên từ Văn Khoa chuyển sang. Hắn được 100% con gái trong lớp bầu làm Hot boy. Cực chuẩn. Hắn thua mình 1 tuổi, tuổi con gà, mỗi ngày đánh bóng bàn, nhảy múa reo hò như con gà tồ mới ra cựa, gáy gáy cho đám gà mái biết giọng mới bể của hắn.

Sau này đọc bài của hắn kể là mết cô bé Răng Khểnh, học lớp ban C, sát bên cạnh cái bàn bóng bàn nên hắn hay lăng xăng. Cái tính gáy gáy tuổi dậu của hắn vẫn còn tồn tại sau 42 năm. Hắn viết trên diễn đàn, bức thư cho đối tượng một thời dấu yêu, nhờ diễn đàn trao lại nhưng cố tật hay gáy vẫn còn. Hắn nhìn trời tuyết lạnh của Virginia nên không ra được khỏi nhà lại tưởng tượng mình đang ở trên không trung, đang bay từ San Francisco về lại quê hương thứ 2 của hắn như một đại gia quá bận bịu, cứ chạy vòng vòng không chịu đánh thẳng vào nội thành. Than thở trên máy bay không có internet nên hắn không làm việc được mới có thời gian nghĩ đến chuyện thời xưa. Được cái là hắn rất chịu khó, dạo tay bế tay bồng nhưng vẫn chịu khó học đêm, lấy thêm cái bằng PhD. Nay con gái thành danh nên hắn phụ HmS tạo dựng trang nhà mái ấm Văn Học.

Hôm sau vào lớp bổng nhiên thấy mình cao lớn như Thánh Gióng, sau một đêm bổng từ thằng Sơn Đen trở nên Hot Boy #6. Mình khệnh khạng vào lớp như Ringo, tay súng bá vàng, mặt vênh vênh váo váo nhìn đám học chung nhất là đám con gái rồi nhìn đám con trai rồi cười cười lâng lâng như chiếc máy bay lên thẳng.

Ông Thánh Gióng này đánh giặc Ân, một bộ lạc phía đông bắc của Trung Hoa tính ra xa trên 2,000 km nên không hiểu tại sao giặc này lại tràn xuống làng Phù Đổng của xứ Giao Chỉ. Thêm nữa 18 ông vua Hùng cai trị nước Việt khoảng 2,622 năm ( trung bình một vị vua là 145 năm, thế là con cháu vua Hùng càng ngày càng giảm thọ). Sự tích Thánh Gióng dựa vào thời vua Hùng thứ 6 thì không thể cùng thời nhà Thương Ân nhất là thời đó Việt Nam chưa biết trồng lúa thổi cơm, có thể làm áo giáp bằng sắt. Có thể trong lịch sử TQ có một thánh gióng nào đời nhà Ân rồi người Việt bị cai trị hay các nho sĩ xứ An Nam chép lại , cứ cho là của mình như khi xưa dân An Nam học lịch sử Tây, bảo nos ancêtres sont des Gaulois hoặc có ai đi sứ sang Tàu như ông Nguyễn Du, vớ vài cuốn sách ngoài chợ trời như Đoạn Trường Tân Thanh đem về diễn Nôm quên cả xét lại năm tháng đời nhà Ân và Hùng Vương đời thứ 6 khác biệt. Tương tự trong lịch sử tàu, học sinh được dạy Thành Cát tư Hản là người tàu chính tông hay Việt Nam kêu ông Lê Nin là người Việt vì có chung họ Lê.

Trong lớp 11 B thì mình không biết đám con trai bầu chọn cô nào là Hot Girl. Với mình dạo đó có hai cô: VTTT và PTG. Mình ngồi cạnh bàn của VTTT nên lâu lâu lén nhìn sang bên cạnh, thấy cái áo dài chít banh, lòi chút làn da trắng của cái eo khiến mình học đã dốt lại càng ngu thêm. Lúc đó mới hiểu câu thơ "da em trắng anh chẳng cần đeo mắt kiếng". PTG thì hay bị con trai kêu là Gái đen còn mình bị gọi Sơn đen nên hiểu tâm trạng của cô bạn học. Sau này, đi Nha Trang và Ninh Chữ với trường thì thấy cô bé má hồng rất xinh nhất là đồ phụ tùng của cô bé đầy đủ không xẹp lép như bao cô ốm đói thời đó. Cô nàng, Trần Văn Tiến và mình rủ nhau đi lang thang ở Nha Trang, mồ hôi mồ kê nhỏ trông cô nàng xinh không chê. Lên năm 12 thì không thấy bóng dáng, chắc chạy qua Việt Anh như một số học sinh khác chạy theo bộ Tam Sư. Năm ngoái về Đàlạt, gặp mặt thì cô nàng bắt tay mình tự xưng là Kim Anh, khiến mình như bò đội nón. Tên PMC nhảy vào cứu mình, nói là sau khi giải phóng về thì cô nàng cũng giải phóng cái tên cúng cơm khi xưa thời nữ sinh vì toàn chất văn học của Nam Cao. Mình kể chuyện ngày xưa thì cô năng như ngỗng ị, chả nhớ gì cả nhưng ra về cứ nắm tay mình như kẻ đòi nợ, sợ mình bỏ chạy. Chán Mớ Đời

Cô đào này khi xưa đóng trong James Bond với Sean Connery đẹp mê hồn, nay trên 80 tuổi. Buồn

Khi thằng Sang đi lính thì mình bị hụt hẫng, không còn ai bồi dưỡng nghiệp vụ chức năng làm Hot Boy nên khi ra chơi, sau khi vũ phong Bắc quốc trên đồi của ty quan thuế thì mình vào lớp, ngồi ôn bài. Lâu lâu có một hay cô ngồi bàn bên cạnh, hỏi chuyện trên trời chi đó, mình cảm thấy tai, má mình nóng ran, chỉ biết gật đầu hay lắc đầu. Bổng nhiên tên Ngô Văn Thuỷ lại nhảy vào, tiếp thu trách nhiệm của thằng Sang, bồi dưỡng nghiệp vụ chức năng điều nghiên nghiêm túc về động vật con gái. Cô Thuỷ dẫn nhập mình vào thi ca Việt Nam nhất là thơ tình trước chiến tranh chống Pháp. Mình chỉ biết ua chầu ua chầu hay hè hay hè khi hắn đọc nhưng chả hiểu gì cả.

Hắn đọc bài thơ "Tương Tư" của Nguyễn Bính rồi giải thích cho mình ý nghĩa của bài thơ vì dạo đó mình dốt việt văn, thơ thiết. Mình hỏi hắn tương tư là gì vì chỉ biết tương ớt, tương Cự Đà còn tương thứ tư thì chịu mà tương nhất, tương nhị, tương tam có không. Hắn chậm rãi giải thích tương tư là hai người thương nhau, xa cách nên nhớ về nhau. Mình gãi đầu hỏi lỡ con gái nó không thương mình thì đâu có thể gọi là tương tư, phải gọi đơn tư mới đúng như ông Nguyễn Bính cứ kêu "Thôn Đoài lại nhớ thôn Đông" chớ có thấy thôn Đông nhớ lại thôn Đoài đâu. Ông còn kêu "Gió mưa là bệnh của trời, tương tư là bệnh của tôi yêu nàng" nhưng không nói đến nàng yêu tôi. Nói chung đầu óc mình non nớt cho đến nay cũng không thích thơ văn gì cả.

Thấy mình mất căn bản về văn chương Việt Nam nên hắn kéo mình đến thăm mấy thầy hoạ may nhờ công lực của mấy sư phụ, cái đầu mình mới vỡ ra để tiếp thu, cảm nhận được tình yêu là cái gì, ngọt đắng ra sao. Không ngờ gặp thầy Nguyên thì khuyên mình đi tây còn thầy Tâm thì cho mình mượn sách về lịch sử, môn mà mình yêu mến nhất nên hắn chán đi tìm tên khác để có thể bàn chuyện tương tư tương chao.

Sau này có một cô từ Song Pha lên học nên mình với danh nghĩa trưởng lớp, đặt tên là Người đẹp Song Pha, hay bận áo dài trắng, áo len đỏ và nghe nói có nhiều tên để ý. Có tên trong lớp ăn đòn của lính 302 cũng vì cô học trò xứ Chàm. Cô này họ Khúc, chắc là con cháu của Khúc Thừa Dụ, người khởi đầu cho nền độc lập Việt Nam, làm đến chức Tiết Độ Sứ. Mình không hiểu sao hậu duệ họ Khúc lại lưu lạc đến xứ Chàm. Có dịp gặp lại, mình sẽ hỏi xem sao vì họ này lâu đời nhất ở Việt Nam, từ thời nhà Đường bên tàu. Mấy năm trước về, có gặp lại cô nàng, đại gia buôn xăng dầu nhưng không nhớ đến mình. Chỉ học chung có mấy tháng. Chưa bao giờ nói chuyện khi xưa.

Đọc trên diễn đàn thì mình thấy có nhiều tên nhắc đến cô hàng xóm tên Thanh Tịnh, xem lại hình khi xưa thì thấy cô nàng khá xinh. Cô này tuổi Dê hơn mình một tuổi, có cô em gái không nhớ tên gì hình như Trúc. Nhà mình với nhà cô này không qua lại vì đạo Thiên Chúa Giáo. Dạo đó các gia đình Phật giáo ít giao du với Thiên Chúa Giáo. Trong xóm mình gọi cô nàng là Thánh Nữ vì đi lễ mỗi ngày ở nhà thờ mấy bà sơ gần Nhà thương, có hôm hai lần. Mỗi lần cô nàng đi lễ là mình biết vì con chó Kiki nhà mình sủa. Con chó này không bao giờ sủa đàn ông con trai vì sợ bị ném đá nhưng nếu thấy con gái là sủa vang xóm. Không biết cô này có ăn thịt cầy không vì nghe nói ai ăn thịt cầy, chó đánh mùi DNA cầy tơ nên sủa, có dịp gặp lại mình sẽ hỏi cô nàng. Vừa hết giới nghiêm, mình ra sân tập võ là thấy cô nàng đi ngang nhà trong tiếng chó sủa, cô nàng không bao giờ nhìn con chó, cứ nhắm mắt đi tới. Năm ngoái có gặp cô nàng lại, nay ở Ohio, xứ lạnh, làm nghề đinh, khá giả.

Sau 75, con kiki đói quá hay có máu chó phản động nên có lần táp một bà CM30, khiến bà này làm gia đình mình xất bất xang bang, tìm đủ cách tống đi kinh tế mới. Mỗi ngày phải thuê xe chở bà ta lên viện Pasteur chích thuốc, nhà 10 chị em đói nhưng phải nhịn ăn, mua thịt bồi dưỡng cho bà ta. Còn con kiki bị lên án là chó của nguỵ quân nguỵ quyền, có hành vi phản động bị công an khu vực bắt làm thịt để đảm bảo an ninh trong xóm, quyết tâm diệt trừ văn hoá đồi trụy. Con Kiki thoát kiếp nhưng cứu gia đình mình, được giữ hộ khẩu ở lại Đàlạt.

Bây giờ ngồi viết lại thì mình mới hiểu chớ dạo đó thì cực ngu. Có nhiều hôm, có mấy cô trong lớp đến nhà hỏi bài, mình chẳng mời vào nhà. Họ hay đến nhà Thánh Nữ trước rồi nhờ Thánh nữ dẫn đến nhà mình, đứng ngoài cổng vì sợ con Kiki? Mình tình thật chạy ra sân, nghe họ hỏi mượn bài tập thì bảo họ đứng đó rồi chạy vô nhà lấy cuốn tập cho họ mượn. Mình chả hiểu hay hỏi vì sao họ cần mượn bài tập vì thầy đọc bài cho cả lớp chép không có sách gì cả, hiểu biết là trong bài của thầy đọc cho chép mà mình viết toàn lỗi chính tả nên nhiều lần khi lấy vở về thì thấy có người sửa dấu hỏi ngã dùm. Chỉ có khác là mình ghi lại những gì thầy giảng trước khi đọc bài cho học sinh chép nên khi làm bài tập mình ghi thêm những chi tiếc đó thay vì viết thuộc lòng bài chép hay sách mình mượn đọc thêm nên thường được thêm điểm dù sai lỗi chính tả.

Khi tên Sang đi lính thì mình lên ngồi dãy bàn bên trái, gần cái bảng đen, xanh thì đúng hơn, vì bị cận thị nặng mà ông cụ lại không cho mình đeo kính cận. Bên tay phải là dãy bàn con gái nên đám con trai ở xóm nhà lá này, ngồi gần bảng, không chọc phá như đám dân cư cắm dùi phía sau dãy PMC, TVĐ ngồi. Không có thằng Sang mình như chim lạc đàn, như con thuyền không bến, thường khi ra chơi thì hắn đứng dưới đường rồi chỉ mình mấy cô nữ sinh rồi nói tên tuổi, nhà ở đâu,.., hỏi mình duyệt không thì cứ ua chầu ua chầu, hít hà, khen khen, gật đầu. Dạo ấy mình bị cận thị đâu 4.5 độ nhưng ông cụ không cho đeo kính nên nhìn mấy cô xa xa thì ai cũng như hoa Thiên Lí, sau này đeo kính thì nhiều cô làm mình tái mặt.

Năm ngoái gặp hắn lại sau 50 năm, khám phá ra hắn biết nhiều cô vì là bạn với em gái hắn. Mình nhớ có gặp cô này một hai lần, học dưới mình 1 lớp, bạn của mấy cô đẹp nhất trường dạo ấy. Mình có đến 7 cô em gái mà chả cô nào đem bạn về nhà giới thiệu. Chán Mớ Đời 

Một hôm khi ra chơi, sau khi đi tè trên đồi ty quan thuế, mình vào lớp ôn bài. Lúc lấy tập trong học bàn ra để ôn trước khi thầy vào, thấy có gói xôi gói bằng lá chuối của ai để trên vở của mình. Xét kỹ thì không phải của thằng Hồ Thanh Hải, ở cạnh nhà Nguyễn Đắc Hớn, bán phân ở Phan Đình Phùng, góc ấp Mỹ Lộc. Vì vở của nó cách mình nữa thước. Lấm la lấm lét xem có ai thấy không, mình cuối xuống bàn, chơi nguyên nắm xôi nhai ngồm ngoàm đến khi hết mới ngẫng đầu lên, lấy tay chùi mép. Lúc đó mới hiểu "không cần biết xôi của ai, không cần biết xôi từ đâu, ta ăn xôi như dại cuồng, ăn xôi vì bụng đói vì đó là xôi". Hú vía không ai thấy. Lâu lâu mình lại thấy viên kẹo gừng, rồi một hôm khi ra về, có một cô hỏi mình ở cầu thang "xôi có ngon không?". Mình ú ớ nhìn như Từ Hải thì bị cô bé kêu là Đồ Ngu rồi từ độ ấy hết thấy xôi, kẹo trong hộc bàn. Phải chi cô ta viết tờ giấy để lại nói của ai gửi, đây mình tưởng họ bỏ lộn cho mấy tên ngồi cùng bàn. Sơn đen còn bé lắm mấy chị ơi. Chán mớ đời!

Thật ra mình coi mấy cô trong lớp như đàn chị vì nữ thập tam nam thập lục. Đàn bà con gái họ khôn trước tuổi, trước đám con trai nhiều nên mình len lén tìm mấy đối tượng học lớp dưới. Dạo đó, các lớp 10,11 và 12 học buổi sáng còn 6,7,8,9 thì học buổi chiều nên mình nhắm đám lớp 10. Mình chấm 2 nữ sinh lớp 10: PTBT, TTMN. TTMN thì có mái tóc ngắn hay bận áo len tím, quần tây nhưng có cặp mắt đẹp mệt thở, chưa bao giờ có cơ hội nói chuyện hay lái xe đưa về nhà. Cô kia thì thích hát nên năm 12, lợi dụng chức danh trưởng lớp, tổ chức văn nghệ, mình nhờ VVT hỏi dùm cô ca sĩ có tên nhưng chưa có tiếng đóng góp chương văn trình nghệ thì được nhận lời và mình phải đi đưa mấy cô trong ban ẩm thực và văn nghệ về. Mình mượn xe ông cụ, đưa các ca sĩ về hình như hôm đó trời mưa nên sợ các cô bị ướt nên phải lén lấy xe Jeep của ông cụ đưa mấy cô ban ẩm thực nấu chè và văn nghệ về.

Mình chỉ nhớ mỗi sáng thứ hai, trước khi vào lớp cả trường phải xếp hàng trong sân trường để làm lễ chào cờ. Mỗi lần như vậy có một cô bé lớp 10, cứ lay hoay từ đâu đến húc mình rồi nguýt bảo sao lại đụng người ta rồi thấy mấy cô khác cười khút khít. Mình ngơ ngác chả hiểu gì cả khi không lại bị chửi. Quen dân ngoài chợ nên mình nghe phụ nữ chửi là câm mồm như ngày nay thà làm mưa bay trên biển còn hơn cãi với đàn bà. Đúng là ra đường gặp gái. Sau này mình trốn phía sau gần cái tường bằng tôn nhưng lại hay bị thầy CBA kêu lên làm lễ chào cờ. Đứng phía trước thì không bị kêu lên nhưng trốn phía sau là bị gọi lên làm lễ chào cờ, đứng trước hàng ngàn đôi mắt hình viên đạn của nữ sinh, mình cảm tưởng như tên tử tội ra pháp trường. Cứ như Nguyễn Văn Trỗi, muốn tè trong quần khi ra pháp trường phơi thân.

Cuối năm đó, hai trường Văn Học và Văn Khoa có tổ chức cắm trại ở hồ Than Thở. Tối thứ 7, trời mưa như trút cơn giận vào đám học sinh khờ dại trước ngưỡng cửa thiên đường yêu đương nên lửa trại không được đốt lên. Cả đám chui rút vô lều, nước ngập vào nên chả có thằng nào ngủ thẳng giấc. Nhưng nhờ cắm trại, mình mới làm quen, nói chuyện, và đưa đối tượng một thời về nhà.

Hôm trước liên lạc với tên "ngân hàng" mà thầy An nhắc đến, hắn nói là khá đông bạn học xưa còn nhớ đến mình; nhân vật nghịch ngợm nhất lớp. Mình chỉ nhớ là được bầu làm trưởng lớp, ngồi phía trên gần bảng đen, gần thầy nên đâu có dám phá nên cũng mong hè này về hỏi mấy tên này xem. Mình nhớ có lần thầy Nguyên la một tên trong lớp vì không giải được bài toán, thầy hỏi " tại sao em không hiểu" thì mình buột miệng kêu: "nhà nó nghèo" khiến thầy Nguyên và cả lớp cười, từ dạo đó trong lớp học sinh hay dùng cụm từ "Nhà nó nghèo".

Lúc mới qua Văn Học thì mình ngồi trong xóm nhà lá của hắn. Mình và hắn hay bàn chuyện mùa hè đỏ lửa, tổng thống NVT đi Hawaii, nói tiếng Mỹ. Cuối tuần phải nghe đài phát thanh Đà Lạt để được nghe xướng ngôn viên nói; thể theo lời yêu cầu của hắn tặng riêng cho các bạn học 11B. Không biết hắn tặng cho cô nào nhưng nghe 11 B Văn Học là mình thấy ấm người, có cảm tưởng hắn cũng tặng cho mình, sau này hắn chạy sang ban A thì không nghe nói tặng 12 B nên bỏ không nghe đài nữa, nay thấy hắn xuất hiện trên ca đàn Văn Học, chuyên gia hát karaoke. Hắn kêu sẽ mời đối tượng khi xưa của mình lại họp mặt khi mình về Đà Lạt nên mình cũng hồ hởi, mong gặp lại cô bé ngày xưa đã làm mình chết mê chết mệt một thời.

50 năm qua, bao nhiêu chuyện xẩy ra trong cuộc đời, mỗi người bạn học khi xưa đều có một con đường do mình tự chọn hay bị hoàn cảnh đưa đẩy. Ngày nay bước vào tuổi lục tuần, con cái lớn hết nên nhìn lại đoạn đường đời ngày xưa còn bé, của thời khờ dại, tập tành làm người lớn với những kỷ niệm ngây ngô. Có người tiếc rẻ là dạo đó nếu hiểu biết, khôn lanh như ngày nay còn mình thì chẳng tiếc nuối gì cả vì khoảng thời gian ấy để lại cho mình nhiều kỷ niệm ngây ngô, không bao giờ muốn quên vì nếu đã khôn biết như bây giờ thì chả có gì để nhớ, để hoài niệm.

Hi vọng hè này về Đà Lạt sẽ gặp lại nhiều bạn học cùng đối tượng xưa để cùng nhau đi ngược dòng sông tuổi thơ, tìm lại những kỷ niệm của tuổi biết buồn, biết đơn tư.

Nhs

Giáo dục = thế kỷ 21

Thế kỷ 21, với kỹ thuật thông tin thay đổi nhanh chóng, các quốc gia ráo riết chạy đua về kinh tế, thông tin vì sợ bị bỏ rơi phía sau như Tây Ban Nha và Bồ đào Nha, Trung Hoa vào thế kỷ 18, lụng bại và lạc hậu khi cuộc cách mạng kỹ nghệ khởi sự. Kỹ thuật thông tin và thông minh nhân tạo sẽ giúp một nước nghèo thoát cảnh đói khổ do đó các nước trên thế giới đều thi đua tái thiết lại môi trường giáo dục của nước họ vì trí tuệ ở thế kỷ 21 là tài nguyên quan trọng nhất của quốc gia.

Một nông dân ở Việt Nam, cần bán bao nhiêu tấn gạo để mua một cái điện thoại Iphone X? Các quốc gia ráo riết để thành lập hệ thống internet 5 Gờ, sẽ thay đổi cách sử dụng máy móc trong sở làm và đời sống thường nhật. Do đó công ty Sprint và T-Mobile đang xin chính phủ được sát nhập để cùng xây dựng hệ thống 5G. Về Việt Nam thấy nhiều người có iphone loại xịn, hiện đại nhất nhưng chỉ để dùng điện thoại, co người không biết dùng iphone để i-meo hay các chức năng khác.

Xã hội Hoa Kỳ vào cuối thế kỷ 19, có đến 150 triệu nông dân nhưng nhờ kỹ thuật, giúp canh tác ngành canh nông khiến thừa thải nông dân và chính phủ đã tạo ra phong trào học đường, lùa các trẻ em nhà quê, không còn cần trong việc đồng áng vào các trường học, để được đào tạo thành những thợ, kỹ sư, chuyên gia giúp hoạt động các nhà máy, được nghỉ hè mấy tháng để giúp phụ gia đình trong mùa gạt hái thay vì học cả năm. Đến nay, vẫn chưa bỏ tục lệ này dù chỉ còn 2% dân số là sống về nghề nông. Mấy tháng hè, bố mẹ không biết làm gì với đám con, ăn không ngồi rồi ngủ. Chán mớ đời.

Jerusalem, thánh địa của tôn giáo

Mình biết đến thánh địa Jerusalem khi nghe ca sĩ Salvatore Adamo hát bài “Inch Allah”, khi còn ở Đàlạt, nói về cuộc chiến 6 ngày tại Trung Đông, 6 triệu người Do Thái bị giết trong các trại tập trung của tập đoàn Đức quốc xã. Rồi xem cuốn phim “Exodus” có Paul Newman đóng ở rạp Hoà Bình, như điềm báo trước để rồi vài năm sau, mình trở thành một người vô tổ quốc, lang thang khắp Âu Châu, Phi Châu rồi qua Mỹ trên con đường tạm dung.

Gần đây chính phủ của ông Trump, dọn toà đại sứ của Hoa Kỳ từ Tel Aviv, thủ đô của nước Do Thái thành lập từ năm 1948 đến Jerusalem, gây tranh cãi khá nhiều, khiến thêm nhiều người Palestine, chống đối phải thiệt mạng. Lý do là giới ủng hộ Trump rất bảo thủ, có thể nói cuồng tín về niềm tin tôn giáo, hậu duệ của những người tự xem là Puritan, bỏ quê hương sang Hoa Kỳ để thành lập một tân thánh địa Jerusalem.

Khi xưa, còn trẻ mình rất phục nước Do Thái nhưng dần dần khi khám phá những hoạt động của họ, khiến các người tỵ nạn Palestine sống lây lấy trong các trại tỵ nạn từ 70 năm qua, bao nhiêu thế hệ. Gần đây người do thái lấn chiếm đất của người Palestine, xây tường cô lập giống dân này khiến mình bất mãn. Xem các phim do thái và Palestine giúp mình có thêm khái niệm về cuộc xung đột này từ nhiều nghìn năm qua.

Khởi đầu có hai nhóm Tin Lành chính bị trù dập ở Anh quốc, chạy qua Hoa Kỳ là Puritan và Pilgrim như mình đã kể về con tàu Mayflower. Tóm tắc lại ở đây, khi ông vua Henri 8, muốn ly dị bà vợ để lấy vợ trẻ hơn thì đức giáo hoàng không chịu huỷ bỏ hôn nhân ấy nên ông này kêu không theo Công Giáo nữa, lập nhà thờ Anh quốc, cho phép ông ta bỏ vợ lớn lấy vợ 2. Người theo nhà thờ này thường được gọi Anglican, một loại Công Giáo nhưng được biến thể, có thể ly dị. Nhóm người theo đạo Tin Lành cải cách (reformed Protestant), chống đối nhà thờ Anh quốc, cho đó là phản động, vẫn còn bảo thủ như Công giáo nên bị nhà vua bỏ tù,…nên họ trốn sang Hoà Lan rồi vượt biển sang Mỹ châu. Hai nhóm Puritan, thuộc giai cấp giàu có hơn còn nhóm Pilgrim thì nghèo hơn.

Chính họ đã giúp người Do Thái, vào năm 1948 thành lập nước Do Thái, giúp các con dân gốc Do Thái, bị xua đuổi khỏi quê hương của họ bởi người của đế quốc Assyrie vùng Tiểu Á, mà ngày nay người ta gọi 10 bộ lạc thất lạc của Do Thái rồi mấy thế kỷ sau, người La Mã đã tống xuất những người còn lại ở vùng Judea hay Judah, từ này biến thành Jew hay Juden (đức ngữ) để chỉ định người Do Thái ngày nay, ra khỏi vùng Trung Đông trên 2,000 năm nay. Lạp,…

Jerusalem là một thành phố lịch sử nổi tiếng nhất Tây Phương, là Thánh Địa của 3 tôn giáo lớn nhất thế giới ngày nay: Do Thái Giáo, Thiên Chúa Giáo và Hồi Giáo, chưa kể các tôn giáo khác như Armenia,.. Hai tôn giáo lớn nhất là Thiên Chúa Giáo và Hồi Giáo thay nhau ngự trị thành phố này bằng xương máu qua các cuộc thánh chiến từ 15 thế kỷ qua.

Hồi nhỏ học trường Tây, vào giờ lịch sử, mấy ông tây bà đầm cứ dạy về vùng Trung Đông, Tiểu Á (Asiemineure) khiến mình ngồi trong lớp như bò đội nón, không hiểu mô tê chi cả, cứ nghe Assyrie, Babylon rồi Syrie, lộn tùm lum đến khi qua Tây thì mới giác ngộ lý do người tây phương phải học lịch sử vùng Tiểu Á vì là nơi khởi xướng nền văn minh, tôn giáo của họ tương tự người Việt học văn minh Đồng Sơn.

Dạo ấy, ngày nào cũng nghe dân Palestine và dân Do Thái choảng nhau mà người tây phương cũng giơ bơ về vấn đề này. Cứ lâu lâu lại nghe bỏ bom, không tặc rồi thêm tên khủng bố Carlos, từ Á Căn Đình, theo gót của Che Guevara, đi làm khủng bố, giải phóng người Palestine. Thêm những đám Andreas Baader của Tây Đức, Action Directe của Pháp rồi Basque của Tây Ban Nha,…

Dạo mình đi làm ở Ý, ở cư xá sinh viên thì gặp cảnh buồn cười, phòng bên trái của mình là thằng Ý, gốc Do Thái, còn thằng ở phòng trước mặt mình thì người Palestine. Mình tò mò muốn hiểu lý do hai giống dân này choảng nhau từ mấy ngàn năm nay. Hỏi chuyện thì thằng Do Thái kêu đừng tin thằng Palestine còn thằng Palestine thì kêu thằng Do Thái tàn ác. Nhờ nói chuyện với hai tên này mà mình có chút khái niệm về sự tranh chấp của họ.

Có hôm tụi sinh viên cùng lầu, giở cánh cửa phòng của mình đem dấu, mình vào phòng ngủ không cửa thì thằng palestine, ghé lại kêu mình đi tìm cánh cửa ở lầu dưới nhà nên từ đó mình thân thằng Palestine hơn vì cũng bơ vơ, vô tổ quốc như mình. Gia đình nó sống mấy ngàn năm ở xứ Palestine rồi Liên Hiệp Quốc đồng ý cho thành lập quốc gia Do Thái vào năm 1948 khi người Anh quốc rút khỏi xứ này, xẩy ra chiến tranh giữ người Palestine và Do Thái, cuối cùng thua nên họ phải trốn chạy khỏi Palestine, qua xứ Jordan hay Liban để tỵ nạn từ 80 năm nay và các trại tỵ nạn vẫn còn đến ngày nay và con cháu mấy đời vẫn tha hương cầu thực, mong một ngày trở về quê cha đất tổ.

Người Việt tỵ nạn, được các nước tây phương thâu nhận nên hội nhập dễ dàng, có đời sống tương đối khá hơn khi còn ở Việt Nam, đến nay vẫn còn nhiều người căm thù VC huống chi những người Palestine, lêu bêu trong các trại tỵ nạn từ năm 1948 đến nay. Cũng có người Việt quên cuộc hải trình rời khỏi Việt Nam, đầy nước mắt, về lại Việt Nam để “Nổ” theo phong cách Việt Kiều, làm ăn,…quên kẻ đã đẩy họ ra biển khơi mà theo Cao Uỷ Tỵ Nạn thì có đến 50% người bỏ xác trên biển.

Người ta tìm thấy từ Rusalim hay Úrusalim trong các văn tự của hoàng gia Ai Cập. Ngày nay thì chỉ còn hai giống dân nhận thánh địa Jerusalem là của họ: người Do Thái thì dựa trên lịch sử cổ, cho rằng vương quốc Judah là của tổ tiên họ, đã có thành Jerusalem còn người Palestine thì cho rằng tổ tiên họ sống từ mấy ngàn năm nay, do đó mình không tin là sẽ có giải pháp hoà bình trên vùng lãnh thổ này. Mình có coi nhiều phim của Do Thái và Palestine nói về đời sống thường nhật ở xứ này. Họ cho xây một bức tường bê tông kiên cố để ngăn đôi hai khu vực, tránh bị khủng bố, người Palestine hàng ngay phải qua bên khu vực Do Thái làm việc, đợi xe bị khám xét mệt thở.

Trên phương diện sống còn, người Do Thái không muốn sẽ có một Holocaust thứ 2 xẩy ra cho dân tộc họ, sẽ sống chết để giữ vùng đất này, còn theo phương diện tôn giáo thì con người có thể trở thành cuồng tín về đức tin của họ. Nếu ta nhìn bản đồ của Do Thái thì năm thành lập quốc gia của họ thì lãnh thổ nhỏ bé, chưa bằng vùng Tuyên Đức Lâm Đồng nhưng rồi họ chiếm đóng các vùng đất khác, bao vây vùng Gaza của người Palestine, nhỏ bé.

Tóm tắc, người Do Thái cho rằng vùng Trung Đông là nước của họ khi ông vua Abraham khai lập, có 12 bộ lạc rồi khi ông Abraham qua đời thì nước này được chia làm hai, miền bắc gồm 10 bộ lạc còn miền nam có hai bộ lạc mà người ta hay nhắc đến trong kinh thánh là David và Judea. Người Assyrie thuộc đế quốc Assyrie, mà ngày nay là vùng Trung Đông như Iraq, Babylon ngày xưa..đánh chiếm miền bắc xứ Do Thái, rồi tống cổ 10 bộ lạc người Do Thái ra khỏi xứ này mà ngày nay người Do Thái đang ra sức tìm kiếm lại 10 bộ lạc này.

Theo niềm tin của họ là khi 10 bộ lạc này được trở về xứ Do Thái thì đấng Cứu Thế sẽ đến với dân tộc họ. Dạo mình còn ở Pháp thì báo chí nói đến một thổ dân của xứ Ethiopia, được chính phủ Do Thái cho máy bay đến, bốc hết người da đen nhưng vẫn sinh hoạt theo truyền thống Do Thái, mà người ta gọi là bộ lạc Falashas (tiếng Ethiopia có nghĩa là vô tổ quốc). Năm 1977, quốc hội Do Thái có ra đạo luật “Luật Trở về” và họ gọi nhóm người Falashas ở Ethiopia là Beta Israel, 1 bộ lạc đã thất lạc từ khi Assyrie chiếm đóng Do Thái gần 3,000 năm qua. Ngày nay giống dân này có gần 200,000 người, sinh sống ở Do Thái.

Có dạo mình đọc một bài báo Le Monde, nói về giống dân ở Trung Quốc, nhưng lại sinh hoạt tôn giáo Do Thái, họ cho rằng khi nhóm thương gia như Marco Polo sang Tàu buôn bán, cưới vợ bên ấy rồi sinh ra con cháu, thờ Chúa của họ đến nay. Sau này thì mình có xem một phim tài liệu của Do Thái, họ đã tìm ra 10 bộ lạc thất lạc gần 3,000 năm qua. Trong đó có hai bộ lạc ở Á châu, một ở gần biên giới Thái Lan và Miến Điện và một ở gần phía tây bắc của Trung Quốc. Rất nhiều người của hai bộ lạc này đã hồi cư về Do Thái và đi lính cho Do Thái. Những người da vàng nhưng tự nhận là Do Thái nên mình không biết về nguồn gốc của mình, tổ tiên biết đâu là vua Abraham. Chán mớ đời. Có một giả thuyết là người Tàu xuất thân từ Ai Cập, lần mò đi về dòng sông Dương Tử.

Có anh bạn kể là trong thời gian sinh sống ở Do Thái, anh có gặp một gia đình gốc Việt, vượt biển, được tàu Do Thái vớt đem về. Con của cặp vợ chồng này lớn lên phải đi quân dịch 3 năm. Vì lý do gì đó một người con phải giải ngủ sớm thì khi đi xin việc làm, người ta hỏi lý do giải ngủ sớm. Nếu thi hành bổn phận công dân thì sẽ được chiêu đãi còn không sẽ trở thành kẻ bên lề. Trong phim ảnh của người Palestine, mình cũng thấy vụ này cho nên người Palestine sống ở xứ này bị thiếu thốn mọi bề, tương tự người Việt ở Việt Nam mà không thuộc giai cấp cộng sản thì khó vươn lên.

Xem bản đồ dễ hiểu nguo do thái chiếm đóng Palestine và lấy đất của họ từ 1947

Jerusalem là thánh địa của mấy quốc giáo như Do Thái Giáo, Thiên Chúa Giáo, Hồi Giáo, Armenia,… Theo mình hiểu là khi ông vua David, trị vị được 40 năm, xây cái đền Solomon mà ngày nay người ta gọi là đền thứ 1 ở thành Jerusalem, trong đó có cái rương đựng 2 trong 10 điều răn mà ông Moses, đã thỉnh trên núi Sinai xuống, qua đời thì vương quốc này bị chia làm hai; phía bắc gồm 10 bộ lạc và phía nam gồm hai bộ lạc.

Theo mình thì ông David này có điểm sáng là ông ta tự nhận là đã phạm tội. Dạo ấy, vua là đấng tối cao, có quyền sinh sát. Một hôm ông ta đứng trên sân thuợng thì thấy có một phụ nữ đang tắm rữa ở xa xa, quên tên bà này rồi, hình như Bathshebaa, cứ nhớ chữ Bath là đang tắm rồi cộng Shebaa. Ông ta cho lính kêu bà này vào cung để làm chuyện mây mưa, tìm cách cho ông chồng bà này ra trận để chết nên sau này ông ta đã nhận tội trước thượng đế. Có lẻ là ông vua đầu tiên, chấp nhận có đấng toàn năng ở trên cao, tự nhận mình đã phạm lỗi vì thời đó, vua được xem là đấng toàn năng, ngay ngày nay ông Clinton, dám tuyên bố là tôi không có giao hợp với cô Lewinski.

Do Thái bị chiếm đóng thất lạc đến khi ông vua xứ Ba Tư, mời các người di dân Do Thái ở thành Babylon, trở về để xây dựng lại thành thứ 2, sau 70 năm bị thiêu huỷ. Đến khi người La Mã chiếm đóng vùng này thì thành Jerusalem bị phá thêm một lần nữa. Hoàng đế Hadrian đổi tên vùng này từ Judea thành Syria Palaestina, cho xây lại thành này theo kiểu thành phố của nền văn minh La Mã. Cấm người Do Thái vào thành này, ngoại trừ một ngày trong năm, nhân ngày lễ Tisha B’Av, ngày tưởng niệm của người Do Thái về hai thành của họ bị phá huỷ. Hôm nào rảnh mình kể sự khác biệt giữa người Palestine và Do Thái.

Đến thời hoàng đế Constantin, rữa tội vào đạo Thiên Chúa thì cho xây nhà thờ lớn tên gì quên rồi. Theo mình hiểu là người Do Thái tin sẽ có một đấng thông sứ, sẽ được Thiên Chúa gửi đến để dẫn dắt người của họ như ông Moses khi xưa, đã đưa họ từ Ai Cập về vùng đất hứa. Khi ông Giê Su, gốc Do thái đi giảng đạo thì chắc tương tự mấy ông Rabbi của Do Thái Giáo, có người cho ông ta là đấng Cứu Thế được Thiên Chúa gửi xuống trần gian và có người không chấp nhận như ông em hay anh tên James nhưng sau khi ông Giê Su chết và 3 ngày sau, sống lại thì ông em này mới tin và theo đạo này.

Sau khi ông Giê Su bị đóng đinh trên thánh giá thì các tông đồ của ông ta truyền giảng những lời của ông khi còn sống, tạo dựng Thiên Chúa Giáo, đến thời hoàng đế Constantin thì Thiên Chúa Giáo bị tách làm hai giáo hội: Vatican và Orthodox. Giáo hội Vatican sau này bị chia thành nhiều nhóm phái Tin Lành,… còn giáo hội Orthodox thì ít con chiên hơn, ở phía đông của Âu châu như Nga Sô, Hy

Thật ra ông Giê Su, người Do Thái đi giảng đạo như một ông Rabbi cho người Do Thái đến khi ông ta chết thì ông Paul, chưa bao giờ gặp ông Giê Su, cho rằng một người chết trên thánh giá vì tội lỗi của người Do Thái thì đáng được truyền bá cho những người khác không phải Do Thái. Từ đó Thiên Chúa giáo được lan truyền khắp thế giới trong khi người Do Thái thì không theo Thiên Chúa Giáo tương tự người Ấn Độ không theo Phật giáo.

Vào thế kỷ thứ 7, có một ông tên Mohammed, ở ngoài sa mạc, tự xưng là đấng cứu thế, giảng đạo và thành lập Hồi Giáo rồi khi ông qua đời, các hậu duệ chia rẻ thành hai nhóm chính mà ngày nay vẫn choảng nhau là Sunni và Shiite vì không nhất trí về người thừa kế ông Mohammed.

Nói chung là 3 tôn giáo chính Do Thái Giáo, Thiên Chúa Giáo và Hồi Giáo đều bắt nguồn từ Abraham Giáo. Người Do Thái thì dùng kinh Torah, còn Thiên Chúa Giáo thì cắt bỏ phần trước khi Chúa Giê Su ra đời trong kinh thánh của họ, viết lại thành Tân Ước còn người theo Hồi Giáo thì cắt hết những phần trước đó, biến thành cuốn kinh Koran, chỉ bắt đầu khi ông Mohammed xuất hiện. Do đó 3 tôn giáo chính trên đều coi Jerusalem là thánh địa của họ, tạo nên tranh chấp từ mấy ngàn năm nay. Khác với Do Thái Giáo và Thiên Chúa Giáo, Jerusalem là thánh địa chính còn đối với người Hồi Giáo thì thánh địa chính của họ là La Mecca, nơi ông Mohammed xuất hiện ở Saudi Arabia ngày nay mà người hồi giáo phải đi hành hương trong đời của họ.

Thành Jerusalem có 7 cửa thành nhưng mình không nhớ rõ là cửa thành ở hướng nào mà người hồi giáo bịt lại vì theo truyền thuyết của người theo Do Thái Giáo, thì đấng cứu thế của họ sẽ xuất hiện và đi vào thành bằng cửa này. Hình như cửa thành này được gọi là Kim Môn (Golden Gate). Thành này được xây lại bởi ông vua xứ Thổ Nhĩ Kỳ vào thế kỷ 16, dài đâu 4.5 cây số, có bề dày 3 mét, coi như nhỏ hơn vòng quanh bờ hồ Xuân Hương. Trong lịch sử có lần ông vua xứ Đức, muốn cởi ngựa vào thành, mà theo truyền thống thì ai vào thành đều phải xuống ngựa đi vào. Cuối cùng họ phải phá một phần thành để ông vua này cởi ngựa đi vào để tránh lộn xộn với người có đức tin.

Thoạt đầu thì thành này được chia ra thành 4 khu vực đều nhau: khu hồi giáo, khu Thiên Chúa giáo, khu Armenia và khu Do Thái Giáo. Đến cuộc chiến tranh 1948, quân đội Jordan chiếm đóng thì họ trục xuất người Do Thái Giáo ra nên nay chỉ còn ít người Do Thái, đa số là người Hồi giáo, Thiên Chúa giáo và vài trăm người gốc Armenia.

Trong thời kỳ chiến tranh thần tốc 6 ngày thì người Do Thái chiếm thành này và quản lý đến ngày nay nhưng người sinh sống trong thành, theo Hồi Giáo vẫn đông hơn người Do Thái Giáo.

Người Thiên Chúa Giáo Mỹ muốn toà đại sứ Hoa Kỳ, đại diện cho họ ở thành Jerusalem, thánh địa của tín ngưỡng của họ, sẽ gây tranh chấp manh động hơn ở Trung Đông. Trong quá khứ, các người theo thiên chúa giáo, Do Thái Giáo, Hồi giáo đều có thể sống chung hoà bình như mình đã thấy ở vùng Andaluisia của Tây Ban Nha, nơi người Hồi Giáo đã cai quản trên 400 năm, họ tiến chiếm lên vùng nước Pháp và bị Charles Martel đánh tan ở Poitiers. Các vùng như Ma rốc, Algerie, Tunisie,..khi xưa người Do Thái và người sở tại sống chung hoà bình, chỉ khi các nước như Anh Quốc, Pháp rút về thì họ khơi mào sự chống đối lẫn nhau giữa các tôn giáo này để ngư ông hưởng lợi.

Chán mớ đời

Nguyễn Hoàng Sơn 

Dinh dưỡng và sự lựa chọn

Mình có 3 ông bác sĩ: bác sĩ gia đình thì to béo, bệnh tháo đường đã qua đời. Ông bác sĩ lo về tim mạch thì tương đối ok vì có gặp ông ta ở câu lạc bộ thể thao, nhưng có lẻ có nhiều bệnh nhân quá nên không nhớ ra mình, còn ông mới mỗ lấy cái bướu ở túi mật của mình thì cái bụng to như trống chầu tương tự ông bác sĩ cho thuốc mê cũng béo phì. Mình khám phá ra là bác sĩ học và thực tập 9-10 năm trời trước khi hành nghề chỉ có thụ huấn được 4-7 tiếng về dinh dưỡng mà đa số đều tin vào thầy thuốc là đấng tối cao về sức khoẻ.

Cứ 6 tháng theo định kỳ mình gặp ông bác sĩ về tim mạch, ông ta là chuyên gia mổ tim nên ít có thì giờ khám bệnh nhân nên thời khoá biểu khám nghiệm bệnh nhân phải lấy hẹn khá lâu. Hình như ông ta xem hồ sơ thử nghiệm máu của mình 2 phút trước khi gặp mình trong khi y tá bảo mình ngồi đợi trong phòng khám, sau khi đo áp huyết và hỏi mấy câu vớ vẩn vô hại,... Vào gặp mặt mình thì kêu uống thuốc nhưng lượng cholesterol của mình chỉ lề mề ở 214 mg/dl, trong khi người ta cho rằng phải dưới 200 mg/dl mới tốt. Thấy chỉ có 7% hơn mức độ trung bình nên mình không chịu uống. Tìm cách hạ cân và cholesterol thì thất bại từ mấy năm nay. Đọc tin tức thì người ta nói khi xưa phải trên 230 mg/dl nhưng các công ty dược phẩm lobby, trả tiền cho FDA nên giảm xuống 200mg/dl.

Đọc sách báo thì người ta cho rằng y khoa tây phương nhất là Hoa Kỳ tuy tân tiến nhưng chỉ giảng dạy cách chữa bệnh nhất thời, cho uống thuốc hay mổ xẻ thay vì trị bệnh từ nguồn căn bệnh. Do đó bác sĩ chỉ kêu uống thuốc hay mổ thay vì điều nghiên về căn bệnh do di truyền hay dinh dưỡng….

Bác sĩ khuyên tập thể dục thì mình tập võ mỗi ngày, trong tuần có khi lên vườn cuốc đất, cuối tuần còn đi bộ leo núi với đồng chí gái. Về dinh dưỡng thì bác sĩ không nói gì cả, chỉ khuyên bớt ăn thịt mỡ,…ăn cá nên bù trớt. Đọc tin tức thì có người kêu không ăn thịt, ăn cá có người kêu phải ăn thịt vì có chất đạm trong khi nhiều bác sĩ khác kêu chất đạm đều có trong rau cải nên không biết tin ai. Ôi thôi đủ thuyết điển hình là thuyết dinh dưỡng của bác sĩ Atkins thì có người sao lại rồi đổi vài thứ gọi là Seal Beach Diet,… cho nên mấy năm nay mình tìm cách giảm cân và cholesterol và lượng cholesterol nhưng cứ ì è trên 200 mg một chút còn xuống cân được 10 cân thì ăn lại như xưa thì một tháng sau những gì của Caesar đều trả lại cho Caesar.

Cách đây vài năm, bà Obama lên tiếng về vụ dinh dưỡng ở trường học,…sau đó thì im bặt luôn sau khi các nhà tài trợ cho ông Obama vào toà Bạch Ốc, kêu bớt hùng hổ. Đến ông tỷ phú Bloomberg, cựu thị trưởng của thành phố Manhattan, ra lệnh cấm các nhà hàng bán nước ngọt quá 16 oz. Ông này bị truyền thông, đại biểu do các công ty thực phẩm đánh bầm dập nên cuối cùng luật này cũng không thông qua. Nghe nói ông ta sẽ ra tranh cử tổng thống lần tới. Hy vọng mình sẽ có dịp bầu cho ông ta.

Họ cho rằng luật này phản lại tu chính án #1, người dân có quyền tự do, lựa chọn cách dinh dưỡng của mình. Vấn đề ở đây là ngay cả bác sĩ còn lơ tơ mơ về dinh dưỡng thì làm sao người dân thường, hiểu rõ vấn đề nhất là các công ty thực phẩm trả hàng năm, mấy chục triệu cho các tổ chức y tế hay đại học nghiên cứu về thực phẩm. Do đó mình phải tự tìm sách báo để đọc, nhất là các sách báo chuyên nghiệp vì bác sĩ nghiên cứu cho in trên các sách báo này thường khả tín hơn là các báo lá cải hay trên mạng với fake news.

Cách đây 10 năm toà tuyên bố các công ty bán thuốc lá phải đền bù tiền cho nạn nhân hút thuốc lá vì gây nạn ung thư, buột họ phải đề trên bao thuốc lá là hút thuốc lá có thể gây bệnh ung thư. Tương tự mới đây, người ta cấm bán thuốc diệt cỏ Round-Up vì có ông bị ung thư vì sử dụng thuốc này để diệt cỏ từ bao năm nay. Ông này sắp chết nhưng con cháu sẽ hưởng được mấy trăm triệu.

Toà án Cali, tháng 3 năm 2018 bắt các công ty bán cà phê như Starbucks đều phải ghi rõ trên nhãn hiệu của họ là cà phê có thể gây ra bệnh ung thư vì họ phải rang hột cà phê trước khi nghiền nát để tạo vị đắng. Trong quá trình rang hạt cà phê thì có chất acrylamide, có thể chuyển biến thành epoxide glycidamide, có thể phá huỷ chất đạm và tế bào. Người ta được biết là phá huỷ tế bào khởi đầu cho bệnh ung thư vì tế bào ung thư sinh sôi nẩy nở thì lại diệt các tế bào thường. Do đó người xưa hay nói bệnh vào từ miệng, hoạ ra từ mồm.

Ông luật sư thắng kiện các công ty thuốc lá, hình như mình có xem phim này do Russel Crowe đóng, cho biết là vụ kiện kéo dài suốt 13 năm trời, may là có người làm việc bên trong do Crowe đóng mới thắng kiện. Tình cờ đi xem vì đồng chí gái mê tên tài tử này, không ngờ lại chuyện về thuốc lá. Ở các xứ như Ba Tây, những ai đi kiện cáo đều bị bắn chết như nữ tu người Hoa Kỳ, chống đối vụ khai phá rừng để nuôi bò bị hạ sát. Người ta nói có trên 2,000 người chống đối các cuộc phá rừng ở Ba Tây bị sát hại.

Các công ty thuốc lá lại đội cái nón khác, họ mua hầu hết các công ty thực phẩm như Philip Morris mua General Foods với giá 5.8 tỷ đôla, RJ Reynolds mua Nabisco với giá 4.9 tỷ đôla... Với tinh thần bán thuốc lá đầu độc nhân loại thì ai dám tin các công ty bán thuốc lá, nay bán thực phẩm này.

Nói đến thuốc lá thì nhớ khi xưa, người Tây phương đem thuốc phiện sang đầu độc làm giàu trên xương máu của người á châu nhất là ở Trung Quốc hay ở Việt Nam. Ngày nay thì ngược lại, thuốc phiện, ma tuý lại được bán tại Âu châu và Hoa Kỳ.

Dạo con mình còn nhỏ, chúng thích ăn Macaroni Cheese, Kraft, Kool Aid nên mua về làm cho chúng ăn, hoá ra là của công ty bán thuốc lá. Chán mớ đời.

Các công ty này bảo trợ cho các dân biểu để ra luật Racketeer Influenced and Corrupt Organizations Act, gọi tắc là RICO, cộng với luật Patriot thì ai mà thưa kiện họ thì bị phạm tội này, ở tù mọt gông. Hôm nào rảnh mình kể thêm về đạo luật gian ác này.

Các hội từ thiện về ung thư, tiểu tháo đường,… đều do các công ty thực phẩm, dược phẩm bảo trợ tài chánh. Các cán bộ được nuôi sung sướng nên làm ngơ về những hoạt động của các công ty bảo trợ của mình.

Food Drug Administration (FDA), cơ quan bảo vệ thực phẩm và dược phẩm của Hoa Kỳ, ra chỉ thị mỗi năm về dinh dưỡng cho người Mỹ. Người ta khám phá ra là 60% nhân sự của hội đồng này, những người có quyền đề cử hay bác các quy chế dinh dưỡng đều là những nhân viên cũ của của các công ty dược phẩm, thực phẩm lớn tại Hoa Kỳ. Người ta có thưa kiện, dù thắng nhưng vẫn không thay đổi. có một ông basc sĩ lẻ Houston, tìm ra cách chữa bệnh ung thể từ 40 năm nay, bị FDA hành lên hành xuống, khiến ông ta phải chữa lén bệnh nhân. Ra trước quốc hội, bệnh nhân khóc lóc cảm ơn ông bác sĩ. Lý do là công ty dược phẩm Elan lúc đầu, ký giao kèo để bán thuốc này, sau họ mướn một người làm việc cho ôgn bác sĩ này nên xù giao kèo và tìm cách xin patent về thuốc này. Nay đợi hết hạn patent của ôgn bác sĩ ở Houston để bán.

Về mặt tâm linh, người ta tin tưởng vào thiên đàng hay cỏi niết bàn thì có quyền lựa chọn nhưng cái khổ là ít ai hiểu biết rành rọt về kinh thánh hay kinh phật, nên họ phải dựa vào các ông cố đạo, mục sư hay sư sãi để giải thích những khúc mắc về tâm linh. Tương tự trong lãnh vực y tế, sức khoẻ, ít ai hiểu rõ, chỉ lờ mờ về vấn đề này nên phó thác cho các bác sĩ mà các bác sĩ ngày nay, đa số ra trường có số nợ khá cao nên tìm cách rút tiền từ bệnh nhân hay bảo hiểm, bỏ quên thiên chức lương y như từ mẫu.

Nhớ có dạo, đồng chí gái đi khám bác sĩ gốc Việt về tim mạch nên kêu mình lấy hẹn với văn phòng tên bác sĩ này. Tới nơi, đóng tiền co-Payment xong ngồi đợi cả tiếng, chưa thấy y tá gọi,…mình hỏi thì được biết tên bác sĩ đang ở văn phòng trên L.A., sắp về. Mình kêu trả tiền lại rồi bỏ về. Mình trả tiền chớ có phải đi ăn mày mà bắt đợi. Mình kiếm bác sĩ khác gần nhà. Sau đó mình cứ thấy văn phòng tên bác sĩ gốc Việt Nam, gọi hoài thêm gọi cho đồng chí gái rốt cuộc mình nói ngưng gọi mình nếu không mình sẽ thưa chúng.

Một tháng sau hoá đơn y phí về. Mình làm thử nghiệm với nhà thương gần nhà giá $1,100 trong khi đồng chí gái cũng làm thử nghiệm y chang thì tên bác sĩ gốc Việt lấy $13,000. May là bảo hiểm trả. Hôm trước, ăn cơm tại nhà mấy người bạn, một anh bạn kêu tên bác sĩ gốc Việt này cũng gian ác với vợ anh ta. Vợ anh ta đi núi nên khó thở, hắn kêu đi thử đủ trò trong tổ hợp y tế của hắn để kiếm tiền ngay cả thử bệnh SIDA rồi phán là không sống được bao lâu khiến anh ta tái mặt. Ai đó khuyên đi bác sĩ mỹ thì cho hay là vì leo núi, do không khí đặc, không cần bỏ pacemaker hay gì cả. Vẫn sống tà tà. Chán mớ đời.

Nói vậy chớ không phải bác sĩ nào cũng cà chớn. Mình có mấy người bạn bác sĩ, nha sĩ rất bình dân, cuối tuần vào các viện dưỡng lão hát cho mấy người Việt lớn tuổi nghe,… đồng chí gái hay rũ mình đi mấy họp mặt y sĩ, nha sĩ tự gọi thuộc giới thuợng lưu ở Bolsa nhưng mình không đi nên sau này đồng chí gái biết tính hết rũ đi nhảy đầm với đám thượng lưu Bolsa. Bần cố nông như mình gặp họ không hợp, mình như vịt mà thả vào đàn thiên nga thì vẫn hoàn vịt. Chán mớ đời.

Đi học về đầu tư thì người ta dặn là không ai chăm sóc tiền bạc của mình cẩn thận hơn chính mình nên mình nghĩ về sức khỏe mình phải bỏ công tìm hiểu thêm về bệnh tật, dinh dưỡng, đi bác sĩ thì nên đi chuyên khoa và hai ba người để xem họ định bệnh ra sao. Không nên phí thác hoàn toàn vào bác sĩ hay nghe người quen, không rành về y tế rồi mang vạ lây.

Nhớ dạo đồng chí gái bị hậu mãn kinh. Kinh hoàng. Đi bác sĩ gia đình thì ông thần này kêu là thiếu máu, bắt ăn rau muống và thịt bò và uống thêm chất sắt. Vẫn không lành sau ai mách mụ vợ đi bác sĩ về phụ nữ thì khám phá ra đang trong thời kỳ hậu mãn kinh. Uống thuốc thì vài tuần xong om.

Hồi đầu năm, mình có chị bạn báo tin là bị ung thư, không muốn hoá trị liệu rồi không biết ai động viên khiến chị ta đổi ý, chấp nhận hoá trị liệu. Nhà thương làm giàu nhờ hoá trị liệu vì mỗi ca như vậy họ thu được trung bình $500,000. Một viên thuốc giá mấy ngàn đồng. Vấn nạn là xác suất về hoá trị liệu thì ít người được lành bệnh mà đi theo ông bà rất nhanh. Quá trình giúp tiêu diệt tế bào ung thu vô hình trung giết thêm tế bào thường, kiểu quốc gia và Việt Cộng đánh nhau dân ở giữa lãnh đạn. Vài tuần sau theo hoá trị liệu thì chị ta qua đời.

Khi đi mua sắm, người ta tìm hiểu rất kỹ lưỡng về căn nhà, chiếc xe, cái máy chụp hình,…nhưng khi nói về sức khoẻ của chính họ thì con người lại hồ hởi đưa cái mạng mình, phó thác cho bác sĩ. Phước chủ may thầy như người xưa thường nói còn gặp bác sĩ vô lương tâm cứ đè đầu ra cho đi thử đủ trò để ăn tiền rồi tiền mất tật mang hay toi mạng.

Mấy tháng nay mình đọc sách y khoa về cơ thể và dinh dưỡng, có theo thử một chế độ ăn uống thì xuống được 12 cân anh. Người cảm thấy nhẹ nhàng. Tuần trước đi chơi ở vùng Đông Bắc, ăn uống bú xua la mua, lên 3 cân, tuần này về nhà theo lại quy chế cũ thì xuống lại.

Mình đang luyện một chế độ dinh dưỡng thì nhận thấy tóc mình bắt đầu đen lại 50%. Hy vọng tháng 2 tới sẽ thành công mỹ mãn sau 6 tháng thử nghiệm, sẽ báo cáo cho đồng chí gái vì cô nàng đang lo tóc bạc. Cô nàng cứ hỏi nhưng cần phải làm đúng quy trình như cái trứng phải cần ấp đúng 21 ngày mới nở. Tuần rồi qua Delaware, cô bạn kêu là mình nhuộm tóc kiểu mới. Chán mớ đời.

Càng lớn tuổi người ta có khuynh hướng thấp xuống vì xương mềm rỗng trong khi ăn uống bình thường nên trọng lượng của cơ thể làm xương dẹp xuống do đó nên thận trọng ăn thức dinh dưỡng có đủ chất dinh dưỡng thêm dang nắng để cơ thể hấp thụ sinh tố D giúp xương cứng.

Mình tính sẽ đọc thêm về sách y khoa, y tế cộng đồng để có chút ít kiến thức để tự lo cho thân mình về ăn uống dinh dưỡng vì mình biết nhiều bác sĩ cũng ngủm cù teo vì bệnh lý.

Sơn đen nhưng tâm hồn sơn trong trắng
Nhà sơn nghèo dang nắng sơn đen

Chán mớ đời