Ngày Chiến Sĩ Trận Vong

Nhớ dạo mới sang Cali, mấy người bạn hay rũ đến mấy chỗ bán xe nhân ngày lễ tưởng niệm chiến sĩ trận vong (Memorial Day), để ăn hamburger miễn phí. Cứ vào mấy ngày lễ này vào mùa hè thì các nơi bán xe, tổ chức làm barbecue, dụ dỗ người Mỹ mua xe mới.

Memorial Day, ngày tưởng niệm chiến sĩ trận vong, là một ngày lễ quốc gia của Hoa Kỳ. Thường được tổ chức vào ngày thứ 2 cuối cùng của tháng 5, tưởng niệm các đàn ông, phụ nữ đã chết khi thi hành nghĩa vụ trong quân đội Hoa Kỳ.

Lễ này thường được gọi là “Decoration Day”, khởi đầu những năm sau cuộc nội chiến và trở thành ngày lễ quốc gia vào năm 1971, hơn 100 năm sau cuộc nội chiến kết thúc. Người Mỹ thường đi viếng mộ thân nhân hay đài tưởng niệm, gia đình xum họp hay đi xem diễn hành trong các thành phố, thường được xem là khởi đầu cho mùa hè.

Sáng này chạy lên vườn, chạy ngang cái nghĩa địa, thì thấy cờ mỹ được cắm đều trên các mộ. Chắc chủ Đất nghĩa trang cho cắm cờ.

Cuộc nội chiến Hoa Kỳ chấm dứt vào mùa xuân năm 1865, có nhiều người chết nhất lịch sử chiến tranh Hoa Kỳ nên cần thành lập các nghĩa trang quốc gia. Vào những năm 1860, có nhiều thành phố bắt đầu tổ chức các cuộc tưởng niệm cuộc chiến vào mùa xuân để tưởng nhớ người thân đã nằm xuống trong cuộc chiến.

Không ai biết các buổi lễ tưởng niệm này khởi đầu từ đâu, thành phố nào nhưng vào năm 1966, chính phủ liên bang tuyên bố thành phố Waterloo, tiểu bang New York, chính thức là nơi phát sinh ra ngày tưởng niệm chiến sĩ trận vong đầu tiên ngay 5 tháng 5 năm 1866. Sao giống ngày cô hồn ở Việt Nam 5 tháng 5.


Ngày 5 tháng 5 năm 1868, tướng John A. Logan, đứng đầu một tổ chức cựu chiến binh miền Bắc, kêu gọi một ngày tưởng niệm quốc gia và lấy ngày 30 tháng 5 năm đó để trang trí, cắm hoa cho các mộ chiến sĩ đã chết trong cuộc nội chiến. Ông ta gọi là “decoration day” vì không tưởng niệm trận đánh nào cả.

Lễ “Decoration Day” đầu tiên, tướng James Garfield đọc diễn văn tại nghĩa trang quốc gia Arlington, có 5,000 người tham dự tại nghĩa trang có 20,000 mộ ở đây.

Các tiểu bang miền Bắc tổ chức ngày tưởng niệm này mỗi năm đến năm 1890 tuyên bố là ngày tưởng niệm của tiểu bang. Trong khi đó các tiểu bang miền nam, thua trận cũng có làm tưởng niệm các ngày lễ chiến sĩ trận vong nhưng khác ngày với các tiểu bang miền Bắc đến đệ nhất thế chiến. Mình không nhớ rõ vì sách không có ghi. Đã thua cuộc thì ít ai nhắc nhở.

Ngày tưởng niệm các chiến sĩ trận vong trong cuộc nội chiến nhưng khi Hoa Kỳ bị dính tham gia vào cuộc thế chiến thứ 1 thì ngày lễ này được tưởng niệm luôn các chiến sĩ Mỹ đã chết tại các chiến trường trên thế giới. Từ đó mới chấm dứt các cuộc tưởng niệm khác nhau giữa bên thắng cuộc và bên thua cuộc, giúp thống nhất ngày tưởng niệm chiến sĩ trận vong cho cả hai bên.

Năm ngoái, mình có đi dự buổi ra mắt việc tu sửa lại nghĩa trang Biên Hoà, do người Mỹ đòi hỏi vì Hà Nội cho phá huỷ, cướp mất mấy chục mẫu đất và định phá hết. Có một hội được thành lập tại Texas, lo vụ này. Mình phải phục ông chủ tịch, bao nhiêu năm vận động quốc hội Hoa Kỳ để Hà Nội khỏi phá nhưng ngày nay cần tiền để tu sửa.
Tượng đài chiến sĩ trận vong Việt Nam 

Năm 1968, quốc hội Hoa Kỳ ra luật Uniform Monday Holiday Act, các ngày lễ quốc gia đều rơi vào ngày thứ 2, để các công chức được nghỉ bắt cầu luôn cuối tuần nên lễ tưởng niệm chiến sĩ trận vọng được cho vào thứ hai cuối cùng của tháng 5. Xong om

Dạo mình mới sang Hoa Kỳ, rất ngạc nhiên là lễ lạc gì đều rơi vào ngày thứ 2, khác với bên âu châu, tương tự người Việt hải ngoại, kỵ giỗ gì cũng phải đợi ngày chủ nhật. Sau này, đọc sách con mình học mới biết đến cái luật dưới thời ông Nixon này.

Dần dần, các thương mại dùng các buổi lễ này để khuyến mãi như các công ty bán xe, tổ chức rút thăm, nướng thịt, hamburger, dụ dỗ khách hàng. Mình cứ vào mấy ngày lễ này là cứ bò vào các nơi bán xe, ăn miễn phí đến khi lấy vợ thì phải đi ăn uống ở nhà bạn bè.

Năm nay, cách giãn xã hội nên chả làm gì, mình lên vườn vào buổi sáng. Trưa về ăn cơm với vợ con. Có thể ra mộ ông bà ngoại với mấy đứa con để chúng sẽ không quên sau này. Thay vì xeo phì, gửi hình thăm ông bà ngoại. 

Nhs

Khi nào gọi là già

Nhiều khi đi ăn uống với bạn bè hay nghe họ nói “mình già rồi” khiến mình ngạc nhiên. Cụm từ “già rồi” thay đổi tuỳ theo thời gian và không gian. 

Khi xưa, cách đây 100 năm, người Mỹ có tuổi thọ trung bình là 62 tuổi nên chính phủ khôn ngoan, ra luật hưu trí cho phép người mỹ về hưu ở tuổi 65. Nghĩa là họ có khả năng chết 3 năm trước khi nhận tấm ngân phiếu hưu trí đầu tiên. 

Dạo ấy phụ nữ không đi làm nên người ta sẽ cho người vợ lãnh tiền an sinh xã hội hay hưu trí của người chồng bạc mệnh. Do đó, dạo ấy phụ nữ cần phải có chồng để khi chồng chết thì có thể lãnh tiền an sinh xã hội của người chồng. Trong nhiều xã hội, phụ nữ phải lấy chống, thậm chí làm vợ bé, dù không yêu thương để có một đứa con để lo cho mình về già.

Dạo này, ông nuôi ong trong vườn mình hay rũ đi ăn sáng. Ông ta buồn bà vợ, hai vợ chồng không nói chuyện với nhau vì tiền bạc ra sao đó. Ông ta kêu muốn về với chúa sớm nên không uống thuốc cao máu, cao mỡ,… khốn nạn là ông ta kêu khoẻ hơn khi không uống thuốc khiến mình lại có dịp tụng kinh về y tế cho ông ta, đáp lại những lời kinh cầu của ông ta, muốn mình trở về đạo. 

Về Việt Nam, mình có gặp lại vài bạn học cũ thì đa số làm cho nhà nước đều về hưu ở tuổi 60, còn mấy bà thì nghe đâu ở tuổi 55. Việt Nam bắt chước tây cách đây mấy chục năm khi mình ở Pháp quốc, cho về hưu sớm để có chỗ cho giới trẻ làm việc vì công ăn việc làm ít, đất nước đang được cơ giới hoá cách làm việc,… nay thì chới với vì không có tiền để trả tiền hưu trí cho mấy người đã về hưu, sống dai.

Họ tính là giới trẻ đi làm đóng thuế để trả cho mấy người về già nhưng giới trẻ ngày nay không chịu đẻ. Chơi thì họ muốn chơi nhưng không muốn nuôi con, khiến chính phủ phải kêu gọi đẻ nhưng chỉ có mấy ông tây đen đi về xứ, rước mỗi năm mỗi bà sang để đẻ, được nhà nước pháp nuôi, tôn trọng văn hoá nhiều vợ của phi châu. Xong om.

Có ông mỹ về hưu, đặt kế hoạch ngũ niên. Cứ 5 năm là học cái này, học cái kia đến 100 tuổi vẫn còn khoẻ, viết cuốn sách, kể lại 30 năm đã làm gì sau khi về hưu ở tuổi 65.

Con người chúng ta leo lên đỉnh núi đầu tiên thì có thể chấp nhận đã mấy chục năm, làm việc, nuôi con,…nay xã hơi, về hưu. Lại có người lên đỉnh cao số 1, lại thấy có những đỉnh núi khác để viếng thăm nên lại tiếp tục leo núi khác nhau đến khi không còn leo được.

Có nhiều người về hưu xong thì qua đời vì họ không biết phải làm gì. Mình có quen một bác, sang đây năm 1975. Đi làm cán bộ xã hội ở trên L.A., mướn căn phòng nhỏ trên đó để đi làm. Thứ 6, đi xe buýt, xe lửa về quận Cam ở với vợ con rồi chiều chủ nhật lại xách gói, vợ bới cơm thức ăn cho trong tuần, lấy xe lửa, xe buýt lên L.A. Về hưu được 6 tháng thì qua đời vì ung thư. Chán Mớ Đời 

Khi chúng ta được hệ thống hoá, máy móc hoá trong cái guồng máy xã hội lớn thì khi về hưu, chúng ta mất đi bản năng tự lập, tự tìm cho mình một hướng đi, cách sống khác. Như con thú được nhốt lâu năm trong chuồng, sau khi được thả ra, không biết làm gì nên cứ theo thói quen đi lòng vòng trong phạm vi cái chuồng vô hình cũ.

Khi vợ chết trước thì Đàn ông Mau chết theo lắm vì họ mất đi cách sống đã được người vợ, định hướng lập trường từ khi lập gia đình. Ngược lại một goá phụ có thể sống thêm 20 năm sau khi người phối ngẫu qua đời. Họ quen chỉ định cuộc sống gia đình nên khi chồng chết thì định hướng, tìm cách sống khác.

Johann Wolfgang von Goethe viết xong Fausto vào năm 81 tuổi, trước khi chết. Ông tài tử Clint Eastwood, sau khi hết đóng phim thì quay qua làm đạo diễn, đoạt giải oscar vào năm 82 tuổi. Cho thấy sau tuổi hưu trí chính thức, người ta vẫn có thể sinh hoạt, sáng tạo thêm 20 năm, thế tại sao chúng ta lại ngưng làm việc ở tuổi 60, rồi tự cho mình già. Rồi nhậu cho quên đời.

Có anh bạn gửi cho cái video, có bài hát “don’t let the old man in”. Ông ca nhạc sĩ Toby Keith kể đang chơi cù với ông Clint Eastwood thì ông này cho biết là tuần tới là sinh nhật 88 tuổi (31/5, xem như năm nay ông đạo diễn này được 90 tuổi). Ông ta hỏi đạo diễn, tài tử nổi tiếng sẽ làm gì thì ông Clint Eastwood nói: “don’t let the old man in”.

Đạo diễn Clintwood nói sẽ đi xa 3 tháng để quay cuốn phim “The Mule”, tiếng lóng cho cụm từ liên lạc viên, chuyển ma tuý cho một băng đảng sì-ke, kể về một chuyện có thật. Do tờ báo New York Times đăng với tựa đề “The Sinaloa Cartel's 90-Year-Old Drug Mule" của phóng viên Sam Dolnick. Nói về ông Leo Sharp, một cực chiến binh thế chiến thứ 2, ở tuổi 90, chấp nhận chuyển sì ke cho băng đảng ma tuý để kiếm tiền trả nợ, và giúp cháu ngoại làm đám cưới. Ông này già nên cảnh sát không để ý. Cuối cùng bị DEA bắt vào tuổi 90, ở tù thì chả lo.

Ông ca nhạc sĩ Toby Keith, nghe kể sơ sơ về câu chuyện của cuốn phim và ngưỡng mộ ông đạo diễn 88 tuổi vẫn còn hăng hái làm việc nên về nhà, viết bản nhạc này và gửi cho ông Clintwood. Ông này nghe và thích nên lồng nhạc vào trong phim “The Mule”.
Muốn nghe bản nhạc thì nhấn cái link.

Don't let the old man in, I wanna leave this alone
Can't leave it up to him, he's knocking on my door
And I knew all of my life, that someday it would end
Get up and go outside, don't let the old man in
Many moons I have lived
My body's weathered and worn
Ask yourself how old you'd be
If you didn't know the day you were born
Try to love on your wife
And stay close to your friends
Toast each sundown with wine
Don't let the old man in
Many moons I have lived
My body's weathered and worn
Ask yourself how old you'd be
If you didn't know the day you were born
When he rides up on his horse
And you feel that cold bitter wind
Look out your window and smile
Don't let the old man in
Look out your window and smile

Don't let the old man in (Toby Keith)

Xong om
Nhs




Buồn vui đời làm vườn trong mùa đại-dịch

Từ mấy tháng nay, mình lên vườn gần như mỗi ngày, lo làm lại hệ thống chính nước tưới. Thêm nữa mình cho tên Mễ phụ mình nghỉ vì hắn bận, không đến xem nước tưới, cắt cỏ, cắt nhánh khô, sai bà vợ đến với mấy đứa con. Vườn thì có rắn, coyote, Bobcat,…mà để con nít chạy vòng vòng thì không an toàn. Bà vợ thì chỉ biết đi vòng vòng, nếu ống nước bị bể hay hư hại vì thú hoang cắn phá, báo cáo lại cho hắn đến sửa. Trong khi đó nước cứ chảy ra ngoài, cây không được tưới.

Có mượn được một anh Mễ khác nhưng chỉ đến chủ nhật nên mình phải làm vườn mệt thở. Hệ thống nước chính thì xong rồi, chỉ còn hệ thống tưới nhỏ, cần thiết bị một hệ thống điện toán, sử dụng Wi-fi khắp vườn, để kiểm soát công việc tưới nước. Dù ở bất cứ ở đâu trên trái đất, mình có thể biết để tắt hay mở nước. Nhớ có dạo mình đi chơi xa, ống nước chính bị bể, thành phố đến tắt nước cả tuần, trái rụng, mà phải trả tiền nước. Chán Mớ Đời 

Nếu trang bị được hệ thống này thì mình có thể đi chơi khắp thế giới mà vẫn kiểm soát được qua điện thoại hay iPad. Hệ thống sẽ kiểm soát độ ẩm để tự động tắt mở nước tưới thay vì như hiện nay, mình phải xem xét đều, nên phải lên vườn đều. Nay hệ thống nước chính đã được thay lại hoàn toàn nên không ngại nữa. 

Đi Seminar thì thấy kỹ thuật áp dụng vào ngành canh nông rất cao, do đó chỉ có 1% dân số mỹ, làm nghề nông dân mà có thể nuôi cả nước mỹ và thế giới. Có các thiết bị để đo các cây bơ từng ngày để biết cần gì, tưới phân loại gì theo phần mềm điện toán tự soạn luôn, giúp trái to hơn và nhiều trái.

Hoá ra là khi cây ra hoa thì họ có thể dùng loại hormone để xịt lên hoa để đậu trái nhiều hơn, nghe mấy giáo sư đại học cho biết là thêm từ 40% đến 60%. Mình đang do dự, có nên sử dụng loại này hay không. Chắc không vì mình thích trồng theo tự nhiên hơn là áp đặt. Loại trái quả mà không có hạt là vì khi ra hoa, họ xịt loại thuốc để không ra hạt trái như nho, dưa hấu mà mình thấy. Ăn mấy cái này không biết sẽ đưa đến hệ quả gì cho cơ thể nên mình không thích lắm dù biết có lời. Xét ra mình vẫn còn “nông đức”. He he he 

Tương tự mình xem phim tài liệu thì họ cho biết các hạt giống khác như cà chua, lúa thóc, ngô,…đều được sản xuất và kiểm soát bởi 4 công ty chính trên thế giới. Một ký hạt giống cà chua giá $67,000. Kinh

Hạt giống đều được cấy riêng để giúp khỏi bị hư thối sớm vì sẽ không bán được khi phân phối, chuyên chở từ nông trại đến chợ qua trung gian mối lái. Điển hình; một trái cà chua bình thường thì 3 ngày sau khi hái, quả sẽ bị thối và bị mốc. Do đó người ta phải cấy một loại giống cà chua khác, thường là loại xấu để tạo ra một loại giống cà chua mà người ta gọi ”cà chua Hybrid.” Loại ”cà chua lai” này sẽ có khả năng tươi đến 25 ngày, đủ thời gian chuyên chở đến và bán ở chợ.

Nông dân khắp thế giới đều phải mua loại cà chua lai này để trồng, có vài nông dân tự làm hạt giống nhưng mất công lắm, phải xay cà chua ra cho nhuyễn rồi lọc hạt, ra rồi phơi khô mà chỉ tồn tại có 3 ngày sau khi hái. Đó chỉ là cà chua còn mấy loại trái cây, rau cải đủ trò, nghe tới là Chán Mớ Đời hết muốn kể. Có tên hàng xóm mỹ, hay cho mình ăn cà chua do hắn trồng. Chỉ cần rữa xong là cho vào mồm, ăn ngon không thể tả. Còn cà chua mua ở chợ ăn chán như con gián.

Nhớ dạo mới mua cái vườn, chủ trước trả $70,000 tiền nước mỗi năm nên họ bán rẻ. Mình nhờ thợ thiết bị hệ thống đồng hồ tự động tắt mở nước theo thời khoá biểu, giúp giảm 50% tiền nước. Đó là hệ thống cũ hay bị bể nên nước chảy ra ngoài, không tưới nước được. Sử dụng hệ thống mới thiết bị sẽ giảm tiền nước hơn nhất là sẽ giúp cây xinh tốt hơn vì áp suất nước rất cao lên đến đỉnh đồi, có thể tưới đều cả vườn.

Mình thay ống nước chính có đường kính 3 inches rồi ống lên đồi có đường kính 2” thay vì 1.25 inches như mấy chục năm qua. Do đó, mình có thể tưới nữa cái vườn cùng một lúc khi trời nắng gắt trên 100 độ F thì có thể tưới cả vườn trong 6 tiếng đồng hồ. Trước đây, thì chỉ tưới được 1 phần vườn nên trời nóng, trái không đủ nước có thể bị rụng nhiều.

Năm kia mình bị một lần nên sợ, may có bảo hiểm đền, đủ tiền trả nước nếu không thì bỏ nghề làm nông rồi.

Tuần tới, sẽ có một tên đến xem vườn để thiết bị hệ thống tưới nước của công ty Netafim, một công ty Do Thái, đã nghĩ ra hệ thống tưới “drip Irrigation”. Hy vọng chính phủ california có thể cho mình tiền để thay hệ thống này, gắn hệ thống năng lượng mặt trời. Họ cho biết cuối tháng 5 hay tháng 6 sẽ cho biết. Mình vẫn làm dù chính phủ không cho tiền. Nếu cho thì mình chỉ cần chứng minh tiền bạc trả cho thợ,…khi họ đến thanh tra. Họ đã đến thanh tra cách đây 3 năm.

Xong vụ nước, mấy tuần nay phải cưa mấy nhánh cây chết, để hoa lá, cành mới có chỗ mà mọc. Có nhiều nhánh cây chết thì khó hái trái, thợ hái trái đòi thêm tiền công. Vụ cưa cây này thì căng vì cái cưa có thể kéo dài ra 16 feet, nặng 15 cân nên vác theo, đi bộ rất châm, khi cưa các nhánh cây trên cao. Còn thấp thì dùng cưa máy, vác theo khá mệt. Đang tính mua chiếc xe máy cày nhỏ để có thể chạy khắp vườn, kéo theo cái xe rờ-mọt, đựng dụng cụ, chớ quên cái gì là phải đi bộ về nhà kho, xa mệt thở. Đi bộ ít lại nhưng lại làm việc nhiều hơn. Để xem, làm lại hệ thống tưới mới cho xong, nếu chính phủ cho tiền năm nay thì mua chiếc máy cày, để khỏi phải đóng thuế lợi tức vì năm nay được mùa.

Thêm nữa, đến mùa hái bơ thì có lẻ mình sẽ mướn 1 hay 2 người hái đều đều mỗi ngày suốt mấy tháng. Có xe máy cày thì có thể kéo mấy thùng đựng bơ, rồi chiều kéo đến công ty mua sỉ. Họ cho mỗi thùng $20, còn nếu họ đến lấy thì chém mình thêm $100. Hái từ từ thì có thể hái trái to trước rồi quay lại mấy tuần sau thì trái nhỏ lớn lên một tí.

Mình hái tháng 2 thì có 150,000 cân, có năm mình đợi đến tháng 4 thì lên đến 250,000 cân, được thêm tiền. Công ty hái thì họ chỉ đến một lúc rồi hái hết vườn trong mấy ngày. Thu hoạch kém lại. Do đó mướn 2 người hái mỗi ngày 2 thùng (2,000 cân), mỗi tuần 12,000 cân, 12 tuần thì 144,000 cân rồi sau đó cho hái hết một lúc cho xong. Hái sớm như năm nay thì bây giờ có mấy trái nhỏ không hái thì nay lại lớn nên ăn ná thở luôn. Tính hái đưa cho cô cháu bán nhưng để xem vì mình không có thì giờ vì mới tỉa nhánh cây khô có phân nữa. Đi tới đâu, hái tới đó. 

Bơ hái trễ nên to. Mỗi trái nặng nữa cân, ăn mệt thở luôn với mật ong vườn :)
Sáng 6 giờ sáng đã lên vườn. Trưa về lại bò đến trung tâm “masks save Lives”, phụ giúp mấy người bạn bỏ thiết bị y tế vào thùng, vào bao rồi đem ra bưu điện. Xong om

Chiều lại hướng dẫn mấy hội viên Đông Phương Hội luyện tập qua hệ thống viễn liên Zoom từ 7:00-9:00 tối, nên thấy ngày tháng qua rất mau dù là đại dịch. Mới quay đi quay lại thì thấy đã 10 tuần lễ rồi. Kinh

Mỗi lần lên vườn thì mình đi bộ, trung bình từ 4 dậm đến 6 dậm. Hôm trước, mở phần mềm của điện thoại ra thì thấy số lượng đi bộ cả tuần khiến mình thất kinh. Nghĩ lại thì dạo này mình khoẻ hơn xưa rất nhiều. Đi bộ nhiều, tập nội công Hồng Gia, Trạm Trang Công mỗi ngày nên tinh thần phấn chấn, ăn uống có kiêng có lành, sức khỏe nhiều hơn nhiều người bạn cùng tuổi. Có nhiều người bạn bằng tuổi, thậm chí ít tuổi hơn mình mà khi lên vườn mình, đi bộ chút xíu là họ đơ ra, đứng hình, thở không ra. Họ kể đánh quần vợt, chơi thể thao đủ trò mà leo dốc từ cổng vườn đến nhà kho, có 100 bộ là họ đứng hình. Viếng vườn mình xong, họ không muốn trở lại vườn nữa. Chán Mớ Đời 

Làm vườn thì không lời lắm nhưng được cái giúp mình làm việc, học hỏi thêm về canh nông, thay đổi tư duy về cuộc sống, nhất là để ý đến ăn uống, thực phẩm vì khám phá ra sự thật về công nghệ thực phẩm. Những gì chúng ta tiêu thụ ngày nay giảm từ 43% đến 60% các chất dinh dưỡng so với trước 1970. Đưa đến bệnh tật đủ trò.

Lý do là bị lai giống và hái sớm, được bảo quản,… dù được các công ty dụ dỗ sử dụng hoá chất để làm tăng trái to hơn, hạt nhỏ hơn,…nhưng mình nhất quyết giữ cách trồng kiểu bình thường, chỉ cần trang bị máy móc tối tân để có thể đi chơi với vợ con. Có gì thì gọi thợ đến lo.

Tuần này, mình gửi bơ sang Philadelphia cho hai đứa cháu, thưởng cháu mới được vào đại học Pennsylvania. Tết mình có gửi một thùng bị cô em chê, kêu là ăn chưa đả. Nói mua một trái bơ $2 mà không ngon bằng bơ cậu Sơn. Mình nói bơ của mình có nhãn hiệu “Lá Bồ Đề”. Nếu cô em trả tiền cước là chỉ có khóc, hết thấy bơ cậu Sơn ngon.

Nắng nông trường Sơn không sợ
Chỉ sợ về nhà bị vợ la

Xong om!

Nhs

Đi Chơi Với Mẹ

Hôm qua, trò chuyện với cô em ở Đàlạt. Cô em định đưa bà cụ đi chơi ở Nha Trang vài ngày tắm biển, sau mấy tháng bị cách giãn xã hội, ở nhà không gặp ai. 

Dự tính cô em khiến mình nhớ lại chuyến đi Nhật Bản năm ngoái với mẹ, đong đầy kỷ niệm đẹp với mẹ. Hy vọng sang năm, mẹ vẫn còn khoẻ, sẽ đưa mẹ đi Âu châu, hay Nam Dương vì nay mẹ đã 88 tuổi rồi. Mỗi lần, nói chuyện với mẹ, mình phải động viên đi tập dưỡng sinh mỗi ngày trên Số 4 và ra chợ. Mẹ mình thích đi chơi, học hỏi, tò mò trong khi ông cụ mình, sau 15 năm cải tạo, như quen bị nhốt nên cứ lẩn quẩn ở nhà.

Có anh bạn nói; mình còn nợ mẹ mình trong khi anh ta, giàu có, đại gia nhưng đã trả hết nợ với mẹ anh ta. Lý do, mẹ anh ta không đi đứng một mình được, thêm trả nhớ về không. Cho nên khi mình còn nợ mẹ thì ráng trả nhiều chừng nào càng tốt để sau này, mẹ trả nhớ về không thì mình không ân hận. Nợ công ơn của mẹ thì không bao giờ trả hết được.

Bổng nhiên lại nhớ đến bài ca “Gánh Mẹ” của Quách Beem :

Cho con gánh mẹ một lần,
Cả đời mẹ đã tảo tần gánh con.
Cho con gánh mẹ đầu non,
Cả lòng mẹ đã gánh con biển trời…
Ngày xưa mẹ gánh à ơi!
Con xin gánh lại những lời mẹ ru.
Đường đời sương gió mịt mù,
Vì con hạnh phúc chẳng từ gian nan…
Để con gánh mẹ đừng can,
Sợ khi mẹ mất muộn màng gánh ai?
Cho con gánh cả tháng dài,
Gánh qua năm ròng những ngày đắng cay.
Cho con... gánh cả đôi vai,
Thân cò lặn lội sớm mai vai gầy.
Mẹ già lá sắp xa cây
Lỡ đâu lá rụng tội này gánh sao?
Mẹ ơi sóng biển dạt dào,
Con sao gánh hết công lao một đời.
Bông hồng cài áo đúng nơi,
Đâu bằng bông hiếu giữa trời bao la.
Cho con gánh lại mẹ già,
Để sau người gánh chính là con con…
Cho con gánh mẹ một lần,
Cả đời mẹ đã tảo tần gánh con.
Cho con gánh mẹ đầu non,
Cả lòng mẹ đã gánh con biển



Mẹ mình có thẻ xanh ở Hoa Kỳ nhưng buồn vì cứ lú lú ở nhà nên muốn về Việt Nam sinh sống những năm tháng còn lại đời người. Mình tính luôn tiện đưa mẹ về Việt Nam, quá cảnh tại Nhật Bản, ghé lại đây xem hoa Anh-đào nở vào mùa xuân. Nghe đi Nhật Bản thì mẹ mừng lắm, nói với cô em vui lắm, người ta có tiền nhưng không có sức khoẻ, người có sức khoẻ lại không có tiền. Mẹ không có tiền nhưng có sức khoẻ và con cháu lo cho đi chơi. Rứa là vui rồi!

Qua mỹ chơi, mẹ được mấy cô em đưa đi nghỉ hè ở xứ Cộng Hoà Dominique. Vào khu nghỉ dưỡng một tuần, ăn bao bụng lên mấy kí-lô nên vui lắm. Nghĩ lại trong những người dân Đàlạt ở thế hệ mẹ, mẹ là sướng nhất, được đi nhiều nơi. Tây có, Mỹ có, Đông Nam Á thì xem như xứ nào cũng đã đặt chân đến. Mình có ông cậu, bà dì ở Hoa Kỳ trên 20 năm nay, chỉ biết có tiểu bang Cali. Trong khi mẹ đã đi viếng các tiểu bang Utah, Nevada, Arizona, New York, Virginia, Maryland, Pennsylvania, Delaware, Washington D.C., Tết vừa rồi, có đi Nam Hàn chơi với gia đình hai cô em trước vụ Covid-19, bị cách giãn xã hội.

Mẹ mình chưa vào quốc tịch mỹ, vẫn sử dụng sổ thông hành Hà Nội nên phải xin chiếu khán vào Nhật Bản. Chưa có chiếu khán thì chưa mua vé máy bay được. Thế là hai mẹ con chạy lên Los Angeles , đến toà lãnh sự Nhật Bản để làm đơn xin chiếu khán. Chúng bảo cần có giấy tờ ngân hàng cá nhân để bảo lãnh, lo cho mẹ đi chơi ở Nhật Bản. Mình thì đem theo giấy tờ của công ty. Thế là phải trở lại hôm sau với giấy tờ cho thấy tài khoản cá nhân.

Nghe bà thư ký hỏi đủ trò khiến mình bực mình, tính không đi Nhật Bản cho bỏ ghét. Trên đường về thấy hình ảnh của mẹ, hy sinh cả đời lo cho mình nên lại phải nuốt giận, bò lên lại để xin chiếu khán cho mẹ.

Hôm sau mình trở lại một mình thì chúng hỏi mẹ mày đâu. Mình nói hôm qua, bà đã thấy mẹ tôi rồi. Mẹ tôi đi xe hay bị chóng mặt nên ở nhà. Chỉ có hai bà thư ký nhận hồ sơ xin chiếu khán. Thế là hôm sau, phải đưa mẹ trở lại. Hai mẹ con đi xe lửa rồi đi bộ lại toà lãnh sự. Họ hẹn tuần sau, lại lấy chiếu khán, kêu không cần đem mẹ theo nhưng cho chắc ăn, mình đưa mẹ đi theo để có dịp tham quan thành phố luôn.

Sau đó đi chơi lòng vòng, viếng các viện bảo tàng xung quanh và nhà hát lớn của thành phố, do kiến trúc sư Frank Gerry thiết kế. Chụp hình kỷ niệm cho mẹ. Hoá ra mẹ cũng thích chụp ảnh như bao phụ nữ khác. Cũng tô son trước khi chụp ảnh, khiến mình cười, khám phá ra điều mới lạ ở mẹ. Thường người ta ít để ý về mẹ, đến khi mẹ không còn nữa thì mới hối tiếc.

Hình ảnh của mình về mẹ là một người phụ nữ, sáng đi tối về, buôn bán nuôi con nuôi chồng, không bao giờ đánh phấn tô son như mấy bà vợ công chức hàng xóm.

Mình nghe lời bà bán vé máy bay, mua vé thương gia cho mẹ đi Nhật Bản và Việt Nam vì có giường nằm trong chuyến bay dài. Mẹ thì vui lắm, cả đời tảo tần nuôi 10 đứa con và thăm nuôi ông chồng ở trại cải tạo 15 năm nên quán tính vẫn là tiết kiệm. Cứ hỏi “bao nhiêu rứa con?” Đi hạng bình dân được rồi, để dành tiền dù không biết làm gì. Chán Mớ Đời 

Tới phi trường, không phải đợi lâu, làm thủ tục lên máy bay, được đưa vào phòng đợi của hãng hàng không. Ăn uống thoải mái, không phải lò mò đi vòng vòng ở các quán ở phi trường. Mẹ nói có phải trả tiền không, mình nói đã tính trong tiền vé rồi, muốn ăn chi để con đi lấy cho. Mẹ mình hỏi uống rượu được không thì mình nói được. Thế là mẹ kêu “sao mình không làm chút Sâm Banh”.

Lên máy bay, được tiếp viên hàng không đến, lấy áo đêm đi máng, còn gọi Mrs. Le dù mẹ không hiểu vẫn cười, rồi họ đưa cho mẹ cái áo khoát ngoài, để khỏi lạnh rồi đồ trang dụng vệ sinh cá nhân. Mẹ nói không xài, đem về cho cháu ngoại. Rồi nằm thẳng ra, kêu u chau nguyên cái giường ni dành cho mình. Mình bấm vài tấm hình để lưu lại hình ảnh, mẹ như trẻ con, khám phá ra các tiện nghi của hạng thương gia.

Gặp cặp vợ chồng Úc đại lợi, mẹ mình chỉ mình rồi vỗ ngực kêu “Maman”, tường như rất hãnh diện về mình, khiến mình muốn khóc.

Dạo ở tây, mình có xem một phim Nhật Bản có tựa đề là (楢山節考, Narayama bushikō), tạm dịch là hành trình lên núi Nara do đạo diễn Shōhei Imamura thực hiện rất đẹp. Nói lên câu chuyện ở Nhật Bản khi xưa, người lớn tuổi về già, khi thất mùa thì làng có lệ, Để khỏi tốn gạo nuôi cả làng, người con phải đưa cha mẹ lên núi Nara gần nhà, để cha mẹ lại trên đó, chết và từ trên cao sẽ bảo vệ, nhìn thấy con cháu dưới chân núi.

Trong phim, có cảnh người con cõng mẹ lên núi. Trong chuyến đi, hai mẹ con ôn lại ký ức, những kỷ niệm sống chung bên nhau từ bé. Rất cảm động. 

Chuyến đi Nhật Bản với mẹ, mình cũng trải qua những giây phút tương tự. Mẹ kể lại thời bé, ở Huế, rồi vào Đàlạt, rồi lấy chồng, có con, nuôi chồng ở trại cải tạo, nuôi 10 đứa con trong thời kỳ tiến nhanh tiến mạnh lên xã hội chủ nghĩa. Nay con cái lớn hết nên bắt đầu thư thả một tí.

Mấy ngày đi chơi với mẹ, mới nhận ra những điều tầm thường đối với mình thì chuyện hơi khó đối với mẹ. Đi chơi về, mình mở nước ấm cho mẹ tắm trong bồn tắm. Lúc đó mới nhớ là ở nhà mình không có bồn tắm nên chắc mẹ không biết sử dụng nên phải giải thích. Chiều nào về, mẹ cũng thích ngâm nước ấm sau cái lạnh của mùa xuân đầy hoa Anh Đào tại Nhật Bản.

Mình nhớ mãi nụ cười của mẹ khi đến tiệm chụp hình chuyên nghiệp, được bận kimono xách ví đi ngoài đường như bà nhật hay cầm dù. Nụ cười của mẹ quá đẹp, khó có thể đổi bạc vàng.



Chắc năm nay không về Đàlạt nhưng năm sau sẽ cố về đưa mẹ đi chơi Nam Dương hay Ấn Độ. Cô em mình sẽ có nhiều kỷ niệm đẹp với mẹ khi đi chơi Nha Trang cuối tuần này. 

Nhiều người bạn hối tiếc không có cơ hội trả ơn bố mẹ. Lúc bố mẹ còn khỏe thì bận làm ăn, lo con cái, đến khi con thành tài thì cha mẹ trả nhớ về không hay đã qua đời. Cuộc đời có thể ngắn ngủi, có thể lâu dài nên khi có cơ hội đưa bố mẹ đi chơi thì thực hiện ngay. Thật sự không cần ngụ tại khách sạn sang trọng, chỉ cần những giây phút bên nhau.

Chúc mấy bác có dịp đi chơi với bố mẹ.

Nhs