Thị trưởng cuối cùng của Đà Lạt

 Thị trưởng cuối cùng của Đà Lạt 

Nhớ khi xưa, ông cụ mình làm cho ty công quản nước nên hay gặp ông Nguyễn Hợp Đoàn, cấp bậc đại tá, thị trưởng Đà Lạt kiêm tỉnh trưởng Tuyên Đức. Lý do là cái dinh tỉnh trưởng ở trên đồi cao mà ống nước của Đà Lạt khi xưa do Pháp thành lập cũ nên áp suất nước không lên nổi vì dân số thị dân gia tăng quá tải trong thời chiến. Ông cụ mình phải canh thời gian Đà Lạt không xài nước (ban đêm) để bơm nước lên cái bồn nước ở dinh tỉnh trưởng để gia đình ông ta có nước sử dụng.

Đại tá Nguyễn Hợp Đoàn, cựu tỉnh trưởng Tuyên Đức và thị trưởng Đà Lạt.

Tình cờ tìm thấy tin tức về ông ta trên mạng thì khám phá ra ông ta thuộc loại sĩ quan hạng ngầu vì từng là tư lệnh của lực lượng đặc biệt, Biệt Cách Nhảy Dù trước khi được giao chức tỉnh trưởng Tuyên Đức kiêm thị trưởng Đà Lạt. Nhờ ông ta làm tỉnh trưởng suốt 5 năm trời khiến dân Đà Lạt sống yên ổn, ông ta từng nắm giữ Biệt Cách Nhảy Dù nên nhờ đại đội trinh sát 302 luôn đi hành quân xung quanh Đà Lạt.


Tháng cuối cùng của 1975, khi ông Thiệu ra lệnh rút lui thì có bổ nhiệm ông Nguyễn Hợp Đoàn làm đô trưởng Sàigòn kiêm luôn tỉnh trưởng Gia Định, được thăng cấp chức chuẩn tướng nhưng rồi tình hình chiến sự lộn xộn đưa đến 30/04/1975. Ông và gia đình kịp thời di tản và định cư tại Houston, Texas. Nghe nói ông ta mở tiệm bán đồ trang trí nội thất và có ngỏ ý giúp thiếu tá Lê Xuân Phong khi ông ta vượt biên đến Hoa Kỳ, mở một tiệm bán đồ trang trí nội thất nhưng thiếu tá kể là không có khiếu buôn bán nên từ chối.


Mình chỉ nhớ con trai ông ta tên Nguyễn Thế Hùng , học Yersin cùng promo với mình, học chung ở Hội Việt Mỹ, nhớ trong lớp anh ta thích con gái của tiệm cà phê Au Meilleur Gout, đường Minh Mạng nên cứ rà rà hỏi chuyện cô này. Hình như học Bùi Thị Xuân, thấp thấp người nhưng rất xinh, chỉ nhớ cô ta má hồng, tóc ngắn. Không nhớ tên vì học một khoá chung ở trường Đoàn Thị Điểm, sau đó mình thích học ở trường Việt Anh hơn, gần nhà, khỏi leo dốc Nhà Làng. Đậu tú tài 74 thì anh chàng đi du học ở Mỹ, cùng thời với Đinh Việt Hùng (Pháp), con ông Đinh Văn Đệ, bí danh U4 nằm vùng và Nguyễn Văn Chương (Hoa Kỳ), con ông Đoàn, đại gia về cây ở Đà Lạt, trên số 4, chỗ nhà của Kháng, học chung khi xưa.


Nhớ có lần Việt Cộng pháo kích Đà Lạt, trúng ngay vườn chỗ ấp Ánh Sáng. Ông nhờ thiếu tá Lê Xuân Phong, đại đội 302 vào rừng bắn vài Việt Cộng đem về bỏ xác tại cái lỗ do Việt Cộng pháo kích để trấn an người dân địa phương. Tháng 3 năm 1975, Đà Lạt trước khi bỏ ngõ ông ta cũng nhờ tiều đoàn 204, đem một chiếc Molotova của Việt Cộng lên Đà Lạt, đậu ngay trước tiệm Hạnh Tâm và cột một thượng tá Việt Cộng bị bắt sống nơi xe để trấn an người dân thị xã. Ông ta có thụ khoá tâm lý chiến nên khá giỏi về chính trị.


Chính ông ta thành lập tiểu đoàn 204. Lý do là đại đội trinh sát 302 có lực lượng quân số rất đông so với cấp đại đội, trên 300 người lính. Do đó ông ta mới hỏi thiếu tá Lê Xuân Phong, chỉ huy đại đội trinh sát 302, thành lập tiểu đoàn 204. Mình nghe kể là tháng 3 năm 1975, tiều đoàn này bị tổn thất rất nhiều khi đánh chiếm lại Di-Linh, giúp thị dân Đà Lạt có đường chạy di tản về Sàigòn. Ai di tản được về Sàigòn lúc đó thì nên nhớ công và sự hy sinh rất nhiều lính của tiểu đoàn 204. Sau này họp thì các vị chỉ huy ra lệnh rút lui nên phải chạy về ngõ Phan Rang-BÌnh Tuy.


Theo tài liệu thì ông ta sinh ngày 28 tháng 8 năm 1928 tại Hải Dương và qua đời ngày 15 tháng 4 năm 2002. Bố ông ta là ông Nguyễn Thế Vinh, nguyên tỉnh trưởng Bắc Kạn thời pháp thuộc. Vậy chết còn trẻ khi mới được 74 tuổi. Gia đình ông ta di cư vào nam khi đất nước chia đôi. Ông ta nhập ngũ ngày 15 tháng 4 năm 1951. Ông ta chết cùng ngày với ngày ông ta nhập ngũ. Ông ta tốt nghiệp khoá 4 của trường Võ Bị Quốc Gia Việt Nam (khoá Lý Thường Kiệt). Có thể lúc đó còn mang tên trường Lục Quân. Năm 1958, ông theo học Trường Chỉ huy và Tham mưu của Việt Nam Cộng hòa, rồi đến năm 1964 thì được nhận vào học tại Trường Chỉ huy và Tham mưu Lục quân Hoa Kỳ (USACGSC) và học tiếp lên Trường Chiến tranh Lục quân Hoa Kỳ(USAWC). Ông từng được coi là Thiếu tá trẻ nhất trong Quân đội Việt Nam Cộng hòa khi mới 24 tuổi. Xem như ông ta giỏi anh ngữ vì được đi học ở Hoa Kỳ về tham mưu. Nghe nói ông ta không vào quốc tịch mỹ cho đến chết, vẫn giữ quốc tịch Việt Nam Cộng Hoà.

Nguyễn Hợp Đoàn trong trận Tết Mậu Thân tại Bộ Tư lệnh Quân sự Kontum năm 1968.


Ông từng giữ các chức vụ Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 705, Trung đoàn trưởng Trung đoàn 42 (Thái Bình), Trung đoàn trưởng Trung đoàn 14 Bộ binh Sư đoàn 9 Bộ binh, Phó Giám đốc Trường Tâm lý chiến Quốc gia, Tham mưu phó Quân đoàn IV Tâm lý chiến kiêm Tham mưu trưởng Sư đoàn 9. Ông còn làm Tham mưu trưởng Bộ Tư lệnh Biệt cách Dù (Tiểu đoàn 81 Biệt cách Dù) vào năm 1961 và Tham mưu trưởng Bộ Tư lệnh Lực lượng Đặc biệt Việt Nam Cộng hòa vào năm 1965. Cho thấy ông ta thuộc loại sĩ quan chiến đấu giỏi của Việt Nam Cộng Hoà. 

Đại tá  Nguyễn Hợp Đoàn tham chiến trong trận Đắk Tô năm 1967.

Ông từng làm Tỉnh trưởng Kon Tum năm 1965–1970, nơi mà cuộc Tổng tiến công Tết Mậu Thân năm 1968 của cộng sản đã bị thất bại nặng nề. Ông tỏ ra xuất sắc trong vai trò quân nhân và công chức, qua hai chức vụ Tỉnh trưởng kiêm Tiểu khu trưởng Tiểu khu Tuyên Đức, và Thị trưởng Đà Lạt năm 1970–1975. Trong nhiệm kỳ thị trưởng của mình, Đà Lạt được xem là nơi trú ẩn an toàn. Ông đã góp phần xây dựng nơi đây dựa trên sự quyến rũ và vẻ đẹp của nó. Đà Lạt còn là trung tâm học tập giáo dục với nhiều trường nội trú, đại học, học viện quân sự và chủng viện. Lò phản ứng hạt nhân duy nhất của Việt Nam Cộng hòa cùng các nhà khoa học và nhân viên liên quan đều được đặt tại Đà Lạt. 


Ngoài các vụ đặt chất nổ tại Đà Lạt thì dạo ấy thị xã được xem là an bình, không bị pháo kích hàng đêm như các tỉnh khách ở miền Nam. Có dạo sau Mậu Thân, mình và ông cụ tối phải ra phố ngủ ở số 11 Duy Tân vì Việt Cộng hay về ban đêm, trên Số 4, bắt công chức và bắn chết. Sau này chiến dịch Phụng Hoàng đã thanh lọc khá nhiều nằm vùng như trong xóm mình có ông thần tên V, học sinh Trần Hưng Đạo bị bắt nhốt trên trung tâm thẩm vấn.


Bước sang năm 1975, với hy vọng đại tá Nguyễn Hợp Đoàn sẽ mang lại an ninh trật tự cho thủ đô Sài Gòn đang bị cộng sản tấn công ráo riết, Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu đã bổ nhiệm ông làm Đô trưởng Sài Gòn. Đến gần cuối giai đoạn chiến tranh khi Sài Gòn sắp sửa thất thủ, chuẩn tướng Nguyễn Hợp Đoàn vẫn còn trụ vững và quyết chiến đến cùng trong khi mấy viên Quận trưởng Quân sự lân cận bỏ chạy mà không thèm kháng cự, tạo ra sự hỗn loạn khi dân tị nạn đổ vào Sài Gòn từ Quân đoàn I và II. Thiếu tá Lê Xuân Phong có kể khi di tản về Sàigòn thì có gặp lại chuẩn tướng Nguyễn Hợp Đoàn, đại tá Phan Văn Huấn, Biệt Cách Nhảy Dù và tìm cách tạo vòng đai chiến đấu ở Sàigòn nhưng rồi ông Dương Văn Minh lên banh-ta-lông hết. Đi tù.


Trên đường đi, đoàn người tị nạn phải gánh chịu thương vong nặng nề khi Sư đoàn 340 Bắc Việt pháo kích làm tổn thất nhân mạng hàng ngàn người. Gia đình mình kể là khi di tản, Việt Cộng pháo kích vào con lộ của người dân di tản. Tụi bây không đón, chào mừng chúng ông thì chúng ông cho chúng mày chết. Có chiếc xe Lam chở đầy người bóp còi liên tu-ti qua mặt xe ông cụ. Độ 10 phút sau thì xe ông cụ thấy xe lam banh-ta-lông vì trúng đạn pháo kích của Việt Cộng, người chết nằm la-liệt, họ chết thế cho gia đình mình. Ông chỉ ra lệnh rút quân sau khi nhận ra rằng cả thành phố và địa bàn của mình bị cô lập. Ông cho tiến hành một cuộc rút lui có trật tự, sát cánh cùng binh sĩ và cứu sống nhiều người dân. Thiếu tá Lê Xuân Phong kể là khi ra lệnh rút quân thì ông ta chỉ đi với một số lính của tiểu đoàn 204 vì không dám nói rõ hết lệnh của cấp trên đưa xuống nên sau này có nhiều người lính trách.


Nhớ có dạo chuẩn tướng Nguyễn Hợp Đoàn nói ông cụ mình ra ứng cử hội đồng thị xã Đà Lạt, bảo đảm đắc cử. Ông cụ mình công chức và đoàn trưởng Nhân Dân Tự Vệ nên mỗi lần có bầu cử là phải đi gác các thùng phiếu, sợ Việt Cộng nằm vùng đến phá hoại. Nhớ dạo ấy có thấy truyền đơn Việt Cộng kêu gọi dân Đà Lạt tẩy chay bầu cử. Ông cụ kể là khi xe nhà binh đến lấy phiếu thì họ đổi các thùng phiếu đầy nhóc phiếu bầu cho ứng cử viên của chính quyền đưa ra nên không muốn ra vì không có tham vọng gì cả. Cho nên ngày nay Hà Nội cho bầu cử đắc cử 99% là chuyện thường ngày.


Từ 1955 đến 1975, suốt 20 năm Đà Lạt có nhiều thị trưởng thay phiên nhau quản lý Đà Lạt. Mình nghĩ chỉ có 2 ông thị trưởng đáng nhắc đến là ông Trần Văn Phước, được tổng thống Ngô Đình Diệm bổ nhiệm và ông Nguyễn Hợp Đoàn được tổng thống Nguyễn Văn Thiệu bổ nhiệm và tại vị lâu nhất vì các người khác chỉ nắm quyên 1 năm là chạy. Mình có viết về sự đóng góp của thị trưởng Trần Văn Phước cho Đà Lạt như xây dựng Chợ Mới, viện đại học Đà Lạt, chỉnh trang lại khu thương mại Hoà BÌnh, xây cất xung quanh Đà Lạt và các bến xe đò. Rất liêm chính. Có ông Nguyễn Bá Thìn tự Long, làm tỉnh trưởng 3 năm tại Đà Lạt, thiếu tá Lê Xuân Phong kể là đi tù có gặp ông ta, sau đó ông ta chết trong trại cải tạo.


Nay xin kể về ông Nguyễn Hợp Đoàn, cảm ơn người đã giữ an ninh cho Đà Lạt suốt 5 năm trời. Thời gian ông ta làm tỉnh trưởng Tuyên Đức thì không có gì xây dựng nhiều vì tình hình chiến tranh khốc liệt. Mình chỉ biết có đường ống nước do chính phủ Tây Đức viện trợ mà ông cụ mình có thực hiện với nhân viên của ty công quản nước tại đường Hai Bà Trưng và Cường Để. Mình có thấy bản vẽ Đà Lạt muốn dời các bến xe ra ngay đường Nguyễn Tri Phương nhưng chưa thực hiện thì tan hàng. Được cái ngày nay Việt Cộng cũng dời bến xe ra đây theo bản vẽ của chế độ cũ. Dời bến xe để tránh xe tải nặng làm hư đường trong thành phố, dễ kiểm soát hơn là ngay ấp Ánh Sáng và sau khu nhà Đội Có.


Trên mạng có nói đến các trận đánh khét tiếng mà ông ta đã tham dự. Bến Hét là nơi thiếu tá Lê Xuân Phong cũng từng đóng tại đồn 3 biên giới này nên có lẻ hai người quen biết nhau từ dạo ấy. Sau này làm việc với nhau tại Đà Lạt. Ông ta được tặng thưởng Bảo Quốc Huân Chương của Việt Nam Cộng Hoà, có 2 huy chương của quân đội Hoa Kỳ. Mình đoán chắc từ trận Bến Hét vì thiếu Tá Lê Xuân Phong cũng lãnh được một huy chương ngôi sao bạc ở trận Bến Hét. Ông ta nhận một huy chương của Nam Hàn.

Tặng thưởng

Trong số thị trưởng Đà Lạt, có ông Đinh Văn Đệ đâu 6-12 tháng là nằm vùng của Việt Cộng. Ai buồn đời thì đọc đường dẫn của họ Đinh. Hình như nhà ông ta ở, là biệt thự ngay cổng ra vào của trường Yersin cũ.

https://hodinh.vn/tin-tuc-nha-tinh-bao-dinh-van-de-nguoi-co-cong-lon-voi-dat-nuoc-352.html


AI cho tin tức về U4 như sau:

Đinh Văn Đệ (1924–2020), còn gọi là Ba Đệ, là một điệp viên chiến lược mang bí danh U4 của lực lượng cách mạng, từng giữ chức vụ Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng Hạ viện trong chính quyền Việt Nam Cộng hòa. 

Thân thế và quá trình hoạt động nằm vùng

  • Bí danh và tổ chức: Ông hoạt động với bí danh U4, thuộc Cụm điệp báo VĐ2 của lực lượng tình báo miền Nam. 
  • Chức vụ nắm giữ: Ông từng làm dân biểu Hạ nghị viện, Phó Chủ tịch Hạ viện và Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng Hạ viện Việt Nam Cộng hòa. 
  • Cơ duyên giác ngộ: Từ năm 1969, qua sự vận động và tác động của hoàn cảnh lịch sử (như sự kiện Mậu Thân 1968) cùng người em trai là sĩ quan tình báo Đinh Văn Huệ, ông chính thức nhận lời làm điệp viên nằm vùng. 
  • Nhiệm vụ tình báo: Nhờ vị thế chính trị cao cấp và mối quan hệ thân thiết với các tướng lĩnh như Tổng trưởng Quốc phòng Cao Văn Viên, ông dễ dàng ra vào Bộ Tổng tham mưu để thu thập và chuyển giao nhiều tài liệu, tin tức chiến lược quan trọng về phía cách mạng. 

Sự kiện tháng 3 năm 1975

  • Chuyến đi Mỹ: Vào tháng 3 năm 1975, ông tham gia phái đoàn Việt Nam Cộng hòa sang Mỹ vận động viện trợ khẩn cấp.
  • Bài diễn thuyết: Ông đã có bài phát biểu trước Quốc hội Mỹ phản ánh tình hình suy sụp và rối ren của chính quyền Sài Gòn lúc bấy giờ. Mình có xem một video phỏng vấn ông ta. Ông ta kể là nói với thượng viện Hoa Kỳ là quá trễ rồi nên Hoa Kỳ ngưng luôn viện trợ.
  • Báo cáo về chiến khu: Toàn bộ thái độ thờ ơ của phía Mỹ và thông tin thực tế từ chuyến đi đã được ông cấp tốc báo về tổng hành dinh, giúp cấp trên đẩy nhanh kế hoạch giải phóng miền Nam. 

Giai đoạn sau năm 1975

  • Sau ngày đất nước thống nhất, thân phận điệp viên U4 của ông mới dần được hé lộ.
  • Ông tiếp tục làm việc tại cơ quan lãnh đạo của Thành phố Hồ Chí Minh và được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhất.
  • Tìm hiểu chi tiết về hoạt động của nhân vật này qua bài viết trên U4 – điệp viên cộng sản làm 'quan lớn' trong Nghị viện VNCH

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Chiến dịch Phụng Hoàng

 Chiến dịch Phụng Hoàng

Nhớ hồi nhỏ, hay hóng chuyện ông cụ và người lớn nói chuyện, hay nhắc đến chiến dịch Phụng Hoàng. Lâu lâu ông cụ nói đừng ra đường, tránh đi lang thang vì tuần cảnh bắt đem vào Thao Trường thanh lọc mấy ngày. Mình đi học ở Yersin thấy xe nhà binh hốt thanh niên đem vào thao trường. Lâu lâu có ông cậu họ, sau này mới biết làm cho CIA hay đến nhà mình đậu xe rồi đi bộ đâu lên xóm trên. Hồi 75, Mỹ hẹn địa điểm để bốc cậu và gia đình di tản, về nhà thì khám phá ra bà vợ đã bỏ trốn, khám phá ra mợ ta là nằm vùng. Cuối cùng cậu tự tử tại nhà luôn, không di tản. Xem như 30/4 là ngày giỗ của cậu.



Trong chiến tranh Việt Nam, quân đội Hoa Kỳ đang đánh cuộc chiến hao mòn, họ bỏ hàng tỷ đô-la để phá huỷ đường mòn Hochiminh, con đường tiếp tế súng đạn viện trợ của liên Sô và Trung Cộng qua ngõ Lào, Cam-Bốt để xâm chiếm miền Nam. Họ thả trên 2 triệu tấn bom. Lực lượng đặc biệt MACV-SOG đánh phá các chiến khu khiến Hà Nội phải đem mấy chục ngàn bộ đội để bảo vệ các căn cứ tại Lào, Cao Miên. Cuộc phá hoại hạ tầng cơ sở với kỹ thuật tân tiến nhất chưa từng thấy trên thế giới, để phá huỷ con đường tiếp liệu của Hà Nội nhưng khí giới vần tiếp tục được đưa vào Nam. Nhờ hạ tầng cơ sở của nằm vùng tại miền Nam.


Sau này mình đi thám hiểm Sơn Đoòng mới hiểu sơ sơ về địa hình của vùng này, và hiểu sao mỹ bỏ bom chả ăn nhằm gì. Hy vọng có ngày sẽ đi viếng con đường mòn Hochiminh từ bắc vào Nam để xem ra sao.


Trong khi các tướng lãnh mỹ chú tâm vào các rừng già thì William Colby, cựu nhân viên CIA nhắm vào tiêu diệt hạ tầng cơ sở của Việt Cộng, và nằm vùng tại miền Nam. Chương trình phá hoại này được ông ta giải thích tại quốc hội Hoa Kỳ. Ai buồn đời thì tìm trên YouTube. Ông ta nói lấy khẩu cung, tra tấn, ám sát cán bộ Việt Cộng. Từ 1969 đến 1972 khi quân đội Hoa Kỳ rút lui sau hiệp định Paris, chiến dịch này đã 70% huỷ hoại hạ tầng cơ sở nằm vùng của Việt Cộng gần hết.

Mình nhớ dạo đó có máy bay Bà Già cất cánh từ phi trường Cam-Ly rải truyền đơn kêu gọi Việt Cộng hồi chánh với ông Nguyễn Văn Bé mỗi ngày cứ rảo rảo trên đài phát thanh tôi là nguyễn Văn Bé vẫn còn sống đây. Không biết sau 75 gia đình ông ta ra sao.


Khi các cường quốc họp mặt tại Geneva năm 1954, uống champagne và đồng ý cắt Việt Nam làm 2 tại vĩ tuyến 17. Thì có đến 1 triệu người từ miền bắc di cư vào Nam chọn thế giới Tự DO và 300,000 người miền Nam tập kết ra Bắc để xây dựng chủ nghĩa xã hội. Ai nấy cũng nghĩ là theo hiệp định thì sau 2 năm sẽ có tổng tuyển cử. Nhưng đảng cộng sản Việt Nam, để lại miền nam nhiều cán bộ, mình không có số lượng nên bác nào biết thì cho em xin. Theo người Mỹ ước định độ trên 77,000 nằm vùng. Số cán bộ được lệnh ở lại như ông Lê Duẫn,…sau này chỉ huy cuộc chiến đánh chiếm miền Nam.


Năm 1956, tổng thống Ngô Đình Diệm huỷ bỏ cuộc tổng tuyển cử như đã định tại hiệp định Geneva. Lý do là dân số trên bắc vĩ tuyến 17 hơn dân số miền nam đến 4 triệu người. Đi bầu là thua cái chắc. Khi 4 cường quốc cấu kết ký hiệp định Geneva thì họ chả để ý đến dân số khi chia ranh giới 2 miền. Vùng trung chỗ Vinh, trở lên Thanh Hoá rất đông dân cư. Cứ lấy diện tích để chia đôi trong khi mật độ dân số tại miền bắc đông hơn miền nam.



Năm 1959, Hà Nội ra sắc luật 15, cho phép vũ trang cuộc cách mạng tại miền nam. Họ thành lập Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam, bình phong để đánh phá miền Nam. Theo chủ nghĩa của Mao Trạch Đông, kháng chiến như con cá bơi trong nước. Để sống còn, các nằm vùng cần được nhân dân hậu thuẫn, cơm nước, hầm trú,… có một bác quen kể là khi xưa nó về ban đêm, kêu mình nấu cơm cho nó ăn vì đói quá. Nay lên phường xin nó cái giấy, để lên Sàigòn, nói kêu để đó tuần sau ghé lại. Nếu quốc gia trở lại, nó mà có núp trong quần tui, tui cũng đứng lên phủi quần cho quốc gia bắt nó.


Thật ra dân quê chả có ai muốn theo cách mạng, họ chỉ muốn yên ổn làm ăn. Mao chủ tịch từng nói quyền lực cách mạng đến từ nòng súng. Để kiểm soát vùng quê, Việt Cộng tung chiến dịch ám sát các người làm cho chính quyền Việt Nam Cộng Hoà. Mình nhớ trên Số 4 khi xưa, Việt Cộng ban đêm về bắn chết chủ tịch khu phố II và bắt đi thanh niên theo họ làm cách mạng. Theo thống kê của Hoa Kỳ  thì họ giết trên 11,000 quân công cán chính, giáo viên, và bắt cóc trên 40,000 người. Mấy vụ đắp mô trên đường quốc lộ rồi bắt theo họ. Có một chị bạn học Yersin, có ông bố bị bắt cóc mất tích trên đường xuống đèo Prenn. Chắc họ giết vì nếu không thì có liên lạc viên đến nhà móc nối. Ông bố là công chức hạng cấp cao.


Có bà Dzung Krall kể trong cuốn sách của bà ta là khi xưa ông bố tập kết rồi nằm vùng liên lạc với gia đình tối nào cũng nghe đài MTGPMN để nghe giọng ông bố là ngoại trưởng của Mặt trận. Sau này qua Mỹ Việt Cộng móc nối để bà ta gặp lại ông bố ở Nhật Bản và được CIA cài cắm ra sao để bắt mấy người Việt Cộng nằm vùng tại Hoa Kỳ. Hình như bà ta qua đời mấy năm trước.


Mình nghe kể khi xưa thời đánh tây cũng vậy. Ở Đà Lạt ai không theo việt minh thì họ giết. Nhạc sĩ Văn Cao có kể là ông ta là đặc công, được lệnh vào các nhà thuốc phiện, để giết mấy người theo Đại Việt hay Quốc Dân Đảng,… ông cụ mình khi xưa mới 17-18 tuổi Việt mInh ở làng kêu vào tổ chức của họ. Ông cụ không chịu nên đêm họ bao vây nhà như bài hát “Người anh Vĩnh Bình” của nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang kể. May ông cụ tính trước vì hồi chiều đi ngang đê, nghe tiếng hút gió báo hiệu của họ nên nhảy qua hàng rào hàng xóm rồi trốn vào nam. 20 năm sau Việt Cộng cho đi cải tạo 15 năm nữa. 40 năm sau mới về lại quê lần đầu. Chán Mớ Đời 


Theo tài liệu thì vào năm 1967, Việt Cộng tạo dựng một chính phủ lâm thời ở các vùng xôi đậu có trên 85,000 cán bộ len lõi, trong các làng xã. Các người trẻ bị bắt đi làm dân công, tạo dựng một hệ thống hạ tầng cơ sở, nhằm tiếp tế, phục vụ cho các bộ đội. Người Mỹ gọi là Việt Cộng Infrastructure (VCI).


Đường tiếp tế quân nhu qua ngõ Lào, và Cam Bốt chỉ đến biên giới. Còn phần chuyển giao từ biên giới đến các nơi Việt Cộng đóng quân là do VCI đảm nhiệm. Mình có đọc tài liệu của Hà Nội, họ có kể vụ đem tiền bạc, súng ống từ Cam-Bốt, giấu trong các ghe chở trên kinh Vĩnh Tế,… hệ thống giao liên tiếp tế của Việt Cộng rất kín. Toán 1 giao đến địa điểm B thì chỉ biết vậy chớ không biết phần 2, đi về đâu, ai sẽ lãnh nhiệm vụ này. Nên nếu bị bắt thì sẽ không bị lộ cả hệ thống.


Điển hình như cô Ba CHỉ, tiệm Bình Lợi ở Đà Lạt khi xưa. Cô ta kinh tài cho Việt Cộng, cô ta kêu mẹ mình vào nói có gạo mới về, ai hỏi thì bán kiếm lời nuôi con. Trong ngày, có người đến hỏi mua gạo 100 bao. Mẹ mình bán cho bà ta, sau 75 mới biết bà ta mua cho bộ đội, vợ của một ông làm cho ty thông tin Đà Lạt. Cô Ba Chỉ không biết bà này. Mẹ mình thì không biết hai người này thuộc nằng vùng, chỉ phát hiện sau 75.


Năm Mậu Thân, Việt Cộng tấn công cùng lúc trên 100 thành phố, làng xã tại miền nam. Từ bao nhiêu tháng hệ thống VCI chuyển súng ống qua con đường 528, hay sông ngòi. Ở Sàigòn có tiệm phở nào được đưa vào di tích lịch sử cách mạng vì tại đó là nơi xuất phát cuộc tổng tấn công Mậu Thân. Các cán bộ VCI đem theo danh sách do nằm vùng thành lập về các công chức, quân nhân Việt Nam Cộng Hoà, họ được đưa đến các nhà của các quân nhân cán chính Việt Nam Cộng Hoà, bắt các người này trình diện tại các trường học tỉnh lỵ. Họ giết không biết bao nhiêu người điển hình ở Huế. Có chị khi xưa giúp việc cho nhà mình, năm Mậu thân ở Huế, Việt Cộng đến nhà trói ông anh ra đường bắn chết. Nghe nói chồng mụ Rớt nổi tiếng bán bún bò, bánh bộc lọc cũng bị kéo ra bắn chết. Sau Mậu Thân, họ khám phá ra các mồ tập thể mà nhà văn Nhã Ca có kể lại trong cuốn sách Khăn Sô của bà. Hình như nằm vùng cũng điềm chỉ cho 7 Lém giết cả gia đình một sĩ quan sau đó bị tướng Nguyễn Ngọc Loan xử tử, khiến hình ảnh này nổi tiếng cho cuộc chiến Việt Nam.


Bộ trưởng bộ quốc phòng MacNamarra từ chức, các tướng lãnh mỹ không có chương trình nào để chiến thắng cuộc chiến. Ngày 31 tháng 3 năm đó, tổng thống Johnson ngưng đánh bom Hà Nội và nói sẽ không tái tranh cử. Họ muốn tìm giải pháp hoà bình rút khỏi Việt Nam. Tin tức tình báo của mỹ lúc đó rất lộn xộn, có nhiều tổ chức và không kết hợp với nhau nên cuối cùng họ hợp lại thành một tổ chức gọi là CORDS, chỉ vâng lệnh tướng Westmoreland. Nghĩa là nếu tổ chức này muốn 1 chiếc trực thăng thì quân đội phải phái đến ngay, được ưu tiên. Tổng thống Johnson chuyển qua Việt Nam-hoá quân đội Việt Nam Cộng Hoà.


Ông William Colby, từng là CIA tại Sàigòn được bổ nhiệm làm phó giám đốc điều hành CORDS, với trách nhiệm phá huỷ VCI và chiến dịch Phụng Hoàng ra đời. Nhiều người gọi là Phượng Hoàng nhưng mình thấy phù hiệu của chiến dịch này mang tên Phụng Hoàng. Họ thành lập các toán nhỏ đặc biệt, đêm đêm đi bắt các người lấy thuế cho Việt Cộng, các người giúp tải vận chuyển các chuyến giao hàng, tra tấn đủ trò hay ám sát,..kiểu Việt Cộng áp dụng như giết ông trưởng ấp TĂng VĂn Danh, sau này Việt Nam Cộng Hoà đặt tên đường TĂng VĂn Danh (Nguyễn Thị Nghĩa ngày nay) ở gần trường Bùi Thị Xuân. Hình như sau khi mình đi tây, có một đại tá nào tên Tăng Văn Danh thay thế ông Nguyễn Hợp Đoàn làm tỉnh trưởng Tuyên Đức vì ông Đoàn được tổng thống Thiệu bổ nhiệm làm đô trưởng Sàigòn kiêm tỉnh trưởng Gia Định.


Máy điện tử IBM được sử dụng để thu dụng các tin tức tài liệu. Họ thành lập các toán trinh sát, huấn luyện lính Việt Nam Cộng Hoà để hổ trợ các vụ này. Có lẻ vì vậy hai ông cố vấn mỹ đã được biệt phái về Đà Lạt để huấn luyện lính trinh sát đại đội 302 tỏng chương trình Phụng Hoàng. Thiếu tá Lê Xuân Phong có nói là được điều về Đà Lạt năm 1969, sau Mậu Thân. Chỉ tiếc là thiếu tá qua đời nếu không mình sẽ hỏi thêm về chiến dịch Phụng Hoàng tại Đà Lạt. Mình chỉ nhớ là ông Thanh, bầu của đội banh Đà Lạt và thủ quân Paul bị Việt Cộng nằm vùng gài lựu đạn nơi xe của họ sau khi ăn uống ở tiệm Nam Sơn ra. Và một số vụ đặt chất nổ tại Đà Lạt. Dân Đà Lạt khi xưa nói họ làm cho chiến dịch Phụng Hoàng nên bị nằm vùng giết hại.


Mình nhớ có lần sang thức dậy, chạy qua Ngã Ba Chùa tập võ thì thấy ai treo mấy hình nộm của ông Hồ thêm mấy cái biểu ngữ đả đảo Việt Cộng trước chân nhà mình. Chắc là do nhóm Phụng Hoàng ban đêm ghé sang gắn cho vui nhà mình. Nhưng cũng khiến mình thất kinh khi thấy cái hình nộm treo cổ tòn ten trên cây Mimosa. Sau đó ông cụ chặt luôn cây mimosa.


Từ 1969 đến năm 1971, chiến dịch này thanh lọc tiêu diệt rất nhiều hệ thống hạ tầng cơ sở của Việt Cộng và thừa thắng xông lên , họ đánh qua tới các biên giới Cao Miên và Lào để cắt đường tiếp liệu cho bộ đội. Vấn đề là chiến dịch Phụng Hoàng đang ở cao điểm thì Hoa Thịnh Đốn gây khó dễ. Năm 1971, truyền thông nói về chiến dịch này, báo cáo các vụ tra tấn, kiểu sau này ở Iraq, Á Phủ Hãn,… CIA bị lên án tra tấn tù binh,… ông Colby phải điều trần trước quốc hội. Ông này sau này chết rất mật mờ, đi thuyền một mình rồi chết ngoài khơi. Người biết nhiều quá nên cần phải được trừ khử.


Ông Colby báo cáo quốc hội là chương trình đã tiêu diệt 60-70% hệ thống nội tuyến của Việt Cộng nằm vùng. Lính mỹ cho biết ở Việt Nam, Việt Cộng không có theo tiêu chuẩn đạo đức gì cả. Có bác quen kể Việt Cộng ban đêm nằm vùng về kêu hàng xóm ra đứng xung quanh rồi họ lấy mả tấu, chặt đầu ông bố trước mặt làng xóm để làm gương nếu không theo họ. Kinh


 Nhìn lại thì người Mỹ cho biết là chương trình này có 3 năm mà đạt được nhiều kết quả hơn là cả chục năm đánh bom các đường tiếp liệu của Hà Nội. Khiến Hà Nội bắt buộc không sử dụng MẶt Trận Giải Phóng với chiến thuật du kích nữa mà ra mặt với bộ đội chính quy. Chiến dịch Phụng Hoàng không được khai tử năm 1972 mà sau này Hoa Kỳ tiếp tục sử dụng lại tại các mặt trận khác. Khiến có lần các hình ảnh tra tấn, xiềng tù nhân như chó được đăng báo khiến dân mỹ hoảng hồn.


Bây giờ mới hiểu lý do Việt Nam Cộng Hoà đánh qua Cam Bốt và Hạ Lào vì hệ thống VCI bị Phụng Hoàng tiêu diệt gần hết. Nếu Nixon không từ chức thì có thể cuộc diện cuộc chiến có thể thay đổi. Việt Nam Cộng Hoà không được viện trợ thêm nên chỉ còn cách là đưa ông Dương Văn Minh lên đầu hàng. Chán Mớ Đời (còn tiếp)


Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Anh hùng truyện cổ tích tây phương

 Anh hùng truyện cổ tích tây phương

Hồi con gái còn nhỏ mình hay mua video các phim của Disney cho con xem nhưng sau khi xem đến lần thứ 99 thì mình cảm thấy có cái gì không ổn lắm với các nàng công chúa của Disney. Nên ghi lại đây để xem có bác nào nghĩ như tư duy nông dân của em.


Lấy thí dụ phim Cinderella (Tấm Cám theo Việt Nam). Chúng ta thấy khởi đầu thấy Cinderella làm việc nhà và quạu, cô ta nói muốn đi dự dạ hội. Đùng một cái có bà tiên xuất hiện và đặt hàng online qua Amazon, giày, áo quần, vương miện,…được gờ-ráp giao tận nhà. Sau đó còn mở IPhone gọi Uber đem xe ngựa đến chở cho nàng đến hoàng cung.


Vào đến hoàng cung, cô nàng bận đồ mả MAdze in Trung Cộng nên rất rực rỡ trong một đêm vì ngày mai là quăn thùng rác. Hoàng tử thấy cô nàng nên bò lại mời nhảy Lambada nên từ từ cô ta nóng người vì lần đầu tiên được người khác phái ôm nên quên mất thời gian đến khi nghe tiếng chuông nhà thờ đánh báo giờ giới nghiêm thì cô ta lật đật bỏ chạy, quên chiếc giày. Hoàng tử bổng cảm thấy thương thương nhớ như Trương Chi nhớ Mỵ Nương và đi khắp xứ kêu các cô gái trong nhà bước ra để thử chiếc giày. Khi gặp lại CInderella, cô ta mừng quá vì phải trả lại cho Amazon, mà mất đi chiếc giày. Hoàng tử kêu xe chở về hoàng cung và sống bên nhau suốt đời đến khi hoàng tử gặp thêm một Cinderella khác.


Đàn ông được tô vẽ từ bé là mê gái, làm mọi cách để tìm cô con gái mình yêu. Và làm ô-sin cả đời cho gái. Còn con gái thì được dạy từ bé, lớn lên chả cần làm việc, học hành gì cả, cứ nằm ngủ rồi một hôm sẽ có một tên hoàng tử đến hôn lên môi làm vợ. Chán Mớ Đời 


Câu chuyện của Bạch Tuyết cũng tương tự. Cô nàng được 7 chú lùn cứu giúp cho ăn ở, không lấy tiền thuê share phòng. Rồi một hôm cô nàng gặp một hoàng tử lấy làm vợ, trở nên giàu sang phú quý. Cô ta đi xe ngựa về thăm 7 anh chú lùn rồi trở lại hoàng cung. Chả thấy cô nàng tặng quà, cho tiền xây dựng lại căn nhà, kinh tế 7 chú lùn vẫn te tua như ngày nào, vẫn ngày ngày xuống hầm mỏ đào cuốc. Không có kiểu một người lấy hoàng tử cả họ được nhờ.


Hay công chúa ngủ trong rừng. Cô nàng siêu lười nên ngủ ngày chưa đủ tranh thủ ngủ đêm đến khi một hôm, một hoàng tử đi lang thang gặp nàng và không xin phép hun cô nàng, khiến cô ta giật mình thức giấc và yêu hoàng tử ngay. Được đưa về hoàng cung ngủ thay vì ngủ trong rừng. Cho thấy truyện thần tiên của tây phương rất dễ dàng, làm giàu, chỉ cần gặp một hoàng tử là đời lên hương. Có lẻ vì vậy, các cô gái tây phương lớn lên chỉ mơ và đi tìm một hoàng tử giàu sang để lấy. Hoặc thuộc dạng đào mõ, anh chàng nào giàu có là nhảy vào.


Ngược lại công chúa của Disney về á châu là Hoa Mộc Lan. Khởi đầu thấy cô nàng làm việc chết ông, rồi phải đi hầu, mang thức ăn cho mọi người còn bị la mắng. Sau đó phải đăng lính đi thay cho cha già. Ra trận cô ta đánh giặc như điên, đánh thắng quân thù, vào hoàng cung cứu nhà vua được vua cảm tạ, toàn dân hoan hô anh hùng cứu quốc. Lúc đó cô ta mới được làm công chúa của Disney. Cô ta phải làm việc gấp 100 lần các công chúa da trắng. Khi cô ta về lại nhà gặp bà nội và mẹ. Hai người này kêu tốt và hỏi mày già rồi, sao chừng nào lấy chồng? Chán Mớ Đời 


Cuối cùng mình nói với con gái không nên tin vào mấy chuyện cổ tích. Đừng bao giờ tìm một hoàng tử mà phải tự túc tự cường như Hoa MỘc Lan. Chúng ta thấy so với các công chúa da trắng cứ tà tà là lấy hoàng tử, được chu cấp hết, đổi đời còn á đông phải nai lưng ra làm việc rồi dòng họ hỏi sao chưa lấy chồng.


Có dạo con gái bị áp lực công việc nên gọi mình than thở. Mình nói nên đọc cuốn sách của cựu ngoại trưởng Condi Rice, bà ta tuyên bố là phụ nữ thì phải bỏ công sức làm gấp đôi người Mỹ thêm người da màu thì phải nổ lực gấp 3 lần người Mỹ da trắng.


Đọc mấy truyện cổ tích cho con gái khi xưa mình thấy người tây phương, người Mỹ rất tích cực. Họ tạo điều kiện cho con cháu họ có tinh thần cứu giúp nhân loại, tự tin. Điển hình con họ hỏi: “bố con đến từ đâu?” Họ trả lời con được sinh ra trên thiên đường. Sau đó có con cò cuốn con vào cái khăn rồi bỏ trước cửa nhà bố mẹ. Bố mẹ nghe tiếng chim nên mở cửa thì thấy con. Chúa đã gửi con đến cho bố mẹ. Con là một người đặc biệt, là thiên sứ của thượng đế mang đến cho bố mẹ.


Trong khi bố mẹ Việt Nam thì khi con hỏi mình sinh ra từ đâu. Bố mẹ mình hay trả lời khi xưa, tao không biết chỉ thấy mày trong thùng rác ngoài chợ nên lượm đem về nuôi. Mai sau lớn lên thì mày phải trả nợ công tao nuôi mày. Xong om


Sau này có con khi chúng hỏi mình thì mình kêu con được sinh ra trên trời rồi con chim hạc ngậm cái tả bọc con, bay qua thùng rác ngoài chợ rồi thả con xuống thùng rác. Bố mẹ đi đổ rác nghe tiếng khóc nên mới mở nắp ra thấy con nên đem về nuôi. Phải nữa nạc nữa mở, thịt ba-rọi cho đúng tinh thần việt mỹ. Chán Mớ Đời 


Còn về các anh hùng trong truyện cổ tích. Buồn đời xem mấy truyện Manga của thằng con như Dragon Z Ball. Câu chuyện về cậu bé tên Goku, cả đời chỉ tập luyện làm việc để đánh thắng kẻ xấu. Kẻ tà phái, càng giỏi thì cậu ta cần tập luyện nhiều hơn để đánh thắng kẻ tà đạo. Anh ta đeo cái man rùa nặng 20 kí-lô để tập luyện. Rồi một ngày anh ta lớn lên và bị kẻ thù đánh bại và giết chết.


Goku lên trời. Ngọc Hoàng kêu ra nói mày phải tập luyện chăm chỉ hơn. Một thời gian sau, ngọc hoàng kêu mày tập tiến bộ rồi, ta cho phép ngươi về lại dương thế để đánh bại kẻ thù. Người tây phương chết thì người ta chúc Rest In Peace còn á đông thì kêu tiếp tục lao động tích cực hơn. Chán Mớ Đời 


Nếu để ý đến các anh hùng trong các chuyện hoạt hoạ cuả tây phương như Incredible Hulk. Ông này đi ngang qua cái máy quang tuyến tình cờ bị xẹt điện và trở thành một tên tay to bắp thịt cuồng cuộn. Chả cần đi tập gym trong khi mình đi nha sĩ hàng năm họ chụp hình quang tuyến mấy cái răng, phải che đủ trò nếu không bị ung thư.


Hay Peter Parker biến thành Người Nhện Spiderman. Ông ta bị con nhện cắn và trở thành người nhện. Ở trường bị tụi nó ăn hiếp ngày hôm sau trở thành người nhện bay veo veo khắp new York. Chả cần tập tiết gì cả. Gái bu theo như ruồi. Tương tự Bruce wayne và Tony Stark trở thành Batman và Iron Man. Cha giàu có, cha chết trở thành anh hùng cứu đời.


Hay là siêu nhân, Superman. Ông ta được sinh ra trên trời rồi được đem xuống trần gian để cứu nhân độ thế. Chả cần chiếu khán, xem như ông ta là di dân lậu nhưng người Mỹ vẫn hoan hô. Có lẻ ông ta là người da trắng nên có thể ở lại dương thế.


Còn Doctor Strange học hành chăm chỉ để trở thành bác sĩ giải phẫu não bộ nhưng rồi ông ta bị tai nạn. Bàn tay không thể nào giải phẫu nữa. Buồn đời ông ta như đa số người da trắng, vác ba-lô lên đường và đến một xứ lạ. Rồi ông ta được một bà da trắng giả dạng á đông cứu giúp khoẻ lại có thể đánh nhau với người ngoài hành tinh. Trong vòng 24 tiếng đồng hồ ông ta trở thành lãnh chúa các phù thuỷ. Trong khi đó, phù thuỷ Wong, người á châu, sống cả đời trong thiền viện, trở thành phụ tá người da trắng. Chán Mớ Đời 


Chúng ta xem phim hay đúng hơn là sống trong nền văn hoá của tây phương, được đề cao người da trắng. Họ là chủ nhân của mọi thứ. Hình ảnh các phim của Hồ ly Vọng được truyền tải khắp thế giới như tuyên truyền khiến dân chúng khắp thế giới đều có chung cảm nghĩ người da trắng là số 1, chúng ta phải bắt chước. Từ từ chúng ta mất dần bản thể, căn cước của chúng ta. Tóm lại là người nô lệ da vàng.


Mình ráng nói và viết tiếng Việt thuần, không thêm thắt bỏ thêm mấy từ ngoại quốc nhưng mỗi lần xem Podcast của người Việt tại Việt Nam thì thấy họ xổ tiếng mỹ nhiều quá như thể khoe ta đây là biết anh ngữ bú xua la mua. Chán Mớ Đời 


Mình đi chơi khắp nơi trên thế giới, đâu đâu cũng có sự hiện diện của văn hoá tây phương. Có coca cola khắp nơi, MacDonalds, Pizza Hut, thiên hạ bận áo quần Jean, xem phim mỹ, đeo kính RayBan, vác xách Louis Vuitton,… (còn tiếp)


Có lẽ dân Á Đông, suy nghĩ và làm việc thật nhiều vì lịch sử của họ đầy biến động, ai cũng thủ và để dành--Cái hay biết rồi, nhưng cái dỡ là không bao giờ nói hết sự thật. Dân Mỹ ngu như anh Forrest Gump, cứ sống hết mình rồi tự nhiên đâu sẽ vào đấy.
Còn vấn đề da trắng: ngày trước trong trại tị nạn, không ai muốn đi các nước da vàng cả (Nhật), đi các nước da trắng thôi (Mỹ, Gia Nã Đại...), bây giờ qua đây nhiễm cái bọn Woke, chê này nọ, nhưng nói về Phi Châu thì chẳng thằng nào đi...Chán mớ đời! (Imitation is the sincerest form of flattery that mediocrity can pay to greatness)


Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn