Chuyện chỉ có ở Hoa Kỳ

 Chuyện chỉ có ở Hoa Kỳ 

Hôm qua, đội tuyển túc cầu Hoa Kỳ thắng đội Bosnia, được vào vòng trong khiến người Mỹ bắt đầu hát lại bài “take me home Country Roads” của John Denver. Khán giả mỹ và các bình luận viên nói về trung phong của Hoa Kỳ, tên Folarin Balogun, sau ghi bàn đầu tiên cho Hoa Kỳ, bị thẻ đỏ, đuổi cổ ra sân. Người tiền đạo này chỉ có trong lịch sử Hoa Kỳ. Lịch sử của những người làm nên nước Mỹ đầy ngạc nhiên. Có thể khởi đầu từ một thị trấn nhỏ cũng như tại một thành phố lớn và nhiều khi có những điều xảy ra rất bất ngờ.

Năm 2001, mẹ của tiền đạo Folarin Balogun, cư dân Anh quốc (gốc Nigeria) du lịch ở Hoa Kỳ. Trên đường về lại Luân Đôn, công ty hàng không không cho phép bà ta lên máy bay. Lý do là bà ta có thai nhiều tháng cận ngày sinh nở. Vài ngày sau đó bà ta khai hoa nở nhuỵ ra một bé trai tại thành phố Brooklyn. Sau đó hai mẹ con về Anh quốc. Lớn lên Folarin trở thành cầu thủ túc cầu chuyên nghiệp tại Âu châu. Nghe nói anh ta chơi cho câu lạc bộ Monaco.

Mình nghe anh ta trả lời phỏng vấn là hai nước nhà Anh quốc, nơi anh ta lớn lên và Nigeria, không muốn anh ta đá cho hội tuyển của họ nên khi Hoa Kỳ kêu gọi anh ta thì chấp nhận ngay. Nên nhớ có mặt tại giải túc cầu thế giới có thể thay đổi cuộc đời của một cầu thủ. Anh ta là công dân mỹ theo tu chính án thứ 14 của Hoa Kỳ. Ai sinh ra tại Hoa Kỳ tự động được hưởng quyền công dân. Do đó mới có chương trình du lịch sinh đẻ ở Hoa Kỳ để sinh con tại Hoa Kỳ, được quốc tịch Hoa Kỳ. Lý do đó mà nhiều người di dân lậu lấy nhau sớm để có con. Con mình có quốc tịch mỹ thì khó bị dẫn độ về nước. Chỉ vì không được lên máy bay trơ về Anh quốc, 25 năm sau đứa bé bị bắt buộc sinh ra tại Hoa Kỳ đá tung lưới đội bạn, giúp Hoa Kỳ đi vào vòng trong. Câu chuyện về trung phong Hoa Kỳ rất bất ngờ ngoại tưởng tượng của mọi người.

Cuộc đời anh ta không chỉ duy nhất mà theo lịch sử của Hoa Kỳ, các người di dân và hậu duệ của họ đã giúp xây dựng đất nước này từ 250 năm qua. Họ khởi nghiệp các công ty thượng mại, khám phá các nghiên cứu khoa học, dạy con cháu của chúng ta, gia nhập quân đội hay cảnh sát để bảo vệ an ninh, hay lính cứu hoả mà nghe nói có 3 người chết tuần nay khi chửa cháy rừng gở Colorado. Hay tạo ra những áng nghệ thuật và đại diện Hoa Kỳ trên thế giới.

Có vài người di dân nổi tiếng, đa số không ai biết đến nhưng họ đồng hành để viết lên lịch sử của Hoa Kỳ. Điển hình như ông Albert Einstein đến Hoa Kỳ như một người tỵ nạn diệt chủng của Nazi và đã thay đổi hoàn toàn khoa học hiện đại. Bà Madeleine Albright, trốn chạy cộng sản Tiệp Khắc khi con bé và trở thành ngoại trưởng Hoa Kỳ.

Ông Sergey Brin đến Hoa Kỳ sau khi gia đình chạy trốn nạn kỳ thị do thái của Liên Sô, xây dựng công ty Google. Ông José Andrés đến từ Tây Ban Nha và được nhập tục Hoa Kỳ, sau này thành đạt, ông ta đã cung cấp thực phẩm cho các người bị nạn tai ương, động đất, chiến tranh qua World Central Kitchen. Tương tự bố của ông Steve Jobs đã đến Hoa Kỳ để học rồi gặp mẹ ông ta hay bố của tổng thống Obama. 

Có hàng triệu người nhập cư đã lặng lẽ góp phần làm nên nước Mỹ theo những cách mà sách sử hiếm khi nhắc đến. Họ không phải là những nhân vật lừng danh, cũng không phải là những cái tên được khắc trên bia tưởng niệm hay xuất hiện trong các chương lịch sử. Thế nhưng, dấu ấn của họ hiện diện ở khắp mọi nơi.

Họ là chủ những quán ăn nhỏ nơi góc phố, là những y tá và bác sĩ tận tụy chăm sóc bệnh nhân trong các bệnh viện, là những người thầy gieo tri thức cho thế hệ mai sau, là những doanh nhân bắt đầu từ hai bàn tay trắng, là những người thợ dựng nên những ngôi nhà, là những người làm nail, bán donuts, là những quân nhân sẵn sàng khoác quân phục để bảo vệ Tổ quốc, và là những tình nguyện viên âm thầm cống hiến cho cộng đồng. Có thể tên tuổi họ sẽ không bao giờ được nhiều người biết đến. Nhưng những đóng góp của họ thì không ai có thể phủ nhận. 

Điều đó không có nghĩa rằng một quốc gia không cần có luật nhập cư. Mọi quốc gia đều có quyền, và cũng có trách nhiệm, bảo vệ biên giới của mình và xây dựng một hệ thống nhập cư công bằng, trật tự và an toàn. Nhưng giữa những cuộc tranh luận về chính sách, có một chân lý mà chúng ta không nên đánh mất.

Nhập cư không chỉ là câu chuyện của luật pháp. Nhập cư còn là một trong những động lực đã giúp nước Mỹ không ngừng tự đổi mới, tự làm giàu và tự tái sinh qua từng thế hệ. Lịch sử đã nhiều lần chứng minh rằng, không ít con người đã góp phần làm nên sự vĩ đại của nước Mỹ chính là những con người mà nước Mỹ, trong một khoảnh khắc nào đó, suýt nữa đã không đón nhận.

Có người đến đây với một giọng nói còn đậm chất quê hương. Có người chỉ mang theo một chiếc va-li nhỏ và một niềm hy vọng lớn lao. Có người đến với nước Mỹ từ khi còn chưa cất tiếng khóc chào đời.

Rồi năm tháng trôi qua, chính họ hoặc con cháu của họ khoác lên mình chiếc áo mang dòng chữ USA, đại diện cho đất nước trên đấu trường quốc tế. Khoảnh khắc ấy nhắc nhở tất cả chúng ta rằng câu chuyện của nước Mỹ chưa bao giờ chỉ thuộc về một màu da, một dòng họ hay một nguồn gốc duy nhất.

Nước Mỹ luôn là bản hòa ca của nhiều dân tộc, nhiều ngôn ngữ và nhiều ước mơ. Có lẽ đó chính là một trong những sức mạnh vĩ đại nhưng âm thầm nhất của quốc gia này.

Chúng ta không bao giờ biết câu chuyện vĩ đại tiếp theo của nước Mỹ sẽ bắt đầu từ đâu. Nó có thể khởi đầu trong một khu phố nghèo, trên một chuyến tàu vượt đại dương, trong một gia đình vừa đặt chân đến vùng đất mới, hay trong trái tim của một đứa trẻ lớn lên giữa hai nền văn hóa.

Nhưng có một điều lịch sử đã chứng minh hết lần này đến lần khác: nước Mỹ trở nên hùng mạnh hơn không phải vì khép lại cánh cửa trước những con người ấy, mà vì đã đủ rộng lòng để mở cánh cửa đón họ bước vào.

Và chính từ những con người bình dị ấy, hết thế hệ này đến thế hệ khác, giấc mơ Mỹ vẫn tiếp tục được viết nên. God Bless America!

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Ăn trứng có lợi gì?

 Ăn trứng có lợi gì?

Mình theo dõi một bác sĩ từ 8 năm nay, xem video ông ta giải thích về sức khoẻ , y tế, dinh dưỡng. Có lần ông ta nói mỗi ngày ông ta ăn 5 quả trứng khiến mình thất kinh. Lý do là khi xưa có quen một cô sinh viên nha khoa. Có lần cô ta đến nhà mình ở Luân Đôn, nấu ăn gì đó, cô ta lấy trứng nhưng quăng tròng đỏ chỉ ăn tròng trắng khiến mình thất kinh. Hỏi lý do, cô ta kêu là nhiều cholesterol nên từ dạo ấy ít ăn trứng. Từ ngày ông bác sĩ mỹ nói ăn trứng thì mình ghé trại gà gần vườn mua trứng tươi ăn ngon hơn. Mỗi ngày cũng chơi 4-5 quả trứng.

Ông bác sĩ cho biết các nghiên cứu của khoa học hiện đại, cho rằng đa số người Mỹ ăn uống không đúng cách nên không hiệu nghiệm trong việc giảm cân. Khi mình làm việc ở Anh quốc thì khám phá ra người Anh quốc ăn sáng có nhiều trứng khác với người Pháp. Sau này sang mỹ thì cũng thấy người Mỹ ăn điểm tâm rất nhiều trứng, bánh mì nướng thêm uống nước cam, … đúng hơn là điểm tâm ở mỹ khá đa dạng, vào tiệm họ có thức ăn mỹ, mễ đủ trò nên nhiều khi ăn Burrito mệt thở, cũng có trứng,…

Từ nhiều thập niên qua, người Mỹ bị ám ảnh về cholesterol nên tránh ăn những gì có chất béo. Để bù lại nhà hàng hay công ty thực phẩm bỏ đường để dễ nuốt hơn, từ từ đưa đến bệnh béo phì. Như trường hợp trứng, phải tránh ăn trứng, nếu ăn thì ăn tròng trắng không thôi. Đi tiệm ăn với người Mỹ, thấy họ gọi omelette không tròng đỏ. Họ quăng phần nhiều chất dinh dưỡng nhất của quả trứng. Những sinh tố, khoáng chất, chất béo tốt…. Đúng là sang như mỹ.

Có nhiều phân tích được đăng trong American Journal of Clinical Nutrition, chứng minh rằng cholesterol trong trứng không làm gia tăng các nguy hiểm về tim mạch. Ngược lại rất tốt nhất là khi về già vì có rất nhiều khoáng chất cần cho cơ thể và não bộ.

Trứng có rất nhiều chất đạm. Một quả trứng có thể chứa được 6 g chất đạm hoàn toàn, nghĩa là có đến 9 amino acids quan trọng mà cơ thể không thể làm được. Ngoài ra trứng còn có nhiều loại sinh tố như D, E, A và K2. Sinh tố D giúp hấp thụ calcium, và hệ miễn nhiễm. Còn sinh tố E giúp chống bị oxy-hoá. Sinh tố A dưới dạng retinol, rất cần thiết để  giúp thị giác và làn da. Còn sinh tố K2, có nhiều trong tròng đỏ, giúp thải các chất vôi trong huyết quản đưa về xương. Các loại sinh tố này rất cần chất béo. Do đó khi ăn trứng nên có thêm chất béo như bơ, dầu olive,…

Đọc tin tức bên pháp cho thấy kem dưỡng da gây ung thư

 Khi chúng ta ăn chất đạm, sẽ tạo ra 2 loại hormone, được gọi là Peptide Y và GLP1. Đây là hormone mà các công ty dược phẩm bào chế để giảm cân và bán với giá khủng. Các hormone này sẽ gửi tin hiệu đến bộ não, nói rằng chúng ta no, sẽ giảm các tín hiệu đói. Cùng lúc ăn chất đạm sẽ làm giảm một loại hormone gọi là Ghrein, một loại hormone khiến chúng ta đói. Sáng sớm thức dậy, loại hormone này lên rất cao, khiến chúng ta muốn ăn nhiều. Hiện tượng này người ta gọi là hiện tượng bình minh (dawn phenomenom). Cortisol lên rất cao vào buổi sáng từ 4 giờ sáng vì lý do đó người ta hay thức dậy sớm đi tiểu. Thật ra là cortisol trong người lên cao nên khiến chúng ta thức giấc.

Peptide Y (PYY) và GLP-1 là hai hormone đường ruột có vai trò hiệp đồng mạnh mẽ trong việc báo hiệu cảm giác no, giảm cảm giác thèm ăn, và kiểm soát đường huyết. Cả hai được tiết ra tự nhiên sau khi ăn và hoạt động cùng nhau để điều chỉnh năng lượng của cơ thể. [1, 2, 3, 4]

Họ nghiên cứu cho thấy những người ăn trứng buổi sáng thì hấp thụ ít calories trong ngày khoảng 300-400 calories ít hơn so với những người ăn sáng với tinh bột. Cùng bữa điểm tâm với số lượng calories . Cùng ăn sáng nhưng người ăn trứng, ít cảm thấy đói hơn so với người ăn tinh bột vào buổi sáng. Lý do là khi chúng ta ăn chất đạm, cơ thể làm việc nhiều hơn để tiêu hoá thức ăn so với ăn tinh bột vì sẽ tạo ra glucose rất nhanh để chuyển vào huyết quản.

lutein/zeaxanthin

Ngoài ra còn có 2 loại carotenoid; lutein và Zeaxanthin giúp võng mạc của hai con mắt. Nói chung thì có nhiều chất dinh dưỡng tốt nhất là khi chúng ta về già. Mình thì ăn mỗi ngày 4 quả trứng là ứ hơi, thêm trái bơ là xong đủ chất bổ.

Họ cho biết một bệnh nhân tên Helen, 69 tuổi. Bà ta được bác sĩ kêu ăn giới hạn trứng vì cholesterol nên bà ta theo chế độ dinh dưỡng low-fat, ít chất béo. Bác sĩ kêu bà ta theo lười rất nghiêm chỉnh. Vấn đề là bà ta bắt đầu có vấn đề leo cầu thang, đi đứng. Phải đeo kính. Sáng thức giấc là mệt mỏi. Sau này bà ta đi bác sĩ khác, kêu ăn trứng với trong đỏ thì 3 tháng sau thì đi đứng bình thường lại.

Người ta giải thích là về già, chúng ta ăn ít lại, nhiều khi toàn là tinh bột và đường. Lại tránh ăn chất béo. Điển hình là cơ thể cần Creatine, chỉ có trong thịt. Người ăn chay trường thì sẽ thiếu chất dinh dưỡng này, mà có uống chất bổ sung thì bù trớt vì phải ăn vào rồi nhiều thứ mới tạo Creatine. Loại chất dinh dưỡng rất cần để giữ cơ bắp nhất là nuôi bộ não. Về già nhiều người ăn chay trường nên từ từ teo cơ, não bộ cũng từ từ trả nhớ về không. Chán Mớ Đời 

Xem ra về già, chúng ta ăn để mà sống chớ không phải sống để mà ăn nữa. Chán Mớ Đời 

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Chuyện bên lề giải túc cầu thế giới World Cup 2026

 Chuyện bên lề giải túc cầu thế giới

Hôm qua sau khi đội tuyển Đức quốc bị loại, đọc trên mạng xã hội âu châu thì người đức bình luận, nhất là các cựu cầu thủ đội tuyển đức thời cách đây 30-40 năm về trước, chửi bới tùm lum. Họ gọi đội tuyển không có tinh thần Đức quốc như xưa, ngầm chỉ trích các cầu thủ đa số là người gốc di dân. Cho thấy khi thắng thì hoan hô tinh thần mọi chủng tộc đề huề nhưng khi thua thì kêu bọn di dân là kẻ phá hoại, làm băng hoại tinh thần “Deuschland Ueber Alles”.

Sáng nay đọc tin tức thì thấy dân gốc Ma-rốc đi bão ở Hoà Lan bị cảnh sát lấy dùi cui khệnh mệt thở. Rồi họ đưa hình ảnh ở Ma-rốc đi bão không thấy ai đập phá như ở Hoà Lan. Nếu thấy hình ảnh người ta có thể la lối nhưng nếu ở Âu châu thì những người di cư hay đúng hơn họ sinh ra tại nước sở tại nhưng công ăn việc làm không có, sống như công dân hạng 2,3 sau chó mèo. Lêu bêu không có công ăn việc làm thì làm loạn. 

Chúng ta thấy các thanh niên gốc Bắc Phi mà người Pháp gọi là “Les Beurs” hay xuống đường phá phách vì không có công ăn việc làm. Mấy năm trước đốt xe đủ trò. Công ty Louis Vuitton bỏ mộng xây khách sạn trên đại lộ Champs Elysees, vì sợ bị phá phách. Mỗi lần đội banh Paris Saint Germain thắng là dân tình xuống đường đi bão, phá phách, đốt xe trên đại lộ này, đạp tiệm nên 24 tiếng trước trận đấu là các cửa tiệm ở đây, lấy ván ép đóng lại hết.

Mình nhớ một cô gái đức quen, gia đình cô to cho thằng con ở bên Đức quốc theo chương trình trao đổi hàng năm, sang Hoa Kỳ mấy tháng ở nhà mình kêu không hiểu lý do ở Đức quốc không có chào cờ hay đọc lời tuyên thệ với lá quốc kỳ như tại Hoa Kỳ. 

Tình hình đọc trên báo chí cũng như mạng xã hội tại âu châu thì tinh thần bài người di dân lên khá mạnh. Hy vọng đội tuyển pháp năm nay thắng giải nếu không thì chắc sẽ có bạo loạn. Chiến thắng thì người ta chiếu hình ảnh lá cờ tam tài với hình ảnh các tuyển thủ như Zidane khi xưa trên KHải Hoàn Môn ở Paris. Còn thua thì mệt, không dám nghĩ tới.

Khi xưa, ở âu châu, mỗi lần đội tuyển Pháp quốc thua thì người Pháp kêu Michel Platini là Rital, Tigana, Marius Tresor là đen này nọ. Cho nên một cầu thủ, cha mẹ gốc Ma-rốc kêu thích đá cho xứ Ma-rốc vì ở Âu châu, không được coi trọng lắm. Mấy cầu thủ da đen của đội tuyển Hoà Lan đá ra ngoài bị mạng xã hội chửi banh ra lông. 11 cầu thủ của đội tuyển Maroc đều được sinh ra tại hải ngoại.

Tưởng tượng thời đế chế la-mã, khi các người nô lệ được huấn luyện để đấu nhau trong Colesseo, khán giả xem họ như vật tế thần. Thắng thì hoan hô còn thua thì để ngón tay xuống đất, ra ý cho tên chiến thắng hạ sát luôn kẻ bại trận. Có tấm ảnh, đội tuyển Nhật Bản và huấn luyện viên chào các người ủng hộ sau khi thua trận. Rất cảm động! Đó là một nền văn hoá khác với văn hoá tây phương.

Khi thi đấu, thì ai chả muốn thắng nhưng địch thủ có thể giỏi hơn, may mắn hơn, cho nên nếu đã ủng hộ gà nhà thì khi thua mình vẫn tôn trọng họ. Người hôm này chiến thắng được tung hô nhưng nếu ngày mai thua bại thì lại bị đám đông chà dưới đất.

Nghe kể các người Mỹ gốc Đại Hàn ở miền Nam Cali mua vé đi xem giải túc cầu thế giới vì nghĩ Nam Hàn sẽ lọt vào vòng trong, ai ngờ bị loại nên họ bán vé lại. Có thể nhờ vậy mình mua được vé. Lại thấy trên mạng xã hội, đội tuyển Hàn Quốc về lại xứ vào 4 giờ sáng mà thiên hạ vẫn đứng đông nghẹt ở phi trường, để chửi bới ông huấn luyện viên. Nhớ có dạo đội tuyển Bắc Hàn đi thi đấu bị thua về nước, các cầu thủ đem ông huấn luyện viên ra đấu tố, không biết có bị đi cải tạo hay không. Hoá ra văn hoá xứ kim chi này là chửi bới nếu không thành công, chớ chả vì cộng sản hay dân chủ.

Hôm qua, đội tuyển Hoa Kỳ đá bại đội Bosnia, được vào vòng trong 16 đội tuyển. Điều mình ngạc nhiên là kỳ này đội tuyển Hoa Kỳ đá rất là hay, có chiến thuật, bài bản đàng hoàng, không như khi xưa. Có thể nói là ngày nay Hoa Kỳ có tổ chức đào tạo các cầu thủ từ bé như ở âu châu hay các nước Châu Phi, tương tự Nhật Bản ngày nay. Phải có lò luyện tập từ bé, như kiểu liên xô khi xưa, thấy có đứa bé nào có khiếu là cho vào tập luyện, ít cần học hành.

Nhớ hồi mấy đứa con còn nhỏ, có cho chơi đá banh. Con gái thì banh chạy bên phải nó chạy bên trái. Chán Mớ Đời. Còn thằng con trai thì đá khá hơn một tí. Ghi danh vào hội bóng thiêu nhi trong thành phố. Người gốc mễ cũng có hội nhỏ, toàn là con nít gốc mễ. Lên trung học thì trường có giờ chơi thể thao theo mùa. Như đá banh, bóng rổ, điền kinh, bơi lội. Mình thấy mấy đứa con bơi lội khá hơn mấy môn kia nhất là rẻ nhất. Đá banh thì mất công đi xa mỗi tuần nên thôi với lại đọc sách nói là không tốt khi dùng đầu đội bóng, dù có mua đồ che đầu. Rồi lên đại học thì ai giỏi về thể thao thì được học bổng còn không thì lo học hay đi làm nghề tay chân. 

Hiệp hội túc cầu Hoa Kỳ mướn được một huấn luyện viên nổi tiếng Mauricio Pochettino, với tiền lương khủng, cao nhất từ xưa đến giờ. Được cái là lương của ông này được trả bởi tư nhân, mấy vị tỷ phú mê đá banh. Ngân sách Hiệp hội túc cầu không nhiều mà mướn huấn luyện viên giỏi trên thế giới thì trả lương cao. Ngoài ra còn cho tiền để xây 100 sân tập luyện ở Chicago và Miami. Ngoài ra họ còn tặng thêm 50 triệu đô la để xây một trường tâm tập luyện cho hội tuyển quốc gia Hoa Kỳ ở tiểu bang Georgia. Hy vọng ngân sách của đội tuyển quốc gia sẽ lên 400-500 triệu mỹ kim hàng năm thay vì $149 triệu vào năm 2023. 25% ngân sách sẽ được tư nhân đài thọ. 

Tổ chức giải túc cầu thế giới năm nay với hơn 3 triệu người mua vé thì chắc chắn lời. Vé bán chợ đen nhưng hiệp hội túc cầu Hoa Kỳ vẫn lãnh thêm tiền. Như vé mình mua đi xem là $602/ vé nhưng tiền vé lúc đầu do FIFA bán ra chỉ có $182. Có vé được bán $1,800 đến $3,400. Thì FIFA và hiệp hội Hoa Kỳ vẫn ăn tiền lời trên số tiền được bán lại nên họ vô tư khi thiên hạ bán lại vé. Bắt buộc phải buôn bán qua ứng dụng của FIFA nên đàng nào FIFA và tổ chức cũng lời. Và lời nhiều hơn.

Hôm nay, họ vẫn nhắn tin cho mình để bán vé cho trận hôm nay, giá vé xuống rồi. Thôi đi xem một lần cho biết trời đất chớ đắt quá. (Còn tiếp)

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn 

Đi xem đá banh với con

 Trải nghiệm đáng nhớ với con

Hôm nay, hai cha con đi xem giải túc cầu thế giới ở vận động trường SoFi ở gần Los Angeles. Lâu lắm rồi, trên 20 năm mới đi xem đá banh lại với thằng con, thêm lần đầu tiên xem trận đá quốc tế của giải vô địch thế giới. Thể thao đối với người Mỹ rất quan trọng, như một văn hoá đặc thù khác với âu châu vì có ăn uống. Ở âu châu, khi xưa mình đi xem đá banh thì thấy thiên hạ đến xem rồi về ngoại trừ một số cổ động viên băng đảng mà người Anh quốc gọi là Hooligans, chia phe đánh nhau. Ngược lại ở Hoa Kỳ, xem thể thao như một cuộc hội ngộ thân hữu ăn uống rất lâu, khởi đầu trước khi trận đấu bắt đầu rồi kéo dài đến chiều tối.

Hai cha con ngồi hạng cá kèo nhưng vẫn đắt kinh hồn.

Nhớ lần đầu tiên ở Cali, được thân hữu rủ đi xem một trận bóng chuỳ ở Anaheim. Mình đâu biết gì, vì lần đầu tiên. Ở âu châu thì dân tình không xem hay chơi môn này. Họ hẹn ở bãi đậu xe thì chạy đến với đồng chí gái. Ai ngờ một ông bạn đem xe RV của ông ta lại đậu ngay bãi đậu xe, rồi đem ra đồ nướng thịt, hot Dog, hamburger đủ trò. Bắt đầu nướng cho thân hữu ăn uống. Mình nghe nói các cổ động viên âu châu đi xem giải túc cầu thế giới, rất ngạc nhiên khi thấy người Mỹ mời họ ăn uống dù chả quen biết. Trận đá chả biết lúc nào mà phải đến sớm hơn 2 tiếng nên ngạc nhiên. Hóa ra là để ăn hamburger, uống coca cola đủ trò,… hình như họ gọi là Tailgate. Cái đuôi sau xe.

Vé mua rẻ rồi bán gấp 10 lần

Vé có thể lên trên $100,000. Kinh

Kỳ này giải túc cầu thế giới được Hoa Kỳ, Mễ Tây Cơ và Gia-nã-đại tổ chức chung, lại có đến 48 quốc gia tham dự nên đông. Nhớ năm 1994, Hoa Kỳ tổ chức lần đầu tiên khiến người Mỹ tò mò hỏi môn thể thao gì lạ vậy. Đi làm các đồng nghiệp hỏi chơi ra sao này nọ. Đội tuyển mỹ ít có ai là cầu thủ nhà nghề, toàn là đá tài tử. Đối với họ môn thể thao này dành cho phụ nữ. Ngày nay thì có nhiều cầu thủ mỹ đá ở âu châu thêm dân gốc La-tinh gia nhập cũng nhiều và người da đen cũng đông.

Đọc tin tức thì họ cho biết đội tuyển Maroc toàn là dân sinh ra tại hải ngoại, còn đội tuyển pháp chỉ có một ông tây da trắng còn toàn đến từ phi châu. Pháp quốc mà thua thì họ chửi dân di cư còn thắng thì bác-ái, tự-do, bình-đẳng bú xua la mua.

Có cái vòng tròn màn hình video treo lơ lững trên sân chơi, mọi người khắp nơi đều có thể xem được 

Mình không tính đi xem, ở nhà xem như bao nhiều năm qua nhưng rồi thấy trên mạng có bà nào rao bán vé. Hỏi ra thì giá bán trên trời. Họ mua sẵn lâu rồi đợi đến gần đá thì tung lên bán gấp đôi, gấp 3 hay gấp 10 lần. Mình hỏi thì chị ta kêu $3,200 mà khi mình lò mò mua khi cận ngày thì có $602. Thấy đắt quá nên không mua nhưng rồi xem đội tuyển Hoa Kỳ đá như ba-tây nên muốn đi xem cho biết. Mình mới dọ hỏi thêm thì có người mua vé cho trận tứ kết giá $182, nay họ bán lại với giá $1,800. Vụ này mình không biết nếu không thì đã mua trước cả chục vé rồi đến cận ngày đem ra bán kiếm lời. Mình đã ghi danh cho thế vận hội 2028 rồi.

Kỳ này bổng nhiên đội tuyển Hoa Kỳ đá có vẻ khá hơn các kỳ trước nên hào hứng muốn đi xem nhưng trận cuối đá vòng loại của Hoa Kỳ, giá vé quá đắt nên mình mua vòng 32 đội giữa Nam-Phi và Gia-nã-đại. Giá chắc độ $182, hạng cá kèo nhưng may mua được với giá $602. Thế là hai cha con chuẩn bị tinh thần đi. Nhưng tinh thần vẫn chưa hết lo ngại. Lý do là chưa có số QR trên vé mình nhận được. Phải đợi 4 tiếng trước khi trận đấu bắt đầu thì FIFA mới báo cho biết đã chuyển QR code qua trương mục của mình mà mở Wallet Apple ra thì không thấy QR nhưng khi scan thì máy rà được. Họ không muốn cho QR code hiện lên , sợ gian lận.

Vé hiện lên trên ứng dụng của FIFA, không có mã QR. Tương tự số thông hành và bằng lái xe của mình cũng không hiện lên trên Wallet Apple. Khi mình vào trong rồi thì hiện lên vé đã sử dụng.

Đúng 8:30 hai cha con lái xe ra nhà ga thành phố, đậu xe rồi lấy xe buýt đi lên Los Angeles. Có mã QR nên lên xe buýt thoải mái con gà kê. Xe đủ chỗ thì mới chạy, không ai đứng cả. Hôm nay chủ nhật nên xa lộ vắng nên không kẹt xe chớ ngày thường vào giờ này là ngọng. Đến nơi, thì được biết là khi về cũng phải trở lại đây để lấy xe buýt.

Mã QR cho bãi đậu xe và đi xe buýt

Phải công nhận người Mỹ tổ chức rất chu đáo. Vừa xuống xe buýt là thấy một hàng dài các nhà vệ sinh di động, thêm các trạm nước uống miễn phí. Mỗi xe trả $10.50 cho toàn gia đình, nên đi tè xong lấy nước uống. Các thiện nguyện viên chỉ đường rồi chúc một ngày vui đủ trò. Từ chỗ bến xe buýt đến chỗ sân vận động thì đi bộ độ 20 phút. Dọc đường người Mễ, đứng bán hot dog, và áo quần, đủ trò. Cứ như khi xưa đi xem đá banh ở pháp, dọc đường là thấy người ả rập đứng bán bánh mì kẹp merguez.

Xuống xe buýt là thấy bảng này để du khách không biết tiếng anh có thể tìm hiểu tin tức với tiếng mẹ đẻ của họ

Mấy cô học sinh hay sinh viên đứng vẽ cờ quốc gia của cổ động viên

SoFi không phải một sân vận động bình thường, mới được xây dựng đâu 5 năm về trước. Mà là một trung tâm giải trí theo đúng nghĩa Hoa Kỳ ở thế kỷ 21. Do công ty kiến trúc HKS Architects thiết kế, một phần vận động trường được xây dựng ngoài trời, nhờ khí hậu nam Cali ôn hoà, có một nóc nhà trong sáng để ánh sáng lọt qua, không như ở các thành phố có tuyết lạnh mùa đông, phải che hoàn toàn lại. Họ sẽ sử dụng cho thế vận hội năm 2028 sắp đến.

Hai cha con đi vòng vòng xem kiến trúc thiết kế ra sao vì khu vực quá rộng có hồ nước, có thêm các trung tâm thương mại. Ngày có cả nơi họ gọi là COSM, nếu không mua vé được vì đắt thì đến đây xem, màn ảnh lớn , ăn uống ,… 

Điểm đặc biệt là Oculus, bảng video vòng tròn trên sân, hình ảnh 4K rõ như ban ngày. Kinh, ngồi xem quảng cáo hay chiếu chậm lại, đủ ánh sáng,… nghe nói cái bảng video này là hiện đaị nhất.

Còn phần thiết kế thắng cảnh thì do Studio-MLA thực hiện gồm có: một hồ nhân tạo, nghe nói đã có người chết đuối trong hồ rồi. Thêm các tiệm bán hàng và khu vực giải trí liên kết với sân vận động và thành phố. Nói chung là rất hay vì khu vực sẽ không chết nếu không có chơi banh, thể thao, vẫn có chỗ để giải trí, dân Los Angeles có thể đến dã ngoại, ăn uống,… hôm nào rảnh mình kể thêm về kiến trúc và sự phối hợp với thắng cảnh. Đây là một sự thành công cho sự thiết kế. Có mấy dãy chung cư mới xây chắc đắt tiền. Có chỗ này cho mướn Airbnb cho mùa Superbowl năm 2027 là hết xẩy. Trên đường đi thấy mấy người vẽ mướn cho cổ động viên mấy lá cờ trên má. Không biết họ lấy bao nhiêu, chắc độ $10. Đủ thứ để làm tiền.

Xung quanh sân vận động có đủ thứ để giải trí cho người dân Los Angeles.

Đi bộ vòng-vòng xong thì thằng con kêu đến khu vực họ gọi là FanFest để xin đồ của các công ty tặng quà vớ vẩn. Thấy thiên hạ đứng đợi đến phiên mình thấy nản đời cô lựu. Thức ăn cũng đứng đợi. Mình kêu lên kiếm chỗ ngồi, thấy có bán hamburger đủ trò mà ít ai đợi nên kêu thằng con có chỗ rồi chạy xuống mua mà ăn. Cũng có người đi bán dạo ở các hàng ghế nhưng đa số là nước uống.

Thể thao đối với người Mỹ như một chương trình ca nhạc giải trí đủ trò. Đá banh thường là 2 hiệp 45 phút. Đến mỹ là chia thành 4 hiệp 22.5 phút để quảng cáo. Họ gọi là trời nóng nên giải khát vớ vẩn, chung quy là để quảng cáo. Có mấy cô cheerleaders chạy ra múa bú xua la mua như đi xem đá banh mỹ, họ gọi là banh bầu dục.

Chỗ mình ngồi không có cô nào đẹp như hao chị em này. Chán Mớ Đời 

Ăn hamburger no nê xong thằng con kêu bố xeo-phì. Lần đầu tiên mình thấy nó muốn xeo-phì với mình. Thường chỉ có con gái chạy lại ôm bố rồi xeo-phì. Coi xong hai cha con đi bộ đến trạm xe búyt lấy xe về. Thằng con cảm ơn bố, kêu “we have good time together”, ôm bố rất cảm động. Mình nghĩ tốn tiền hơi nhiều nhưng có được vài tiếng đồng hồ với thằng con. Mai mốt nó có gia đình thì xem như hết có cơ hội. Sau này có con nó sẽ dẫn đi xem đá banh. Kỷ niệm nhớ đời gia truyền.

Khiến mình nhớ lần đầu tiên đi xem đá banh với ông cụ khi còn nhỏ. Hình như năm học 11 ème. Ông cụ kêu đi xem đá banh, rồi dắt mình đến trường Thăng Long ở đầu đường Hai Bà Trưng, ông cụ mượn ai chiếc xe gắn máy hiệu Ischia rồi kêu mình leo lên ghế sau. Xe chạy mình mỏi chân quá nên khi đến đường Cường Để, mình để cái chân xuống thì rẹt rẹt rẹt, cái chân mình bay vô bánh xe, máu chảy bú xua la mua. Thế là ông cụ dắt xe về trả rồi đưa mình về nhà băng bó chân lại. Chán Mớ Đời 

That’s awesome. Happy to hear that. I agree I’ve bonded with my older son that weekend like no other.  family is the core of why life is worth living

Sơn đen nhưng tâm hồn Sơn trong trắng, nhà Sơn nghèo dang nắng Sơn đen 

Nguyễn Hoàng Sơn